SP.A-voorzitter John Crombez tilt heel zwaar aan de studie over de F-16's. 'Het beslissingsproces voor de opvolging van de F-16 is gemanipuleerd. Dit is mogelijk een zeer groot democratisch probleem.'

SP.A vraagt de onmiddellijke schorsing van de aankoopprocedure van nieuwe jachtvliegtuigen. De partij vraagt ook onderzoek naar wat er is misgelopen. Aanleiding voor die scherpe eisen is de studie van vliegtuigbouwer Lockheed Martin die aantoont dat de F-16 veel langer dan gedacht in dienst zou kunnen blijven. De toestellen vervangen door een nieuw type jachtbommenwerper zou dus niet nodig zijn, bericht De Standaard vandaag.

'Als het klopt dat Defensie de minister niet heeft geïnformeerd over het rapport, zitten we met een democratisch probleem', zegt SP.A-voorzitter Crombez. 'In een parlementaire democratie kan het niet dat Defensie info achterhoudt voor de politiek. Er is onderzoek nodig dat tot sancties moet leiden. En die kunnen ver gaan.'

Minister Vandeput komt deze namiddag uitleg geven in het parlement.

Fundamentele beslissing

Ook oppositiepartij Groen reageert ‘verbijsterd’. ‘Ofwel wist de minister niet van het bestaan van deze studie en worden studies besteld zonder zijn medeweten. Ofwel wist de minister het wel degelijk, en hield hij dit verborgen voor publiek en parlement. In beide gevallen is er een groot probleem voor zijn geloofwaardigheid’, aldus Groen-Kamerlid De Vriendt.

Volgens de oppositiepartij moet minister Vandeput de procedure ‘meteen opschorten, tot het parlement inzage heeft gekregen in de studie’. De Vriendt noemt het hele F-16-dossier ‘een toonbeeld van amateurisme’.

‘Deze studie geeft de regering de kans om het geweer van schouder te veranderen. Ze moet fundamentele beslissingen durven te nemen over de toekomst van Defensie. Worden we een zoveelste leger dat van alles een beetje kan en miljarden aan belastinggeld in de sloot gooit? Of spenderen we ons budget slim en specialiseren we ons leger, zodat het in een groter Europees geheel echt nuttig kan zijn?’

Volledige inzage

Regeringspartij Open VLD is ook niet op de hoogte over het bestaan van een rapport over de F-16’s. Mocht het bij de legertop zijn blijven liggen, dan moet worden onderzocht hoe dat komt, vindt de liberale partij.

‘Ik heb geen weet van dat rapport. Dus het eerste wat we willen, is volledige inzage krijgen’, zegt Tim Vandenput, defensiespecialist van Open VLD, in De Ochtend. ‘Naast inzage in het rapport willen we ook een toelichting over de inhoud. Pas dan kunnen we oordelen over de waarde ervan.’

Vandenput vindt het net zo belangrijk dat er een antwoord komt op de vraag waarom minister Steven Vandeput (N-VA) van Defensie het rapport nooit ontvangen heeft. ‘Als het bij de legertop is blijven liggen, dan is het maar de vraag waarom ze het niet hebben doorgegeven.’

Over een eventuele opschorting van de aankoop wilde de Open VLD’er geen uitspraken doen. ‘Ik moet het rapport eerst in handen krijgen. Maar als alle berichtgeving klopt, dan wil ik natuurlijk wel weten wat de mening van de minister en de legertop hierover is.’