Staatsveiligheid zat niet in de chatbox van Schild & Vrienden
Screenshot uit de Pano-reportage Foto: vrt
Schild & Vrienden werd in de gaten gehouden door de inlichtingendiensten. Maar het risico dat de groep ooit tot terreur zou overgaan, werd als klein ingeschat.

Geen enkele Belgische veiligheids- of inlichtingendienst is de voorbije maanden geïnfiltreerd in de geheime chatgroep van Schild & Vrienden waar Pano een hele reeks racistische, seksistische en antisemitische uitspraken en zogenaamde memes ontdekte. Dat vernam De Standaard gisteren. 

Het was woensdagavond voor onze veiligheidsdiensten dus ook de eerste keer dat ze  zagen  wat er omging in die chatgroepen.
Theoretisch kan  de Staatsveiligheid dergelijke chatboxen  binnendringen  als ze vermoedens heeft van gevaarlijk extremisme. Maar voor Schild & Vrienden werd het (nog) niet nodig geacht  die techniek toe te passen. 

De organisatie van Dries Van Langenhove werd wel op een andere manier in het oog gehouden. Op overlegvergaderingen tussen de verschillende diensten werden de organisatie en haar leider ter sprake gebracht, vernam De Standaard. Maar dan vooral als Schild & Vrienden overging tot  acties  in het openbaar, zoals die in Gent aan het Gravensteen waarbij de organisatie in de clinch ging met linkse activisten. Of het recente bezoek aan Roemenië waarbij Van Langenhove een (korte) ontmoeting had met de Hongaarse premier Viktor Orban. En de wapentraining die een aantal leden daarna volgde.  

 

Maar Schild & Vrienden werd niet gezien als een direct risico voor de openbare veiligheid, laat staan als een organisatie die zou overgaan tot het plegen van aanslagen. Ook vandaag zijn daar geen elementen voor. Daarom wordt het onderzoek naar de organisatie ook gevoerd door het parket van Gent en niet door het federaal parket. 

Bloed, Bodem, Eer en Trouw 

Dat was anders in  2006. Toen werden ex-militair Thomas Boutens en  zijn extreemrechtse vrienden  van Bloed, Bodem, Eer en Trouw (BBET) opgepakt omdat ze aanslagen wilden plegen, onder anderen op Dyab Abou Jahjah. De leden van BBET werden in 2014 veroordeeld wegens terrorisme.

Volgens de inlichtingendiensten moet de opkomst van Schild & Vrienden gesitueerd worden binnen het fenomeen van de zogenaamde identitaire groeperingen die over heel Europa ontstaan. 

In zijn meest recente terreurrapport waarschuwt Europol voor de opkomst van die groepen, vooral dan in Duitsland met de Pegida-beweging en in Groot-Brittannië. In België verwijst het rapport daarvoor naar het Franstalige La Meute en de Soldaten van Odin. Maar alvast die laatste groep bestaat niet meer. Van Schild & Vrienden is in het rapport geen sprake. 

Tot nader order heeft de opkomst van die identitaire groepen  in 2017 over heel Europa geleid tot vijf aanslagen of pogingen tot aanslag. 

De meest gewelddadige was in Londen op 19 juni van dit jaar, toen een man  inreed op een groep moskeebezoekers in Noord-Londen. De Belgische veiligheidsdiensten beschouwen dat soort aanslagen als de meest waarschijnlijke. Aanslagen die geïnspireerd zijn door het discours van extreemrechtse partijen en groepen maar gepleegd door mensen die er geen directe link mee hebben.