De Gucht biedt excuses aan (update)
PEKING - ,,Als mijnheer Balkenende in mijn uitspraken een probleem ziet, heb ik er geen probleem mee om mij te verontschuldigen.'' Zo heeft minister van Buitenlandse Zaken Karel De Gucht vanuit China gereageerd op de polemiek die is ontstaan na zijn uitspraken over de Nederlandse premier.
In een kranteninterview beschreef De Gucht de Nederlandse premier Jan Peter Balkenende onder meer als een mix van Harry Potter en brave stijfburgerlijkheid. ,,Ik wou enkel een vergelijking maken tussen Pim Fortuyn en mijnheer Balkenende'', legde De Gucht zondag uit. ,,Ik wou het contrast tussen beide mannen illustreren. Ik heb dat gezegd om de vluchtigheid van het Nederlandse kiesgedrag te illustreren. Dat is volgens mij voor een groot deel de verklaring van het Nederlandse referendum over de Europese grondwet.''

De Gucht beklemtoonde dat hij Balkenende als een zeer intelligent man beschouwt. Hij bevestigde dat hij zaterdag een persoonlijke brief aan de Nederlandse premier heeft gestuurd. ,,Ik heb die vanuit China gedicteerd'', aldus De Gucht. De minister stelt dat de vergelijking die hem wordt toegeschreven, is gemaakt in de loop van de twee uur durend onderhoud met de journalist van Het Laatste Nieuws. ,,Het was niet de bedoeling daarover een artikel te maken'', aldus De Gucht.

Was tekst goedgekeurd door kabinet?

Het Laatste Nieuws beweert dat het kabinet van De Gucht de tekst van het interview vooraf had goedgekeurd. ,,De neergeschreven inhoud van het interview (...) werd vrijdag in de vooravond nagelezen en 'gecleared voor publicatie' door zowel de perschef, Vincent Stuer, als door de kabinetschef en beleidsceldirecteur, Dirk Achten, van de minister van Buitenlandse Zaken'', zegt Hans Deridder, adjunct-hoofdredacteur van Het Laatste Nieuws.

De twee traden, zoals eerder was afgesproken met de minister, op als zijn vertegenwoordigers. De Gucht zat op dat ogenblik met de koning en de koningin in een overheidsvliegtuig op weg naar China, aldus nog Hans Deridder.

Maar de Gucht ontkent dit. In een gesprek met De Standaard dat morgen in de krant verschijnt, zegt hij: ,,Ik kon de tekst van het vraaggesprek niet nalezen, want ik vertrok naar China. Maar mijn medewerker zei dat we er niet mee akkoord gingen.'' Dirk Achten ontkent trouwens dat hij de tekst onder ogen heeft gekregen.

Leterme distantieert zich

Vlaams minister-president Yves Leterme (CD&V) distantieert zich uitdrukkelijk van de uitspraken van Karel De Gucht. Volgens Leterme kunnen dergelijke uitspraken onderhandelingen in dossiers als de Scheldeverdieping of de IJzeren Rijn bemoeilijken.

,,We hebben de laaste tijd goede relaties met Nederland opgebouwd. Jan Peter Balkenende is persoonlijk tussengekomen om dossiers als de Scheldeverdieping of de IJzeren Rijn rond te krijgen. Men moet zich realiseren dat dit soort uitspraken onderhandelingen in dergelijke dossiers kan bemoeilijken'', zegt Leterme.

De Vlaamse minister-president wil aan de Nederlanders duidelijk maken dat de uitspraak van De Gucht niet vanuit de Vlaamse regering komt. Leterme neemt zich voor om een van de volgende dagen met zijn Nederlandse ambtgenoot contact op te nemen.

Oppositie reageert scherp

De oppositiepartijen in het federaal parlement reageren scherp op de uitspraken van Karel De Gucht over de Nederlanse premier Balkenende. CD&V en Vlaams Belang willen De Gucht over de zaak interpelleren in de Kamer, de N-VA vindt dat minister van Buitenlandse Zaken Karel De Gucht ontslag moet nemen.

,,Voor de N-VA volstaat een officiële verontschuldiging of een terugfluiten door de premier, niet. Indien De Gucht niet meer over het nodige zelfrespect beschikt om de eer aan zichzelf te houden, moet de premier optreden'', zegt de N-VA in een mededeling.

Volgens CD&V-kamerlid Pieter De Crem lijkt De Gucht zich niet bewust van de verantwoordelijkheid van zijn functie. De Benelux zou volgens De Crem de komende weken een belangrijke rol kunnen spelen met het oog op een oplossing van de crisis in Europa. ,,Door de nieuwe blunder van De Gucht wordt deze mogelijkheid ernstig gehypothekeerd'', zegt De Crem.

Volgens Vlaams Belang moeten de effecten van De Guchts uitspraken onmiddellijk worden weggewerkt, door ,,publieke, zeer plechtige en onvoorwaardelijke excuses'' in de Kamer. Gerolf Annemans wil daarom dat De Gucht uit China wordt teruggeroepen en heeft daarvoor een brief gestuurd naar Kamervoorzitter Herman De Croo.

U wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld u aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig