‘Ryanair veegt voeten aan Belgisch arbeidsrecht’
Ryanair-personeel tijdens de stakingsactie op Zaventem. Volgens hun werkgever waren ze ‘ongewettigd afwezig’. Foto: BELGA

Ryanair kent stakende werknemers geen bonus toe en beschouwt hen als onwettig afwezig, maar dat is in strijd met het Belgische arbeidsrecht.

Geen bonus, en de melding ‘ongewettigd afwezig’ in het personeelsdossier. Zo bestraft Ryanair de Belgische werknemers die vorige week het werk neerlegden bij de stakingsactie die in verschillende Europese landen plaatsvond. Daarmee overtreedt de lagekostenmaatschappij de wet, oordeelt arbeidsrechtspecialist Filip Tilleman. ‘Dit botst met de antidiscriminatiewetgeving’, zegt hij. Tilleman wijst erop dat die wet negentien ‘beschermde criteria’ vastlegt, op basis waarvan werkgevers geen onderscheid mogen maken tussen werknemers. ‘De klassiekers zoals geloof en ras staan daarin, maar evenzeer syndicale overtuiging of activiteit.’

Het is dus niet toegelaten om een bepaald segment van de werknemers geen bonus toe te kennen omdat ze deel hebben genomen aan een stakingsactie. Hetzelfde geldt voor het noteren van een ‘no show’ van de stakers, wat na herhaaldelijke keren kan leiden tot ontslag. Hij denkt dan ook dat de case van Ryanair voor een Belgische arbeidsrechtbank ‘zeker niet’ zal standhouden.

‘Ze vertrekken nog altijd vanuit hun dogma dat hier het Ierse arbeidsrecht van toepassing is, dat veel lakser en minder beschermend is’, zegt Tilleman. Nochtans had het Europees Hof vorig jaar geoordeeld dat Belgische Ryanair-werknemers hun geschillen voortaan voor een Belgische rechtbank mogen brengen, en dat ze dus onder het Belgische arbeidsrecht vallen.

Het probleem is dat een Belgische rechtbank dat Europese arrest nog niet heeft gebruikt om zelf tot een eindvonnis te komen. ‘Dus zeggen ze: “Zolang er geen Belgische rechtbank is die ons systeem de grond in boort, doen wij lustig verder”’, stelt Tilleman, die de houding van Ryanair ‘surreëel’ noemt. ‘Zij vegen hun voeten aan het Belgische arbeidsrecht.’

Hulp van Unia?

Bij de vakbonden eenzelfde geluid. ‘Goed dat vicepremier Kris Peeters (CD&V) een boze brief naar Ryanair stuurt’, zegt Koen Dries van ACV. ‘Maar waarom vraagt hij samen met Zuhal Demir (N-VA, staatssecretaris voor Gelijke Kansen, red.) niet aan het gelijkekansencentrum Unia om een procedure op te starten? Inbreuken op de antidiscriminatiewet is de bevoegdheid van het centrum.’ Volgens Dries zou Unia zo druk kunnen zetten op Ryanair. ‘Een procedure voor de rechtbank duurt twee jaar. Dat brengt geen soelaas op korte termijn.’

Peeters laat weten dat hij eerst ‘de precieze juridische omstandigheden van de brief laat onderzoeken’, alvorens nieuwe stappen te ondernemen.

Voor Ryanair, dat weer onbereikbaar bleef voor commentaar, wordt de situatie er niet makkelijker op. Gisteren zegden ook haar Duitse piloten te willen staken. En vrijdag staken de Ierse piloten. Bij het Belgische personeel zijn geen nieuwe acties gepland. ‘Maar het zou me niet verbazen dat die er komen’, zegt vakbondsman Dries. ‘Ryanair doet aan insult after injury en maakt de mensen nog bozer. Zo verhardt het conflict alleen maar.’