Hamont-Achel: eeuwigdurende concessie van CD&V lijkt af te lopen
De toekomst van de Achelse Kluis bepalen zal één van de belangrijkste taken van het volgende bestuur worden Foto: gva
De Noord-Limburgse gemeente pakt sloganesk uit met haar ‘grenzeloze charme’, maar het politieke strijdtoneel is er allesbehalve charmant. Van je vrienden moet je het hebben: de bestuursploeg kreeg keiharde oppositie te verduren van voormalige partijgenoten. Het machtsmonopolie van de CD&V lijkt er dan ook minder grenzeloos.

Wat staat er op het spel?

De schijnbaar eeuwigdurende concessie die CD&V er heeft op de macht is tanende. Daar waar burgemeester Theo Schuurmans en de zijnen in 2006 nog ongenaakbaar waren, voelden ze in 2012 de hete adem van PRO (‘positief, realistisch en open’) Hamont-Achel in de nek, opgericht door Rick Rijcken, een voormalige CD&V-schepen. Met één zetel verschil kon de CD&V, depanneerd door Ilse Jaspers van het liberale, maar kleine Balans, PRO Hamont-Achel nog van zich afhouden, maar de vraag is of de partij dat dit keer volhoudt.

Dankzij het effect-De Wever kaapte de N-VA in 2012 uit het niets de twee zetels van SP.A in, maar als oppositiepartij hinkte de partij eerder mee op het elan van PRO H-A, dat het hoogste woord voerde in de gemeenteraad. Lijsttrekker is opnieuw Roger Mertens, die dat ooit nog was voor Balans, dat hij in 2007 verliet.

Een coalitie van de twee grootste partijen, CD&V en PRO H-A, is onwaarschijnlijk, omdat de lijsttrekkers niet samen door één deur kunnen en oude wonden nog lang niet geheeld zijn. Linkse partijen zijn alleszins van geen tel.

Hoe heeft de vorige coalitie het er vanaf gebracht?

Al bij al is de bestuursperiode vrij rustig verlopen. Er was de (afsproken) schepenwissel, maar de CD&V rekende er allicht niet op dat aftredend schepen Daisy Winters even later ook als gemeenteraadslid de handdoek in de ring zou werpen.

Als realisatie kan de coalitie de inrichting van het Huis van het Kind voorleggen, maar dat liep niet van een leien dakje. PRO H-A trok fel van leer tegen de locatie in het Hamontse stadspark. De partij had de kinderopvang liever op de Wal gezien. De plannen van het stadsbestuur om op de Wal een woonproject in te richten konden ook niet op goedkeuring van de oppositie rekenen, die hierin vooral een gebaar naar bouwpromotoren zag en verwijt het bestuur te weinig aandacht te hebben voor open ruimte in het stadscentrum. PRO H-A laakt het gehele beleid rond ruimtelijke ordening. De partij is ook niet te spreken over de masterplannen die het bestuur uitwerkte voor de herinrichting van de kernen van Achel en Hamont, waarbij onder meer de hoogbouw en de uitblijvende invulling van het ursulinenklooster een twistpunt zijn.

Waarom zouden kiezers een nieuwe meerderheid in het zadel helpen?

Aanvankelijk voerde Hamont-Achel met buurgemeente Neerpelt fusiebesprekingen, tot Overpelt mee aan tafel schoof en Theo Schuurmans zich plots ‘het vijfde wiel aan de wagen’ voelde en de eer aan zichzelf hield. Inmiddels hebben Neerpelt en Overpelt zich tot Pelt gefusioneerd. De oppositie verwijt het bestuur opgestapt te zijn alvorens het onderzoek naar de fusie afgerond was, louter omdat de burgemeester geen rol van betekenis voor zichzelf zag in de nieuwe fusiegemeente. Het gevoel dat het bestuur hier een mooie kans (op extra inkomsten) heeft laten liggen, is blijven knagen.

Een vierde van de inwoners van de gemeente heeft de Nederlandse nationaliteit. Toch zijn de Nederlanders nauwelijks vertegenwoordigd in de plaatselijke politiek, laat staan in het bestuur, dat van de oppositie het verwijt krijgt te weinig over de grens te hebben gekeken. Er wordt geklaagd over een slechte verbinding met de rest van de provincie, maar te weinig richting Eindhoven gekeken. Vooral op toeristisch vlak.

Waarom moet ook de rest van Vlaanderen uitkijken naar de uitslag in Hamont-Achel?

De bekende Achelse Kluis, waar een van ’s lands trappistenbieren gebrouwen wordt, loopt leeg. In het najaar wordt de boerderij ingericht door de katholieke commune Fazenda da Esperança als ‘boerderij van hoop’, waar ex-verslaafden een nieuw leven kunnen opbouw. (Niet zonder risico in een brouwerij, maar soit.) De rest van het domein moet, nog meer dan vandaag het geval is, een toeristische bestemming krijgen. Daarin speelt het stadsbestuur een rol. Het valt af te wachten wélk stadsbestuur dat gaat mogen doen.

In de Strijd om de Stad fileert de redactie van De Standaard in woord en beeld waar het bij de verkiezingen echt om draait in alle Vlaamse steden en Brussel.