Vanaf 2020 zullen klassenraden hun akkoord moeten geven voor leerlingen met een B-attest hun jaar mogen overdoen.

en jaar dubbelen kan heilzaam zijn voor leerlingen die al te veel onvoldoendes hebben opgestapeld. Dat idee leeft nog steeds in het Vlaamse onderwijs. Maar niet alle wetenschappers zijn het daarmee eens: sommige jongeren zijn er niet bij gebaat een schooljaar opnieuw af te leggen. 

Wie nu een B-attest krijgt, kan zelf beslissen om van studierichting te veranderen of dat jaar te herdoen. Maar die laatste optie wordt voortaan beperkt. Het A-attest leidt automatisch tot toegang tot het volgende schooljaar, een C-attest betekent nog steeds verplicht zittenblijven.

De Vlaamse minister van Onderwijs, Hilde Crevits (CD&V), heeft al aangekondigd dat zittenblijven een ultieme remedie moet zijn, als alle alternatieven uitgeput zijn. Navraag van De Standaard leert dat ze dit wil bewerkstelligen door onder meer het B-attest in te perken. 

Vanaf juni 2020 zullen klassenraden, na advies van een Centrum voor Leerlingenbegeleiding (CLB), eerst hun akkoord moeten geven vooraleer leerlingen hun jaar mogen overdoen in het geval van een B-attest. Als dat ­akkoord er niet komt, moeten ze een hoger jaar aanvatten in een andere richting.

De nieuwe maatregel is nog niet breed bekend in de onderwijswereld. Patrick Lancksweerdt, de directeur van het Vrij CLB Roeselare, valt uit de lucht. ‘De keuze om al dan niet te zittenblijven, komt in handen van de school bij een B-attest. Dat botst toch wat met de beslissings­bevoegdheid van ouders en leerlingen.’

Hij vraagt zich ook af in welke mate CLB’s een goed advies kunnen geven als ze pas op het einde van de rit, bij het uitschrijven van de attesten,  met een leerling kunnen spreken.

Leerlingen uitsluiten?

Een bron die vertrouwd is met het dossier, waarschuwt  dat scholen met deze nieuwe maatregel makkelijker leerlingen kunnen uitsluiten: belemmer ze alle richtingen van een school te volgen en maak ook het zittenblijven ­on­mogelijk. Dan moeten ze wel van school veranderen. In dat opzicht biedt een C-attest het voordeel dat leerlingen in dezelfde richting mogen voortdoen, weliswaar na het dubbelen van een jaar.

Crevits benadrukt dat attesten ‘niet bedoeld zijn om leerlingen de toegang tot scholen te ontzeggen. Het is telkens een afweging over de toekomst van een leerling: waar is hij of zij het best mee gebaat? Dat kan een andere oriëntering zijn, verplichte remediëring voor een vak of – wanneer de klassenraad overtuigd is dat het de beste optie – zittenblijven.’

De minister wijst ook op de ­mogelijkheid van flexibele leer­wegen. Die houden in dat leer­lingen met tekorten hun jaar niet opnieuw hoeven te doen, maar bepaalde vakken meenemen naar een volgend jaar.

Tegelijkertijd met het inperken van het zittenblijven zullen er na het eerste jaar van de eerste graad geen B-attesten meer gegeven worden, wel een A-attest met een verplichte remediëring. Een C-attest kan nog in uitzonderlijke gevallen.