Antilichamen kamelen mogelijk bruikbaar in mens
Foto: © DIANE L. WILSON
Antilichamen van kameelachtigen, die veel effectiever kunnen werken dan de antilichamen van de mens, zullen mogelijk gebruikt kunnen worden om tumoren en aandoeningen zoals de ziekte van Alzheimer te bestrijden. Een immunologe van het departement Biotechnologie van de VUB is erin geslaagd fragmenten van kameelantilichamen voor 99 procent te "humaniseren".

Vijftien jaar geleden werd ontdekt dat kameelachtigen niet alleen traditionele antilichamen bezitten, maar ook zeer specifieke antilichamen die veel kleiner zijn, duurzamer, resistent tegen extreme omstandigheden en makkelijker te produceren en te manipuleren. Daarvan kan men kleine fragmenten maken, die tien maal kleiner zijn dan de menselijke antilichamen, aldus een persbericht.

Dankzij die specifieke eigenschappen, kunnen de fragmenten van antilichamen "doelgerichter werken, omdat ze dieper in kleine groefjes en kloofjes kunnen dringen, iets wat vooral bij tumoren erg belangrijk kan zijn".

Het probleem is dat dergelijke antilichamen van dierlijke oorsprong zijn en het menselijk lichaam ze zou kunnen afstoten. Daarom moeten deze "nanobodies" gehumaniseerd worden: ze moeten zodanig genetisch gemodificeerd worden dat ze er zo menselijk mogelijk uitzien, zonder dat ze hun specifieke voordelen verliezen.

Immunologe Cécile Vincke is erin geslaagd om deze humanisering voor 99 procent te verwezenlijken, waarbij slechts twee typische aminozuren niet gewijzigd konden worden. "Verder kan men niet gaan zonder de voordelen te verliezen", aldus de VUB. Klinische tests moeten uitwijzen of die 99 procent voldoende is de kameelantilichamen te kunnen gebruiken bij de mens.

Vincke heeft voorts ook enkele nanobodies kunnen definiëren die mogelijk kunnen helpen in de strijd tegen de ziekte van Alzheimer. Die worden binnenkort getest op muizen.