Hersenscanner wordt draagbaar
Foto: wellcome

Een scanner, dat is toch zo’n kamervullend zoemend monster met een tunneltje waar ze je ternauwernood ingeschoven krijgen? Niet langer.

Zelfs onbeweeglijk liggen hoeft niet meer. Toch niet voor een hersenscan. Mathew Brookes en collega’s ontwikkelden een MEG (magneto-encefalografie) scanner die je gewoon netjes op je hoofd kunt zetten en meenemen, zo melden ze in het wetenschappelijke topblad Nature. Nu ja, gewoon. Bekijks is gegarandeerd.

Binnenin is het toestel ook allesbehalve gewoon. Om het zo klein en licht te krijgen, met bovendien een nieuwe foto om de paar milliseconden in plaats van om de paar seconden, was wel enige vernieuwing nodig. De vorsers moesten gebruikmaken van kwantumsensors, iets waar theoretici noch ingenieurs al veel greep op hebben, en een nieuwe manier ontwikkelen om storende magnetische velden uit de directe omgeving weg te filteren.

Hersenscanner wordt draagbaar
Het vorige topmodel: stilzitten alstublieft. Foto: wellcome

Waarom de onderzoekers een scanner draagbaar willen maken? Zoals wel vaker bij de diersoort mens: gewoon omdat we het kunnen. Maar ook omdat het compleet nieuwe terreinen van onderzoek openlegt. Tot nu toe kon men enkel hersenprocessen volgen van dingen die je kunt doen terwijl je stil ligt: denken, muziek beluisteren, emoties oproepen, armen en benen een beetje bewegen. Maar is er verschil in de hersenen van mensen uit culturen die ja knikken zoals wij, en andere die nee schudden als ze ja bedoelen? Vinden we het ene bier lekkerder dan het andere omdat het lekkerder smaakt, of speelt ook het glas mee waaruit we het drinken? Dan zul je mensen moeten observeren terwijl ze effectief drinken. En werken de hersenen van een tenniskampioene anders dan van een amateurspeelster?

Hersenscanner wordt draagbaar
Ah, zo zit dat bij een spelletje jokari! Foto: wellcome

Voor het eerst kunnen ook de hersenprocessen van baby’s, kinderen en mensen met bewegingsproblemen worden gevold. In een klassieke scanner kreeg je die niet in, of je kreeg ze niet stil. Idem voor mensen met claustrofobie.

Hersenscanner wordt draagbaar
Nee, geen set van Star Wars. Gewoon prototypes voor de nieuwste scanner. Foto: wellcome