Allicht functioneert de farmaceutische sector niet optimaal, vermoedt commissaris Kroes.

Ze kondigde gisteren een grondig onderzoek aan van de sector, inclusief onaangekondigde inspecties van bedrijven, dat tegen eind dit jaar of begin 2009 tot conclusies moet leiden. Sedert dinsdag zijn er overigens al inspecties aan de gang in 'meerdere lidstaten'. Maar Kroes weigerde te preciseren welke lidstaten of bedrijven ze bedoelde.

'De beslissing is niet gebaseerd op concrete gevallen' zei ze. Het onderzoek is begonnen omdat Kroes naar eigen zeggen vermoedt dat de markt niet optimaal functioneert. Meer bepaald wil Kroes nagaan of er akkoorden bestaan tussen farmaceutische bedrijven, bijvoorbeeld in het kader van het beslechten van conflicten over patenten, die de vrije handel aan banden leggen. Ten tweede wil de Commissie weten of er geen kunstmatige hindernissen opgetrokken zijn voor nieuwe medicijnen of voor het op de markt brengen van generische geneesmiddelen. Die lijken vaak veel te traag op de markt te komen. Tot midden de jaren negentig werden er 40nieuwe moleculen per jaar gelanceerd. Dat is tussen 2000 en 2005 gedaald tot gemiddeld 28 per jaar.

'Als we vaststellen dat de generische geneesmiddelen langer van de markt wegblijven dan noodzakelijk zullen we niet aarzelen om op te treden', waarschuwde Kroes expliciet. Ze hoopte ook dat enkele marktspelers 'preventief' zullen optreden. Kroes verwees naar de procedure rond het Brits-Zweedse AstraZeneca, als voorbeeld van het misbruik van patenten om een dominante marktpositie te misbruiken tegen nieuwe concurrenten. AstraZeneca werd in 2005 door de Commissie beboet wegens misbruik van zijn marktpositie om de generische concurrent Losec, een middel tegen maagzweren, van de markt te houden. Er loopt daarover een procedure bij het Europese Hof van Justitie.

Volgens Kroes is de farmasector voor iedereen van belang. Per jaar geeft een gemiddeld gezin in de Unie zo'n 1.000 euro uit aan geneesmiddelen. De toenemende vergrijzing is een bijkomende factor die het belang nog doet toenemen. Omdat we voor onze gezondheid allemaal het beste willen, is het van belang dat de markt optimaal functioneert. Dat betekent volgens Kroes dat er impulsen blijven om constant nieuwe en betere medicijnen op de markt te brengen en om 'lamme eenden' van de markt te verdrijven. (bb)