De dodental van een aanslag op twee moskeeën in Nieuw-Zeeland loopt op tot 49. Meer dan veertig mensen raakten gewond. Eén man wordt aangeklaagd voor moord en verschijnt morgen voor de rechter. De man was niet gekend bij de Nieuw-Zeelandse en Australische autoriteiten.

Het doelwit van de aanslagen waren twee moskeeën in Christchurch, een van de grootste steden van Nieuw-Zeeland. De dader livestreamde de beelden van de schietpartij via een bodycam. Tijdens voorbereidingen in de auto zegt de dader ‘let’s get this party started’.

Hij stapt uit de auto en wandelt de Al Noor-moskee binnen. De schutter begint met vuren rond 13.40 uur plaatselijke tijd (1.40 uur Belgische tijd), tijdens het islamitische vrijdaggebed. Koelbloedig schiet hij er met semiautomatische wapens 41 mensen dood. Tientallen mensen raken gewond. De schutter gaat naar buiten en haalt een nieuw wapen uit de auto. Vervolgens stapt hij terug de moskee binnen en schiet verder. 

Na de schietpartij stapt de dader terug in de auto, waarop hij enkele kilometers verder naar het Linwood Islamitisch Centrum rijdt. Vanuit de rijdende auto vuurt hij ook op voorbijgangers. In het Islamitisch Centrum worden zeven mensen vermoord. Een iemand sterft later aan zijn verwondingen.

De Nieuw-Zeelandse politie zegt zich bewust te zijn van de ‘extreem onthutsende beelden’ en riep media op om die beelden niet te publiceren.

Extreemrechts

Internationale media identificeerden de schutter als de Australiër Brenton T. De politie wenste de identiteit van de dader niet te bevestigen. De verdachte die wordt beschuldigd van moord, vermoedelijk T., wordt morgen voorgeleid voor de rechter. De man was niet gekend bij de Nieuw-Zeelandse en de Australische autoriteiten.

Twee andere mannen en een vrouw werden opgepakt, maar alvast één man had niets met de feiten te maken. Bij twee anderen wordt medeplichtigheid aan de feiten onderzocht. De politie maakte ook enkele explosieven onschadelijk, maar details ontbreken voorlopig.

De Australische premier Scott Morrison bevestigde dat een van de gearresteerde verdachten een landgenoot is. Morrison noemde de schietpartij een ‘extreemrechtse aanslag’. Er circuleert een 74-pagina’s tellend manifest van de schutter, genaamd ‘The Great Replacement’ of ‘De Grote Vervanging’. Twee dagen geleden postte T. ook al foto’s van enkele wapens.

In dat manifest omschrijft de schutter zich als een ‘gewone blanke man, 28 jaar oud'. 'Geboren in Australië in een arbeidersgezin met een laag inkomen.’ T. zou een ‘atmosfeer van angst’ willen creëren en ‘geweld tegen moslims willen aanmoedigen’. ‘We moeten het voortbestaan van ons volk en de toekomst van blanke kinderen verzekeren’.

Verwijzing naar Breivik

In het manifest spreekt T. ook zijn steun uit voor onder meer massamoordenaars Anders Breivik en Dylan Roof. Breivik vermoordde bij een aanslag in 2011 77 mensen op een zomerkamp van de jonge Noorse socialisten. Roof vermoordde in 2015 negen mensen in een kerk in het Amerikaanse Charleston. Hij omschrijft de Amerikaanse president Donald Trump ook als ‘een symbool van een hernieuwde witte identiteit en een gemeenschappelijk doel’.

Brenton T. verwijst ook verschillende keren naar de internetcultuur. ‘Remember lads, subscribe to PewDiePie’, zegt hij in de video die circuleert. PewDiePie is momenteel de grootste en belangrijkste Youtuber. In de video is ook te horen hoe T. in zijn auto muziek afspeelt. Het lied verheerlijkt de Servische ex-politicus en oorlogscrimineel Radovan Karadzic, maar verwijst ook naar een internetmeme ‘Serbia Strong/ Remove Kebab’. ‘Remove Kebab’ zou ook op een van T.'s wapens geschreven zijn.