De G7-top in Canada heeft de diepe onenigheid tussen landen niet kunnen gladstrijken. De Amerikaanse president Donald Trump verliet de top zelfs voordat die volledig was afgelopen. De beslissing wordt algemeen gezien als een teken van minachting aan de andere landen van de G7.

Trump reist door naar Singapore, waar hij dinsdag de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un wil ontmoeten. Dat hij eerder zou opstappen was al aangekondigd, en wekte wrevel bij de andere deelnemers. Hij mist door zijn voortijdig vertrek de gesprekken over klimaatverandering. Eerder op de dag kwam hij ook al te laat op een ontbijtvergadering waar vrouwenrechten werden besproken.

De Verenigde Staten botsten zoals verwacht op de top met de andere leden van het gezelschap, onder meer over invoerheffingen en het lidmaatschap van Rusland. Met zijn beslissing om eenzijdig importtarieven te introduceren voor aluminium en staal had Trump de stemming bij voorbaat al bedorven. 

Persagentschap Reuters meldt op gezag van een Franse diplomaat dat de andere leiders Trump overspoelden met cijfers over de importheffing. Het antwoord van Trump bestond uit een lange litanie waarin hij klaagde over de 'oneerlijke behandeling' van de VS, en hij de andere landen begon te beschuldigen. 'Het was moeilijk', aldus de diplomaat, die spreekt van een 'uitzonderlijke' bijeenkomst.

Maar in zijn typische stijl deed Trump alsof er niets aan de hand was. Hij gaf het overleg met de andere wereldleiders '10 op 10', en was in het bijzonder lovend voor de Canadese premier Justin Trudeau, de Duitse Kanselier Angela Merkel en de Franse president Emmanuel Macron. 

Het Amerikaanse staatshoofd had eerder te kennen gegeven dat de VS en Canada een akkoord probeerden te sluiten over het verlagen van importheffingen en dat de betrekkingen tussen beide landen 'beter zijn dan ooit'. Nochtans had de Canadese minister van Buitenlandse Zaken Chrystia Freeland daarvoor nog uitgehaald naar de extra Amerikaanse invoerheffingen op staal en aluminium, die de VS officieel wegens "redenen van nationale veiligheid" opleggen. Ze sprak van 'een illegale beslissing'. 

Na een ontmoeting met de Franse president Emmanuel Macron zei Trump wel dat er ‘iets gaat gebeuren’. ‘Het zal erg positief zijn, denk ik’, verklaarde hij. ‘We hebben een erg goede band. We hebben alleen af en toe kleine tests als het over handel gaat.’ Ook Macron liet uitschijnen dat vooruitgang in het handelsdispuut mogelijk is. De VS en de EU zouden volgens een Franse bron binnen de twee weken een dialoog opstarten over handel.

En ook de Europese leiders van de G7 hadden opnieuw hun ongenoegen geuit over de importtaksen. Daarnaast klaagde ook Japan vrijdag aan dat de beslissing van de VS de vrije markt verstoort. 'Onze exporten vormen geen bedreiging voor de veiligheid van de Verenigde Staten', werd benadrukt in een mededeling.

Rusland

Behalve tegen de Amerikaanse invoerheffingen kantten de G7-bondgenoten zich ook tegen het voorstel van de VS om Rusland opnieuw toe te laten tot het intergouvernementeel forum. Japan gaf officieel geen commentaar, maar zowel Canada als de Europese leiders willen dat de Russen eerst van standpunt veranderen met betrekking tot de situatie in Oekraïne en de Krim. Rusland maakte deel uit van de G8, maar werd in 2014 uit de groep gezet naar aanleiding van zijn annexatie van het Oekraïense schiereiland.

De Italiaanse premier Giuseppe Conte vindt dat via de topbijeenkomsten de dialoog met Rusland moet worden voortgezet. Maar Conte zei dat het nog te vroeg is ook de sancties tegen Moskou op te heffen. De Europese Unie heeft sancties tegen Rusland lopen wegens de annexatie van de Krim en de steun die Moskou geeft aan rebellen in Oekraïne.

Slotverklaring

De kans op een sterke gezamenlijke slotverklaring van de zeven deelnemers lijkt na het afhaken van Trump kleiner dan ooit. Volgens persagentschap DPA zou er een tekst komen waarin staat dat de G7 protectionisme willen tegengaan, maar het is nog niet duidelijk of die passage ook de finale versie haalt.  

'Kans op vrede'

Trump zei bij zijn vertrek nog dat hij hoopt dat zijn ontmoeting met Kim Jong-un tot vrede kan bijdragen. 'Ik zal binnen de minuut weten of het Kim ernst is', aldus de Amerikaanse president. 

'Trump hield litanie over oneerlijke behandeling VS'
Foto: EPA-EFE