Spanje komt massaal de straat op tegen ETA
Foto: epa/belga
MADRID - In Spanje en Spaans Baskenland zijn zaterdag honderdduizenden mensen de straat op gegaan om tegen het geweld van de separatistische Baskische afscheidingsbegewing ETA te demonstreren, en met name tegen de bomaanslag op de internationale luchthaven van Madrid van 30 december, waarvoor de ETA de verantwoordelijkheid heeft opgeëist.
Bij de aanslag kwamen twee Ecuadoranen om het leven en vielen 26 gewonden. Alleen al in Madrid waren zaterdag zo’n 175.000 demonstranten op de been.

Vakbonden en een vereniging van Ecuadoraanse immigranten hadden de betoging van zaterdagavond in Madrid georganiseerd, onder het motto ’Voor vrede en tegen terrorisme’. Een vereniging van slachtoffers van het ETA-geweld en de oppositie voerende Volkspartij (PP) boycotten de betogingen, omdat die volgens hen waren geïnitieerd door de regerende Socialistische Partij, die met de ETA wilde onderhandelen. De regering van de socialistische premier José Rodriguez Zapatero heeft de onderhandelingsplannen na de aanslag in Madrid afgeblazen.

De regering-Zapatero was reeds met de eerste voorbereidende onderhandelingen begonnen toen de bomaanslag roet in het eten gooide. In een interview met de krant El Pais, dat zondag verscheen, ontweek Zapatero een antwoord op de vraag of hij nooit meer met de ETA in onderhandeling zou treden. Hij zei dat die vraag nu niet aan de orde is, omdat de ETA net op wrede wijze een einde aan de onderhandelingen heeft gemaakt.

In het Baskische Bilbao namen 80.000 mensen deel aan een betoging tegen het ETA-geweld. Tot de protestmars in Bilbao was opgeroepen door de leider van de autonome Baskische regionale regering, Juan José Ibarretxe. Ook in Baskenland leidde verdeeldheid tot het wegblijven van deelnemers aan de betogingen. De verboden Baskische nationalistische partij Batasuna had laten weten te willen deelnemen aan demonstraties tegen de aanslag in Madrid, maar zag van deelname af toen bleek dat de demonstranten spandoeken droegen waarop van de ETA werd geëist dat zij alle geweld beëindigt. Batasuna wordt beschouwd als de politieke vleugel van de ETA.

De bomaanslag van 30 december was de eerste aanslag van de ETA sinds die groep in maart een ’permanent’ bestand afkondigde, en de eerste met dodelijke afloop sinds mei 2003. De ETA eiste dinsdag de verantwoordelijkheid op, maar zei ook dat het bestand nog steeds gold. Batasuna zei woensdag dat de verklaring van de ETA voldeed om het vredesproces met de Spaanse regering voort te zetten. De partij betuigde haar medeleven met de nabestaanden van de slachtoffers, maar heeft de bomaanslag niet veroordeeld.