Leterme doet 'ultiem voorstel'
Formateur Yves Leterme heeft de oranje-blauwe onderhandelaars een ultiem voorstel gedaan voor een grote staatshervorming. Hij verwacht zaterdagvoormiddag een antwoord van alle partijen. Is dat antwoord negatief, dan betekent dat hoogstwaarschijnlijk het einde van oranje-blauw en van Yves Leterme als formateur.
De formateur heeft de onderhandelaars van CD&V/N-VA, MR, Open VLD en CDH elk drie vragen meegegeven waar hij voor 9 uur zaterdagmorgen een antwoord op wil.

1. De eerste luidt of de partij ermee akkoord gaat dat alles moet bespreekbaar zijn in de Conventie en het Bureau van die Conventie, die zich na de regeringsvorming over de staatshervorming moet buigen.

2. Daarnaast wil Leterme weten of de partijen akkoord zijn met de toevoeging van de zin dat wordt nagegaan of de gewesten worden toegelaten fiscale incentives te geven aan bedrijven binnen een bepaald kader. Die vraag komt dus neer op de vraag naar fiscale autonomie.

3. De derde vraag luidt of, indien de oranje-blauwe partijen het eens zijn over hervormingen waarvoor een tweederdemeerderheid nodig is, dit kan met een gewone tweederdemeerderheid, zonder verdere voorwaarden.

Franstalig 'njet' betekent einde

Leterme wil dus tegen morgenochtend 9 uur van alle partijen een antwoord op die vragen. Het ziet ernaar uit dat de Nederlandstalige partijen hierop een positief antwoord zullen formuleren. Het is echter zeer onwaarschijnlijk dat ook de Franstalige partijen zullen instemmen met dit ultimatum.

Bij de CDH viel te horen dat 'in dit stadium het standpunt van het partijbureau van maandag, dat zich voor de officiële nota van de formateur uitsprak', wordt gehandhaafd. De kans is bijzonder klein dat zijn akkoord zullen gaan met het voorstel.

Bij de MR luidt het dat voorzitter Didier Reynders gaat overleggen alvorens te antwoorden. Een drievoudig 'ja' lijkt daar al iets waarschijnlijker.

Stoot Leterme aan Franstalige kant effectief op een njet, dan rest hem niets anders dan naar de koning te stappen en - voor de tweede keer - zijn ontslag als formateur aan te bieden. Dat zou dan ook meteen het einde kunnen beteken voor oranje-blauw.

Geen compromis

Nadat de voorbije dagen steevast naar geheime lokaties werd uitgewezen, zaten Leterme, Jo Vandeurzen, Didier Reynders, Bart Somers en Joëlle Milquet vrijdag opnieuw samen aan de Wetstraat 10, het voorzitterschap van de Kamer. Na de marathonvergadering van woensdagavond en de bijeenkomst met de parlementsvoorzitters donderdag, zagen ze elkaar opnieuw sinds 11.30 uur.

Bedoeling was een compromis te vinden dat zowel voor de Franstaligen als voor N-VA aanvaardbaar is. De vergadering verliep naar verluidt 'moeizaam' tot 'zeer moeizaam'. Inhoudelijk lekte er weinig naar buiten, al werden nu en dan informeel sommige partijen, meer bepaald de CDH van Milquet en de N-VA, met de vinger gewezen.

Het lag in de lijn der verwachtingen dat de onderhandelaars niet tot in de nachtelijke uurtjes rond de tafel zouden zitten. Zowel Milquet als Reynders hadden immers nog verplichtingen. Het vertrek van Reynders rond 17.30 uur was het signaal dat de vergadering was afgelopen, zonder akkoord.

Naar verluidt heeft de formateur vastgesteld dat er geen compromis mogelijk was en elke partij daarna bovenstaande drie vragen voorgelegd.