‘Naar een dieselban in Brussel’
Brussels minister Pascal Smet Foto: ISOPIX

Koning auto regeert nog altijd in Brussel. 44 procent van de verplaatsingen gebeurt met een ‘persoonlijk gemotoriseerd voertuig’, blijkt uit een studie in opdracht van Greenpeace. Brussels minister van Mobiliteit Pascal Smet (SP.A) wil diesels bannen uit de hoofdstad.

Dertien Europese hoofdsteden werden door het Wuppertal-instituut aan een vergelijkend mobiliteitsonderzoek onderworpen. Op plaats één in de rangschikking staat fietsstad Kopenhagen - dat is geen verrassing. Brussel vinden we terug op plaats acht. Rome bengelt onderaan. Dat meldt De Morgen vandaag.

Plaats acht is nog te positief voor Brussel, volgens Greenpeace. We halen die plaats in de middenmoot omdat Brussel voor het onderdeel ‘luchtkwaliteit’ goede punten scoort. Maar dat heeft vooral te maken met een gebrek aan meetstations, merkt Greenpeace op.

Wat loopt er goed/slecht in Brussel?

Bijna de helft (44 procent) van de verplaatsingen in Brussel gebeurt met een eigen wagen of ander motorvoertuig. ‘Te veel Brusselaars gebruiken voor korte afstanden de wagen’, zegt Joeri Thijs, mobiliteitsexpert van Greenpeace. ‘En dan zijn er uiteraard de pendelaars, die massaal met de auto komen omdat de fiscaliteit voor bedrijfswagens te gunstig blijft en parkeren veelal goedkoper is in vergelijking met alternatieven.’

Het openbaar vervoer doet het ook niet goed. Het aantal verplaatsingen met tram en bus is laag in vergelijking met de andere steden. De reden? Te weinig haltes, zegt Greenpeace. Aan de prijs ligt het niet, want het openbaar vervoer in Brussel is betaalbaar.

Voor fietsers is het niet veilig in Brussel. Greenpeace spreekt van een ‘vijandig fietsklimaat’. Maar drie procent van de verplaatsingen gebeurt met de fiets. Volgens minister Smet gaat het om verouderde cijfers. Volgens hem ligt het aandeel inmiddels op 5 tot 7 procent.

Tenslotte scoort Brussel slecht voor ‘mobiliteitsmanagement’. Parkeren is te goedkoop in vergelijking met een busticket. Een uitgebreide app voor het openbaar vervoer ontbreekt. En dan zijn er de files, die de gebrekkige mobiliteit sterk bepalen.

‘Naar dieselban en snellere invoering LEZ’

Pascal Smet geeft in een reactie op Radio 1 toe dat er nog werk aan de winkel is. ‘Te veel Brusselaars nemen de auto voor korte afstanden.' Maar de Brusselse minister wijst ook naar de andere gewesten. ‘Het hoofdprobleem is dat veel pendelaars alleen in de auto vertrekken uit het Vlaams en Waals Gewest en zo naar de hoofdstad komen.’

Elke oplossing voor mobiliteit botst volgens Smet op twee problemen: interne verdeeldheid in Brussel (tussen de 19 gemeenten) en verdeeldheid tussen de gewesten. ‘Wij willen een rijvak op de autostrade vrijmaken voor carpooling: Vlaanderen is tegen, Wallonië voor. Wij willen een slimme kilometerheffing voor wagens: Vlaanderen is voor, Wallonië tegen.’

Al heeft Brussel ook boter op het hoofd. De fietspaden - of het gebrek eraan - zijn een bron van ergernis bij veel Brusselaars. ‘Natuurlijk doet Kopenhagen beter, maar zij zijn al dertig jaar geleden begonnen met de ommeslag’, zegt Smet. ‘Wij zijn nu wel degelijk fietspaden aan het aanleggen.’

Twee beslissingen kan Brussel al nemen, vindt Smet. ‘We moeten een versnelling hoger schakelen met de lage-emissiezone.’ Die start op 1 januari volgend jaar, maar pas in 2025 zullen de auto’s met Euro 5-norm geweerd worden. ‘Dat moeten we met minstens drie jaar versnellen’, stelt Smet voor. Tegelijk wil hij ‘naar een dieselban’ gaan, al plakt hij daar geen tijdstip op. ‘Het doel is: de lucht- en levenskwaliteit verbeteren. Gelukkig is de publieke opinie aan het keren.’