BRUSSEL -- De Creg, de regelgever voor de Belgische elektriciteits- en gasmarkt, vraagt drastische ingrepen om te vermijden dat het licht uitgaat in een vrijgemaakte markt. De voorbije weken werd almaar duidelijker dat er iets loos is met de concurrentiewerking.

De Commissie voor Regulering van Elektriciteit en Gas (Creg) moet de concurrentiewerking in de vrijgemaakte elektriciteitsmarkt controleren, maar totnogtoe kwam daar weinig van in huis. Dat had alles te maken met de Belgische regering die er maar niet in slaagde om het wetgevende werk voor de liberalisering af te ronden. Nood breekt wet, argumenteert de Creg nu. Het resultaat is een reeks verregaande maatregelen om de concurrentiewerking te waarborgen.

De Creg opent onder meer een onderzoek naar de elektriciteitstarieven van Electrabel voor de grootverbruikers. Verder geeft zij het hoogspanningsbedrijf Elia de dringende en tegelijk dreigende raad om de veiling van de invoercapaciteit via de Frans-Belgische grens af te blazen.

En de regulator zet voor de eerste keer de opsplitsing van het productiepark van Electrabel op de politieke agenda. De Creg vraagt de Belgische regering groen licht voor een onderzoek naar de gedeeltelijke verkoop van de productiecentrales van Electrabel. De Creg verwijst naar de opsplitsing van de dominante elektriciteitsmaatschappijen in Italië en Groot-Brittannië. ,,Het onderzoek is nodig om uit te maken of zo'n stap noodzakelijk is om misbruiken van machtspositie op de Belgische elektriciteitsmarkt te voorkomen'', luidt het.

De doorlichting van de stroomtarieven van Electrabel vloeit voort uit de zware en herhaalde kritiek van de grote industriële verbruikers tijdens de voorbije weken. De Creg vraagt aan Electrabel en aan diens hoogspanningsdochter Elia de nodige cijfers over de tarieven en de grootverbruikers te overhandigen. De eis om de veiling van de stroominvoercapaciteit, die half november plaatsvindt, af te gelasten, heeft vooral te maken met de vrees dat de concurrentiewerking op de Belgische markt helemaal de das wordt omgedaan als binnenkort de importvolumes per opbod worden verkocht. Volgens de Creg moet zo'n veiling voorafgaand haar fiat krijgen, wat niet gebeurde. De regelgever waarschuwt het hoogspanningsbedrijf Elia -- een van de twee initiatiefnemers -- dat het zelfs bij de regering en het parlement zal aandringen om via een wet de veiling te laten verbieden. Als Elia er toch mee doorgaat, komt er ook een onderzoek naar de manier waarop Elia via de stroomveiling de concurrentiewerking verstoort.

Verder dringt na Electrabel (DS 26 oktober ) ook de Creg bij het hoogspanningsbedrijf aan om de invoercapaciteit via de Frans-Belgische elektriciteitsverbinding Avelin-Avelgem uit te breiden. De regelgever vraagt dat Elia onderhandelingen begint met de Franse netbeheerder RTE, over de aanleg van een nieuwe hoogspanningsverbinding tussen Aubange en Moulaine.

Volgens de Creg is de concurrentiewerking nog het meest gebaat bij een uitbreiding van het aantal nationale stroomproducenten. Vandaag zijn dat er maar twee: Electrabel en SPE, en die kwamen in 1995 dan nog een de facto fusie van het productiepark overeen.