De ontbrekende schakel voor een beurscrash
Foto: Ontbrekende schakel voor een beurscrash
Beleggers zitten tegenwoordig op het puntje van hun stoel: is er een nieuwe correctie in de maak? We geven antwoord op deze prangende vraag.

Al maanden waarschuwen we hier voor overdreven optimisme op de aandelenmarkten. De beurzen waren immers toe aan een hoognodige rustpauze. Toeval of niet, maar sinds onze waarschuwing zijn de beurzen niet meer vooruit te branden. Toch noteren diverse markten, waaronder bijvoorbeeld de S&P 500, nog dicht bij hun recordniveaus, maar ‘gevoelige’ sectoren en segmenten (zoals technologie of smallcaps) staan inmiddels vele procenten onder hun topniveau en maken aanstalten om lagere regionen op te zoeken. Het mag daarom niet verbazen dat beleggers nerveus en terughoudend zijn geworden. Ze vrezen deze ‘grijze zone’ op de beurs.

En dat is volledig terecht, want de crash van 2008 (en enkele moeilijke beursperiodes de jaren daarna) staan nog op hun netvlies gegrift. De angst onder beleggers was tijdens de voorgaande jaren de voedingsbodem voor een grote koersravage. Want een grote correctie volgt steeds wanneer iedereen weer proeft van aandelen. In 2013 is het angstige sentiment omgeslagen in een open geest: de kleine belegger keerde massaal terug naar de markten. Dit konden we afleiden aan de fors toegenomen activiteit bij de brokers. En als de kleine belegger terugkeert, dan vormt dit een gevaar voor de stierenmarkt, want dat betekent dat de laatste fase van de stijging is ingezet.

Op vlak van technische omstandigheden zien we nog steeds dezelfde signalen waar we al weken op wijzen: het distributiepatroon. Dalingen op grote volumes, stijgingen op slinkende beursomzetten. Voeg dit samen met de dalende trend van vele leidinggevende aandelen, en je hebt het recept voor meer beursonheil in de komende weken en maanden. We zijn overigens niet meer de enige analisten die waarschuwen voor de markten. Hedge fund oppergod David Tepper suggereerde aandachtige beleggers om zich ‘nederig’ op te stellen, de godfather van de technische analyse Ralph Acampora waarschuwde zelfs voor een correctiefase van 15 tot 25% voor aandelen in de komende maanden. Dat is nogal wat! Beide heren waren tot voor kort overtuigde stieren. Gezien hun vlekkeloze trackrecord en timing kunnen we hun uitspraken niet zomaar naast ons neerleggen.

Toch ontbreekt er nog een belangrijk element om te vrezen voor een volgende beurscrash: stress in de kredietmarkten. Bij vorige beurscorrecties was er telkens sprake van een toenemende spanningen, vandaag ontbreekt het volledig aan ‘kredietstress’, getuige de lage stand van de TED spread. Dat is het verschil tussen de interbancaire rente en de rente op kortlopend staatspapier. De TED was in het verleden een goede graadmeter voor onheil op de markten.

TED spread

Zoals u op bovenstaande grafiek kan zien, ging een opwaartse uitbraak van de TED spread in het verleden steeds gepaard met een beurscorrectie de weken nadien. Toch wist de markt telkens te herstellen na de opgelopen schade, met dank aan de interventie van de centrale banken. Zij zorgden er immers telkens voor dat de stress in de kredietmarkten verdween door de financiële sector te overspoelen met verse liquiditeiten.

De markten haperen vandaag door het feit dat diezelfde centrale banken, met op kop de Fed, aangeven dat het soepele monetaire beleid op z’n einde loopt. Men spreekt zelfs al luidop over de exitstrategie. Die strategie zou het einde van QE en het begin van een verhoging van de korte rente betekenen. En een oplopende korte rente voorspelt nog meer onheil, want dat wijst erop dat we rentecurve afvlakt (minder inkomsten voor de financiële sector), wat wijst op minder kredietactiviteit en dus problemen met de schuldbeladen economieën. We hoorden zelfs al eens de term ‘inverse rentecurve’ opduiken (wanneer de korte rente hoger is dan de lange rente), een fase in de kredietmarkten die een 100% garantie biedt op een economische recessie als uitkomst.

Zo ver zijn we dus nog niet. De centrale bankiers zullen alles in het werk stellen om nieuwe kredietproblemen te verhelpen. De verwachtingen werden in de voorbije week al aardig ‘gemanaged’ door Mario Draghi van de ECB, die hintte op een monetaire interventie. De sterke euro zorgt voor problemen, maar we kunnen ons niet van de indruk ontdoen dat er nog meer ellende in het Europese kredietsysteem verscholen zit. De monetaire autoriteiten zijn bijzonder alert, maar voorlopig blijft de kust veilig.

We adviseren beleggers om even waakzaam te zijn. De markt stuurt voldoende signalen uit om voorzichtig te zijn. Diverse technische elementen wijzen om veranderende (onderhuidse) omstandigheden, die in het verleden steeds de voorbode waren voor een beurscorrectie. Voor een ware beurscrash lijkt het echter nog wat te vroeg. Daarvoor moeten we eerst meer stress in het financiële systeem zien. Maar het verleden wijst ook hier uit dat dit snel uit de hand kan lopen als het scheef zit in de kredietmarkten. Pas als de kredietstress uitblijft en de markten overtuigend nieuwe records kunnen vestigen, dan zullen we opnieuw positief worden voor aandelen. Tot die tijd zoeken we dekking in goud, zilver en cash.

De auteur is gediplomeerd beleggingsadviseur en oprichter van de advieswebsite Slim Beleggen. Hij publiceert deze column in eigen naam. Slim Beleggen publiceert 4 analyserapporten: het Goud & Zilver Rapport, het Technologie Rapport, het Grondstoffen Rapport en het Groeimarkten Rapport. Daarnaast publiceert Slim Beleggen een gratis nieuwsbrief.

Twitter: @SlimBeleggen