Landloperskolonies pas volgend jaar erkend door Unesco
De voormalige landloperskolonie in Merksplas Foto: BELGA

De Koloniën van Weldadigheid, zeven voormalige landloperskolonies in Vlaanderen en Nederland, hebben zaterdag nog geen erkenning gekregen als Unesco-Werelderfgoed. De koloniën krijgen echter nog een kans en moeten enkele technische onjuistheden in hun dossier aanpassen, in juni 2019 wordt definitief beslist.

De burgemeesters van de betrokken Belgische gemeenten, Hoogstraten en Merksplas, reageren tevreden op het uitstel dat Unesco zaterdag besliste. ‘Het is desondanks jammer dat we onze erkenning vandaag niet hebben want we hebben de afgelopen weken en maanden toch heel wat bewerkstelligd’, zegt Tinne Rombouts (CD&V), burgemeester van Hoogstraten, waar de kolonie van Wortel is gelegen.

‘Maar we kregen wel het gevoel dat Unesco alle zeven de koloniën belangrijk vindt en het wel in orde zal komen. Die erkenning komt er volgend jaar. We moeten enkele technische dingen aanpassen, enkele feitelijke onjuistheden rechtzetten. Dit traject is in 2012 gestart en was al ongelofelijk boeiend en verrijkend. De verbinding die er nu is tussen de verschillende sites zal er altijd blijven. De erkenning door Unesco wordt de kers op de taart.’

Ook haar collega in Merksplas, burgemeester Frank Wilrycx (Open VLD), is tevreden. ‘We hebben nu een betere uitgangspositie dan toen we naar Bahrein vertrokken’, zegt hij. “Er was een negatief advies dat nu werd omgevormd in een ‘misschien’. De Unesco-erkenning is een label voor onze site, die we toeristisch recreatief willen ontsluiten met een hotel en horecagelegenheid. Zo’n Unesco-label helpt bij de promotie als toeristische site.”

Provinciaal gedeputeerde en co-voorzitter van Kempens Landschap Inga Verhaert (sp.a) blijft hoopvol. ‘Het is natuurlijk jammer dat Wortel- en Merksplas-Kolonie niet meteen een plaats op de Werelderfgoedlijst krijgen. Exact 200 jaar na de stichting van de eerste Kolonie en 25 jaar na de afschaffing van de wet op de landloperij in België was dit een heel symbolisch moment geweest. Maar samen met de Nederlandse koloniën hebben we het intussen wel tot de finale van het wereldkampioenschap Erfgoed geschopt. En de volgende match is volgend jaar. We bekijken nu hoe we ons daar het best voor klaarstomen.’

De Koloniën van Weldadigheid zijn zeven landbouwkoloniën in België en Nederland uit de 19de eeuw waar armen, landlopers en wezen in een strak keurslijf leefden en werkten. Na de Belgische onafhankelijkheid werden Merksplas en Wortel ingezet om landlopers op te vangen. Tot 1993 leefden, woonden en werkten er nog landlopers. Tot 1993 was landloperij strafbaar.