Opstandige militairen in Bukavu beginnen aan terugtrekking
Soldaten van generaal Laurent Nkunda en burgers sloegen gisteren aan het plunderen in Bukavu. Foto: ap
BUKAVU - Opstandige Congolese commandanten doen hun belofte aan de overgangsregering om Bukavu te verlaten gestand en zijn vandaag begonnen hun troepen uit de oostelijke stad terug te trekken. Inmiddels zijn de winkels en markten in de stad weer opengegaan.
In de hoofdstad Kinshasa werden wederom gewelddadige protestdemonstraties gehouden tegen de regering en de Verenigde Naties, omdat die niet hebben voorkomen dat Bukavu woensdag in handen viel van de troepen van generaal Laurent Nkunda en kolonel Jules Mutebutsi. Ook daar keerde vanmiddag de rust echter weer een beetje terug.

Nkunda en Mutebutsi, voormalige rebellenleiders die sinds het einde van de burgeroorlog deel uitmaken van het reguliere leger, zeiden tegen verslaggevers dat er ongeveer 120 van hun manschappen zullen achterblijven in Bukavu, een strategisch handelscentrum bij de grens met Rwanda. De rest moet de stad vanmiddag hebben verlaten.

De VN-commandant in Bukavu, brigadegeneraal Jan Isberg, bevestigde dat de terugtrekking gisteravond is begonnen. Hij kondigde aan geweld te zullen gebruiken om eventuele gewapende opstandelingen die met ingang van zaterdag nog in de stad worden aangetroffen, te ontwapenen en arresteren. Vandaag aan het einde van de middag hadden de meeste opstandelingen de stad echter al verlaten.

Weer betogingen tegen VN

De betogers in Kinshasa verweten het leger Bukavu te hebben opgegeven en de 10.800 man sterke VN-macht in Oost-Congo werkeloos te hebben toegekeken hoe de voormalige rebellen de verantwoordelijke legerleider de stad uit joegen. Gisteren schoten VN-militairen twee demonstranten dood toen hun hoofdkwartier werd belaagd door een woedende menigte die zich niet liet afschrikken door traangas. Vandaag werden opnieuw wegen geblokkeerd met brandende autobanden en boomstammen en werden politieauto’s met stenen bekogeld. In het centrum van de stad, waar het VN-hoofdkwartier is gevestigd, reden pantserwagens rond met gewapende militairen.

Onder-secretaris-generaal van de VN voor Vredestaken, Jean-Marie Guehenno, zei dat de Congolezen handelden vanuit onrealistische verwachtingen van de mogelijkheden van de VN. Hij zei dat het VN-contingent in Oost-Congo waarschijnlijk zal moeten worden uitgebreid.

Kabila beschuldigt Rwanda

President Joseph Kabila verscheen tweemaal voor de televisie om de gemoederen tot bedaren te brengen. ,,Ik begrijp uw woede en verontwaardiging die u uitdrukte toen Bukavu viel. Dat toont hoe u hecht aan de nationale eenheid", zei hij gisteravond. ,,De solidariteit die u uitdrukt kan echter geenszins de excessen rechtvaardigen die hebben plaatsgevonden."

Een advocaat die aan de betogingen had meegedaan zei dat de demonstranten de regering vragen verantwoordelijkheid te nemen, te proberen de oorlog te winnen en ,,niet elke keer te jammeren als Rwanda ons aanvalt". Hoewel ooggetuigen in Bukavu het tegenspraken, herhaalde Kabila voor de televisie zijn beschuldiging dat Rwanda achter de inname van Bukavu zit.

Nkunda en Mutebutsi zeggen Bukavu te hebben ingenomen omdat hun bevolkingsgroep, Congolese Tutsi’s, daar door regeringstroepen wordt onderdrukt. ,,Ik ben geen muiter, want ik vecht niet tegen de regering. Ik ben alleen maar gekomen om troepen te verjagen die een deel van de Congolese gemeenschap doodden", zei Nkunda vandaag. ,,Ik heb geen bestuur geïnstalleerd en ik respecteer het bevel van de regering om me terug te trekken."