BRUSSEL -- Amerikaanse en Italiaanse onderzoekers vrezen dat wereldwijd tot 1.200 vliegtuigen rondvliegen met kapotte of bijna kapotte onderdelen. De Amerikaanse luchthavenautoriteiten hebben 167 landen gewaarschuwd voor de gevaarlijke gevolgen van een internationale miljardenzwendel met oude, versleten vliegtuigonderdelen. Die werden in Italië verkocht als degelijke tweedehandsonderdelen. De fraude ligt mogelijk aan de basis van verschillende crashes de afgelopen maanden en jaren.

Toen op 12 november vorig jaar een Airbus van American Airlines neerstortte op de wijk Queens in New York, werd eerst gevreesd voor een vervolg op de aanslagen van 11 september. Algauw wees alles echter in de richting van een menselijke fout van de piloot. Nu blijkt dat de piloot misschien helemaal niets te verwijten valt, maar dat de motor van zijn toestel mogelijk stukliep door versleten onderdelen. De ramp kostte 265 mensen het leven.

Bij een toestel van het Italiaanse Minerva Airlines dat in februari 1999 de landingsbaan miste, zou sprake kunnen zijn van kapotte remmen. Ook vliegtuigcrashes in Florida in mei 1996 en bij Milaan in 1987 werden mogelijk veroorzaakt door kapotte onderdelen.

De internationale zwendel in tweedehands vliegtuigonderdelen -- die dikwijls tot op de draad versleten waren, maar een puur cosmetische opknapbeurt kregen -- werd na maandenlang speurwerk door de Italiaanse politie en het Amerikaanse FBI afgelopen weekend blootgelegd. Honderdvijftig agenten vielen in Rome drie firma's binnen die handelen in vliegtuigonderdelen: Panaviation, New Tech en New Aerospace. Zes personen, onder wie de directeur van Panaviation, werden gearresteerd.

In vijf containers in de havens van Rome en Napels vond de politie duizenden gebruikte vliegtuigonderdelen, vaak in abominabele staat. Er zaten zelfs stukken bij van een brandweervliegtuig dat in een meer in Sicilië was neergestort. De herkomst van de spullen werd gecamoufleerd. De containers stonden klaar om naar de VS te worden verscheept.

In de Verenigde Staten wordt Danbee Aerospace, een dealer van vliegtuigonderdelen uit North Carolina, verdacht van het verspreiden van de versleten stukken.

De verdachte firma's hebben volgens de speurders een grote hoeveelheid luchtvaartmaterieel verkocht aan Italiaanse maatschappijen -- waaronder Alitalia, Meridiana en Minerva Airlines -- en ook aan maatschappijen in de rest van Europa en de Verenigde Staten. Vooral kleinere luchtvaartmaatschappijen kopen voor herstellingen tweedehandsonderdelen aan om de kosten te drukken. De speurders vrezen dat meer dan duizend vliegtuigen wereldwijd een nauwgezette veiligheidscheck moeten krijgen.