BRUSSEL - Toen Fabienne Bister, gedelegeerd bestuurder van de gelijknamige Naamse mosterdfabriek, een tweede fabriek in Frankrijk wilde starten, werd ze door bijna iedereen voor gek versleten. Te veel risico, geen goed idee, zeker niet doen, vond het grootste deel van haar omgeving. ,,Het aantal mensen dat me aanmoedigde was minder dan 1 procent''. Bister zette toch door en is niet ontevreden over de Franse dochter.

De reacties op haar plan waren volgens haar illustratief voor het behoudsgezinde en risicomijdende profiel van de meeste Belgen. Een studie die het VBO liet uitvoeren door het rekruteringsbureau Fiers & De Mey wijst inderdaad uit dat ondernemers bereid zijn meer risico te nemen dan gewone werknemers, inclusief managers die in dienst van een groot bedrijf werken.

,,Ondernemen moet je in het bloed zitten'', zegt VBO-voorzitter Luc Vansteenkiste. ,,Een ondernemer is een apart beest.'' Vansteenkiste weet waarover hij spreekt, want hij was eerst manager voordat hij via een buy-out zijn eigen bedrijf, Recticel, met de hulp van andere Vlaamse ondernemers overnam. Toch merkt Vansteenkiste dat van de andere Recticel-managers die destijds hun eigen geld in het bedrijf staken, de meesten geen echte ondernemers geworden zijn. ,,Ze zijn nog steeds aan het vechten om wie het meeste geld krijgt, ze zijn nog steeds vooral bezig met de uitbouw van hun eigen carrière in plaats van na te denken over wat het beste is voor het bedrijf.''

Het onderzoek van Fiers & De Mey toont aan dat er tussen managers en ondernemers inderdaad opvallende verschillen bestaan. Managers zijn beter in het formuleren van een strategie dan ondernemers. Ook zijn ze meer gericht op macht, beter in people management, en hebben ze een grotere drang naar schaalgrootte.

Ondanks de onderlinge verschillen wijkt het profiel van zowel managers als ondernemers duidelijk af van dat van de gewone werknemer. Die is minder autonoom, minder bereid risico's te nemen en vooral op zoek naar veiligheid en geborgenheid. Gewone werknemers zijn wel meer administratief gericht dan managers en ondernemers.

Vansteenkiste en Bister, die ondervoorzitter van het VBO is, geloven niet in sociale maatregelen om het ondernemerschap te bevorderen. Zij onderschrijven de stelling van Fiers & De Mey dat ,,sociaal beschermende maatregelen tegengesteld zijn aan het profiel van ondernemers''. Het idee om starters gedurende het eerste jaar een minimuminkomen te garanderen, zoals Vlaams minister-president Bart Somers vorig jaar voorstelde, wijzen de VBO'ers af. ,,Je kan de risico's voor ondernemers en loontrekkenden niet gelijktrekken'', vindt Vansteenkiste. ,,Dit soort pseudo-initiatieven zal eerder tot mislukkingen dan tot successen leiden.''

(rmg)