De Britse premier leed alweer een nederlaag. Een meerderheid in het Lagerhuis wil dat er onder geen enkel beding een 'Brexit zonder akkoord ' komt. Dat was niet het plan van May.

De lijdensweg van Theresa May duurt voort. De Britse parlementsleden moesten gisteravond stemmen over haar voorstel dat een ‘Brexit zonder akkoord’ op 29 maart moet voorkomen. In dat voorstel moet de premier aan Europa uitstel vragen, maar blijft het no-deal­scenario op tafel liggen als terugvaloptie. Het uitstel wordt alleen gevraagd om de regering wat meer tijd te geven om alsnog de deal, die al twee keer werd weggestemd, goedgekeurd te krijgen. Als dat niet lukt, stappen de Britten alsnog uit de EU zonder akkoord.

Maar veel parlementsleden vonden dat niet goed genoeg en legden twee extra amendementen ter stemming voor. Het amendement ingediend door het Conservatieve parlementslid Caroline Spelman stelde dat er onder geen enkel beding een no-deal-Brexit mag komen. Dat was niet naar de zin van de premier. Ze vroeg expliciet er niet voor te stemmen. Maar dat had averechts effect. Labour-leider Jeremy Corbyn droeg al zijn parlementsleden op wel voor Spelman te stemmen. En jawel, het amendement werd met 312 tegen 308 stemmen goedgekeurd.

Lange baan? 

De beslissing van het Lagerhuis effent nu de weg voor de stemming vandaag. Dan wordt er besloten of de Brexit tijdelijk kan worden uitgesteld. Die staat nu nog gepland voor 29 maart. 

'Het parlement kan morgen kiezen voor een kort, technisch uitstel van de Brexit', zei Theresa May woensdagavond in het Lagerhuis. 'Lukt het dan niet om in die beperkte tijd tot een vergelijk te komen, dan moeten de parlementsleden beseffen dat de Brexit op de veel langere baan wordt geschoven, en we Europese verkiezingen zullen moeten organiseren.'

Concreet doet de regering-May in de motie die donderdag ter stemming zal worden gebracht het voorstel om volgende woensdag (20 maart) voor de derde maal te stemmen over een scheidingsakkoord tussen Brussel en Londen. Wordt er dan wel een akkoord goedgekeurd, dan wordt de Brexit uitgesteld tot 30 juni.

Is er volgende woensdag echter opnieuw geen sprake van een akkoord, dan wordt de Brexit voor langere tijd uitgesteld, en zal het Verenigd Koninkrijk dus inderdaad ook moeten deelnemen aan de Europese verkiezingen. May probeert op die manier de druk te verhogen op de Brexiteers om eieren voor hun geld te kiezen.

Dat enkele van haar eigen ministers zich onthielden bij de stemming, maakt de vernedering voor May alleen maar groter. Daarmee negeerden ze het marsorder van May. Heeft May nog voldoende gezag om, zoals gebruikelijk na rebellie, die ongehoorzame ministers te ontslaan, vraagt de Britse pers zich af? Minister van Werk en Pensioenen Sarah Newton stemde zelfs tegen en nam woensdagavond zelf al ontslag. Ze is het 15de lid van de regering-May dat opstapt.

Torenhoge druk

Voor alle duidelijkheid: de aanname van het amendement belet niet dat er ooit tóch nog een no-deal-Brexit uit de bus komt. Zo is het  amendement niet bindend, en kan de Britse regering het dus nog altijd naast zich neerleggen. Al is de druk op Theresa May om zich aan de richtlijnen van het Britse parlement te houden, torenhoog.

Tegelijk liet de Europese Commissie aan de BBC weten dat 'stemmen tegen een no-deal-Brexit niet volstaat om zo'n no-deal-Brexit te vermijden'. 'Daarnaast moet je ook bereid zijn tot het aannemen van een deal', klinkt het in Brussel. 'Een Brexit met of zonder deal, de Europese Unie is klaar voor beide opties.'

Labour-leider Jeremy Corbyn beklemtoonde na de stemming dat een uitstel van de Brexit nu 'onvermijdelijk' is. 'Het is nu aan het parlement om de controle over de Brexit over te nemen van de regering.'