De stille mars tegen seksueel geweld kreeg na de moord op Julie Van Espen dinsdag onverwacht snel groen licht om zondag plaats te vinden in Antwerpen. ‘Dit toont hoe hoog de nood is’, reageren de initiatiefnemers, die echter geen angst willen zaaien. ‘We hopen vooral op een mentaliteitswijziging.’

‘We hebben een aanvraag gedaan bij de stad, maar zoals iedereen weet loopt dat niet altijd op rolletjes’, organisatrice Eline Van Hooydonck had er dinsdagochtend nog geen goed oog op, maar rond 15.30 uur volgde al de officiële bevestiging: de stad Antwerpen gaf toestemming om deze zondag een stille mars te organiseren voor slachtoffers van seksueel en ander geweld, na de moord op studente Julie van Espen (23) in Merksem.

‘We zijn aangenaam verrast, maar het toont hoe nodig dit is’, vertellen Van Hooydonck, werkzaam bij het centrum voor feminisme en gender RoSa, en Ayke Gubbels, die met Punt een vzw opstart voor slachtoffers van seksueel geweld. Zij organiseren de mars samen met Charlotte Ruytjens. ‘Dat het nu zo snel lukt, toont hoe dicht het bij ons bed is. Het doet denken aan de Witte Mars na Hans Van Themsche, die plannen kwamen er ook heel snel door. Het is een gemeenschappelijk trauma.’

‘Seksueel geweld is geen prioriteit’

De organisatoren willen een verandering in het beleid. ‘Seksueel geweld is geen prioriteit. Op alle niveaus is er een probleem: politie is niet opgeleid om er ondervragingen over te doen, bij justitie slepen zaken soms jaren aan omdat er geen prioriteit aan wordt gegeven of er niet voldoende bewijslast is, en politici hebben nog altijd geen beleid rond seksuele intimidatie. Daar is nu zelfs geen procedure of straf voor.’

‘Het is ook een mentaliteitsprobleem. We merken dat slachtoffers van seksueel geweld veel minder snel geloofd of serieus genomen worden’, stellen de twee.

‘Niet alleen schuld van Justitieminister’

‘We zien vaak dat verkrachters twee jaar voorwaardelijk krijgen, dat is gewoon niet streng genoeg’, klagen de organisatoren aan. Steve B., de vermoedelijke dader van de moord op Julie Van Espen, werd in 2017 wel effectief gestraft voor verkrachting, maar werd in afwachting van zijn beroepszaak vrijgelaten. ‘Hij stond ook gekend vanwege een drugsprobleem, maar er was geen opvolging of ondersteuning en hij kwam op straat terecht. Dat is absurd. Het kan zijn dat bepaalde juridische aspecten langer duren, maar het kan niet dat daar geen opvolging aan gegeven wordt.’

Minister van Justitie Geens kreeg de voorbije dagen veel kritiek, maar de initiatiefneemsters zoeken geen zondebok. ‘Het is geen kwestie om alleen de minister van Justitie aan te spreken, het is een globaal fenomeen. We kunnen kwaad zijn en een ontslag eisen, maar dan komt er iemand anders die niet per se wel prioriteit geeft aan seksueel geweld. Het gaat meer om een mentaliteitswijziging dan enkel om een klopjacht op iemand.’

‘Niet de plaats om keet te schoppen’

‘We willen in aanloop naar de verkiezingen geen angst zaaien of een populistische boodschap geven’, benadrukken de twee. Ze hopen dan ook dat niet de angst maar het respect zondag regeert. ‘Het is niet de plaats om keet te schoppen. Iedereen komt om respect te betuigen, niet alleen voor Julie, maar ook voor andere slachtoffers van seksueel geweld, waar soms geen haan naar kraait.’

Ondertussen zegden al meer dan 3.000 mensen hun deelname toe. ‘We kunnen het zelf niet meer volgen, maar het zijn er veel’, aldus de initiatiefnemers. De stille mars trekt zondag van het Antwerpse Koningin Astridplein via de Meir naar het Steenplein. Voorlopig staat de start gepland om 14 uur, maar de organisatoren vragen om de Facebookpagina van het evenement in de gaten te houden voor het laatste nieuws.