Dit verandert er op 1 januari: meer loon, duurder bier
Foto: BELGA

Vanaf 1 januari gaat u niet alleen een beetje meer verdienen. Bier wordt ook duurder, net als aardgas, terwijl de elektriciteitsfactuur naar beneden gaat. Verder krijgen de Vlaamse ambtenaren een andere verlofregeling, gebruikers van een speed pedelec een fietsvergoeding en Brussel een lage-emissiezone.

40 tot 45 euro meer loon door taxshift

De taxshift stuwt de lonen van alle werknemers in België vanaf 1 januari 1,5 procent tot 3 procent hoger. Per maand betekent dat een extra 40 à 45 euro.

Concreet treedt met Nieuwjaar een wijziging van de personenbelasting in werking, die meteen zichtbaar wordt in de bedrijfsvoorheffing. Ook op jaarbasis zullen werknemers dus minder belastingen betalen.

Dit verandert er op 1 januari: meer loon, duurder bier
Foto: Photo News

Een getrouwde werknemer zonder personen ten laste met een brutoloon van 2.000 euro per maand, houdt vanaf 1 januari 1.567,78 euro over, of 45,27 euro meer dan nu. Bij een brutoloon van 3.000 euro gaat het om 1.919,67 euro netto of 46,20 euro per maand meer. Iemand die 4.500 euro bruto verdient, houdt 46,85 euro meer over, tot 2.567,97 euro netto.

Voor sommige categorieën werknemers zal het verschil nog groter zijn, door de loonindexering en/of de koopkrachtverhoging die de sociale partners zijn overeengekomen. Maar dat hangt dus af van het paritair comité waarbinnen men tewerk is gesteld.

Daarnaast omvat de taxshift op 1 januari nog een aantal wijzigingen, zoals het verhogen van de forfaitaire beroepskosten, het afschaffen van het belastingtarief van 30 procent en het verhogen van de inkomensgrens om van de verhoogde belastingvrije som te genieten. Die maatregelen komen in principe iedereen ten goede, maar de lage lonen gaan er procentueel iets meer op vooruit.

Elektriciteitsprijs lager door verlaagde energieheffing

De Vlaamse energieheffing, die in de plaats komt van de zogenaamde Turteltaks, daalt voor een gemiddeld Vlaams gezin in 2018 tot 9 euro per jaar. Een gezin met een gemiddeld verbruik zal voortaan 4 euro meer moeten betalen aan groenestroombijdrage.

Daarnaast blijft er een beperkte energieheffing bestaan. Die zal niet langer 100 euro per gezin bedragen, maar 5 euro. 280.000 gezinnen met een sociaal tarief moeten geen heffing betalen. Samen met een lichte daling van de distributienettarieven zal dit leiden tot lagere elektriciteitsprijzen, verwacht energieregulator Vreg. Het vangnetmechanisme voor de elektriciteitsprijs verdwijnt wel eind 2017.

Aardgas mogelijk iets duurder

Aardgas wordt in 2018 mogelijk iets duurder voor Vlaamse gezinnen en kmo’s. De distributienettarieven - de tarieven voor de aanleg en het onderhoud van de netwerken voor het vervoer van energie - gaan volgend jaar licht omhoog voor aardgas: met gemiddeld 6 euro per jaar voor de gezinnen en met met 14 euro per jaar voor de kmo’s.

Voor aardgas is de uitkomst op de totale factuur minder duidelijk. De distributienettarieven gaan wel licht omhoog, maar het is nog niet duidelijk hoeveel de pure aardgasprijs zal bedragen.

Bieren AB Inbev worden duurder

Brouwer AB Inbev trekt de prijs van zijn bieren gemiddeld met 3,04 pct op. De prijsverhoging geldt voor het hele assortiment, zoals onder meer Jupiler, Stella Artois en Leffe. Voor de horeca-uitbaters komt er 3,12 procent bij en voor de grootdistributie, de winkelketens, 2,83 procent.

'Wij streven naar een gezond evenwicht tussen kosten en inkomsten, daarbij rekening houdend met de effecten van de inflatie', zei de brouwer bij de aankondiging. 'InBev Belgium streeft een duurzame groei op lange termijn na.' Het bedrijf verwijst daarbij naar de investeringen, bijvoorbeeld in de alcoholvrije Jupiler-variant Jupiler 0.0%, de capaciteitsuitbreiding in de Belgische brouwerijen en de vergroening van de logistiek en productieprocessen.

Nieuwe verlofregeling voor Vlaamse ambtenaren

Vanaf 1 januari gaat een nieuwe verlofregeling in voor zowat 27.000 Vlaamse ambtenaren.

Aan het verlof waar iedereen wettelijk recht op heeft, zoals feestdagen, moederschapsrust of ouderschapsverlof, verandert er weinig tot niets. Nieuw is wel dat ook statutairen voortaan zes dagen per jaar pleegzorgverlof zullen kunnen opnemen. Contractuelen hadden daar al langer recht op.

Ambtenaren zullen ook niet langer onbeperkt vakantiedagen kunnen opsparen. Vanaf 2018 mag een ambtenaar nog maximaal 150 dagen op de teller hebben staan. Wie bij verkiezingen moet helpen in een stembureau, krijgt de dag nadien ook niet langer een dag ‘dienstvrijstelling’.

Aan de federale thematische verloven - ouderschapsverlof, palliatief verlof en verlof voor medische bijstand - verandert bijna niets. De Vlaamse regering voerde eerder al het zorgkrediet af en liet de loopbaanonderbreking algemeen stelsel en eindeloopbaan uitdoven.

Lage-emissiezone in Brussel

Dit verandert er op 1 januari: meer loon, duurder bier
Foto: Photo News

Vanaf 1 januari geldt in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest een lage-emissiezone (LEZ). De meest vervuilende dieselwagens zullen er in 2018 niet meer mogen rijden.

De LEZ wordt stapsgewijs ingevoerd. Vanaf 2018 kunnen dieselvoertuigen zonder Euronorm of met de norm Euro 1 niet meer rondrijden in Brussel. De jaren nadien worden de normen verstrengd. Vanaf 2019 gelden de beperkingen ook voor benzinevoertuigen zonder Euronorm of met Euro 1, net als dieselvoertuigen met Euro 2.

Momenteel zjn er al vijftig intelligente camera’s geïnstalleerd in het gewest. Het uiteindelijke netwerk zal uit ongeveer 200 camera’s bestaan.

Wie de toegangscriteria tot de Brusselse lage-emissiezone niet naleeft, krijgt een boete van 350 euro. Elke overtreding zal worden bestraft met hetzelfde bedrag.

Ook fietsvergoeding voor gebruikers van speed pedelecs

Gebruikers van speed pedelecs hebben voortaan recht op een fietsvergoeding van maximaal 0,23 euro/km voor woon-werkverkeer. Die fietsvergoeding bestond al langer voor gewone fietsen, maar vanaf aanslagjaar 2018 wordt dat dus ook, voor inkomsten 2017 en met terugwerkende kracht dus, uitgebreid naar speed pedelec-gebruikers.

Speed pedelecs - elektrische fietsen die een snelheid tot 45km/u halen - werden tot dusver in de wegcode onder de bromfietsencategorie ondergebracht, waardoor gebruikers geen recht hadden op de belastingvoordelen voor fietsers.

De kilometervergoeding is vrijgesteld van fiscale bijdragen en RSZ-bijdragen.

Vervroegd pensioen opnieuw wat strenger geregeld

Vervroegd op pensioen gaan wordt vanaf 1 januari 2018 opnieuw wat strenger geregeld. Voortaan zal de werknemer 63 jaar moeten zijn en 41 loopbaanjaren op de teller moeten hebben. Dit jaar was dat nog 62,5 jaar en 41 loopbaanjaren.

Er blijven wel nog uitzonderingen voor mensen met langere loopbanen. Vervroegd pensioen kan op 60 bij een loopbaan van 43 jaar en op 61 bij een loopbaan van 42 jaar. Die uitzonderingen zijn dezelfde als in 2017.

In 2019 worden de regels opnieuw wat strenger: vervroegd op pensioen gaan zal dan kunnen op 63 en na 42 loopbaanjaren.

Artsen gaan meer verdienen

Dit verandert er op 1 januari: meer loon, duurder bier
Foto: Photo News

Het honorarium van een huisarts of specialist wordt op 1 januari 1,68 procent duurder. Maar omdat het remgeld, het deel dat de patiënt uit eigen zak betaalt, niet stijgt, wordt de raadpleging niet duurder.

De overige erelonen van artsen gaan 1,5 procent de hoogte in, met uitzondering van de honoraria van medische beeldvorming en klinische biologie. Daar is er 1,25 procent indexatie.

Lagere belastingen op pc’s, laptops en gsm’s voor werknemers

Wie een laptop, pc, gsm of tablet krijgt van zijn of haar werkgever, zal daar vanaf Nieuwjaar minder belastingen op moeten betalen. Dat is een gevolg van een modernisering en verduidelijking van het systeem van belastbare voordelen, dat op 1 januari ingaat. Volgens minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) worden de bedragen beter afgestemd op de realiteit.

Omgevingsvergunning vervangt stedenbouwkundige en milieuvergunning

De nieuwe omgevingsvergunning vervangt vanaf 1 januari in heel Vlaanderen de stedenbouwkundige vergunning en de milieuvergunning. In een handvol gemeenten is de nieuwe procedure al van kracht, maar op 1 januari volgt de rest van Vlaanderen.

De werken waarvoor een vergunning nodig is, blijven dezelfde.

Duurdere identiteitskaarten

Een nieuw jaar betekent ook een nieuwe indexering van de prijzen van de elektronische identiteitskaarten. Het gaat om de prijs die de steden en gemeenten aan de federale overheidsdienst Binnenlandse Zaken moeten betalen.

Zo moeten gemeenten en steden voortaan 16 euro betalen voor de identiteitskaart, of 30 cent meer dan twaalf maanden eerder. De kids-ID slaat dan weer 10 cent op tot 6,40 euro. Ook de spoedprocedures worden duurder.

De spoedprocedure met de levering van de eID of Kids-ID bij de gemeente de tweede dag na bestelling kost vanaf 1 januari 84 euro in plaats van 79 euro. De extreme spoedprocedure met levering de dag nadien gaat van 120 naar 127,6 euro en de extreme spoedprocedure met afhaling daags nadien bij Binnenlandse Zaken in Brussel van 90 naar 95,70 euro.

Of de lokale besturen de verhoging doorrekenen en een hogere of lagere prijs aanrekenen, hangt af van gemeente tot gemeente.

Luchtvaartmaatschappijen controleren identiteit passagiers aan gate

De luchtvaartmaatschappijen actief op Belgische luchthavens moeten vanaf 1 januari een 'conformiteitscheck' uitvoeren. Dat betekent dat ze aan de gate, net voordat passagiers op het vliegtuig stappen, de identiteitspapieren van elke passagier vergelijken met zijn boarding pass.

'De conformiteitscheck is een visuele controle', legt Kim Daenen, woordvoerster van Brussels Airlines, uit. 'We kijken of de naam op de identiteitskaart of het paspoort overeenkomt met die op de boarding pass. De check zal gebeuren aan de gate van alle vluchten van en naar België.'

De maatregel dient om zich ervan te vergewissen dat de persoon die aan boord gaat, ook de persoon is op wiens naam het vliegticket staat.

Radiolandschap hertekend

Vlaanderen wordt op 1 januari wakker met een nieuw radiolandschap. 103 erkende lokale radiostations kunnen vanaf die dag de ether in. Ze hebben volgens het decreet een jaar de tijd om te beginnen uitzenden.

De erkende lokale radiostations kunnen voortaan een groter luisterpubliek aanspreken. Ze zullen volgens de Vlaamse Cultuur- en Mediaminister Sven Gatz (Open Vld) ook economisch leefbaarder zijn. 'De hervorming was nodig om Vlaanderen zoals de rest van Europa voor te bereiden op de komst van een digitaal radiolandschap via DAB+', aldus Gatz.

In het nieuwe radiolandschap blijven de vijf zenders van de VRT behouden: Radio 1, Radio 2, Klara, MNM en Studio Brussel. Ook de drie grote bestaande commerciële radio’s blijven uitzenden: Joe FM, Qmusic en Nostalgie.

In 2018 komen er vier nieuwe commerciële semi-landelijke netwerkradio’s bij. Het gaat om S-Radio, VBRO, HIT! en Stadsradio Vlaanderen, die het keuzeaanbod vergroten. Er zijn ook 103 lokale radio’s erkend. De Brusselse stadsradio Bruzz kan op zijn huidige frequentie blijven uitzenden.

Kilometerheffing: meer tolwegen, hogere tarieven en variabele boetes

Dit verandert er op 1 januari: meer loon, duurder bier
Foto: BELGA

Vanaf 1 januari breiden Vlaanderen en Wallonië hun betalende tolwegennet uit waarop de kilometerheffing voor de vrachtwagens van meer dan 3,5 ton van toepassing is. De tarieven per kilometer zullen in Wallonië stijgen voor alle vrachtwagencategorieën, in Brussel en Vlaanderen enkel voor de categorie Euro 5. Voorts verandert ook het boetesysteem, met vanaf 1 januari een variabel tarief afhankelijk van de ernst van de overtreding.

Vlaanderen voegt 157 kilometer betalende tolwegen toe aan het bestaande netwerk van 2.225 kilometer. Het gaat concreet om zes gewestwegen. In Wallonië wordt 4 kilometer nieuw aangelegde weg toegevoegd aan het netwerk van 2.410 kilometer. In Brussel gold er al een tolheffing op alle snel- en andere wegen in het gewest.

Betere bescherming tegen fraude met betaalnummers

Vanaf 1 januari gaat een nieuwe gedragscode in die consumenten beter moet beschermen tegen fraude en misbruik met 070- of 090x-betaalnummers.

De nieuwe gedragscode, die werd ondertekend telecomoperatoren door Colt, Orange, Proximus, Telenet en Voo, legt eerst en vooral maximumprijzen vast en voorziet in een tariefvermelding voor oproepen hoger dan één euro per minuut. Ook maakten de telecomoperatoren afspraken om gevallen van fraude en misbruik op te sporen en te beperken, onder meer via een striktere identificatie van aanbieders en betere uitwisseling van informatie.

Maar klanten die slachtoffer worden van misbruik, moeten vooral beter en sneller geholpen worden. Doordat operatoren meer transparantie van dienstenaanbieders eisen, zullen klanten beter weten waar ze voor hun klachten terechtkunnen. Bovendien worden de aanbieders geacht om de klachten te behandelen binnen de vijf dagen. Anders wordt de klacht als terecht beschouwd en wordt de terugbetaling van het betwiste bedrag opgestart. Desgevallend kunnen betaalnummers zelfs geblokkeerd worden.

Systeem van flexi-jobs uitgebreid van horeca naar handel

De flexi-jobs die al sinds 2015 bestaan in de horeca, worden vanaf 1 januari 2018 uitgebreid naar de kleinhandel. Daarnaast zullen ook gepensioneerden flexi-jobs kunnen uitvoeren. Wie in het systeem wil stappen, moet gedurende drie kwartalen minstens vier vijfde gewerkt hebben bij een andere werkgever. Zelfstandigen kunnen er geen gebruik van maken.

Met het systeem kunnen mensen die minstens vier vijfde werken voordelig bijverdienen. Er is geen belasting verschuldigd, maar de werkgever betaalt wel 25 procent RSZ.

Vanaf 2018 kunnen ook bijvoorbeeld bakkers, slagers en kappers flexi-jobbers aanwerven. Ook gepensioneerden kunnen het voortaan gebruiken.

Katholieke dopelingen krijgen 'christelijke identiteitskaart'

Elke katholieke dopeling krijgt vanaf 1 januari een 'christelijke identiteitskaart'. Voortaan wordt een doopsel alleen en uitsluitend ingeschreven in het register van de parochie waar het plaatsvindt. Tot nu moest het doorgestuurd worden naar de parochie van de ouders. Vanaf 1 januari 2018 hoeft dat niet langer en wordt het register waar de doop plaatsvond het basisregister. In dit basisregister worden ook het vormsel, het huwelijk en het wijdingssacrament of de eeuwige geloften ingeschreven.

Ook nieuw is dat de ouders een ID (identiteitskaart) van een christen ontvangen waarin de gegevens van de doop worden genoteerd. Het is voor de ouders een tastbare herinnering aan het doopsel. Op deze 'Identiteitskaart van een christen' is ook voldoende ruimte voorzien om later de eerste communie, het vormsel en het huwelijk in te vullen

Gentse studentenkoten krijgen kwaliteitslabel

De stad Gent gaat vanaf januari 2018 studentenwoningen proactief controleren op woonkwaliteit en veiligheid.

Panden die voldoen aan alle minimale normen op het vlak van woonkwaliteit en brandveiligheid krijgen een groen kwaliteitslabel. Blauw is voor koten die op orde moeten worden gebracht.

Koten met een rood label mogen in principe niet meer worden verhuurd, omdat ze ongeschikt of onbewoonbaar werden verklaard. 'Maar we willen zoveel mogelijk panden in orde krijgen en ongeschikt- of onbewoonbaarverklaringen vermijden', benadrukt de stad Gent, door 'extra in te zetten op informeren en adviseren'.

De kwaliteitslabels zullen naar verwachting tegen volgend academiejaar beschikbaar zijn op de website Kotatgent.

Minder bevoegdheden voor provincies

Vanaf 1 januari mogen de Vlaamse provincies geen persoonsgebonden bevoegdheden meer uitoefenen. Jeugd, cultuur, sport, gelijke kansen en welzijn gaan naar de lokale besturen of het Vlaamse niveau, enkel de grondgebonden bevoegdheden blijven bij de provincies.

Een aantal voorbeelden: de sportwerking voor mindervaliden (G-sport) gaat over naar de Vlaamse overheid, net als de coördinatie van sportroutes en -paden, zoals fit-o-meters. Wat welzijn betreft gaat bijvoorbeeld het armoedebeleid van de provincies over naar Vlaanderen, provinciale rockwedstrijden worden overgenomen door het Vlaamse Poppunt. Ook gelijke kansen gaat integraal naar Vlaanderen.

Brusselse huiskatten moeten gesteriliseerd worden

Eigenaars van Brusselse katten zijn vanaf 1 januari verplicht hun huisdier te steriliseren voor het zes maanden oud is. Enige uitzondering voor deze nieuwe wetgeving zijn de erkende kwekers voor voortplantingsdoeleinden. Dan moet de kat pas gesteriliseerd worden zodra deze niet meer bestemd is om te kweken.

Wie een kat heeft die voor 1 januari geboren is, moet die voor 1 juli 2018 gesteriliseerd hebben.

Voortaan zes brandweermannen nodig voor vertrek autopomp

De brandweerkorpsen moeten vanaf 1 januari rekening houden met verstrengde inzetregels. De autopomp mag voortaan pas vertrekken met zes man, onder wie een onderofficier, aan boord. In de praktijk gelden de nieuwe regels al bij de meeste korpsen, laat minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon weten.

Hij wijst erop dat deze nieuwe regels al in 2007 aangekondigd werden in een ministeriële omzendbrief, die in 2012 werd omgezet in een koninklijk besluit. 'De brandweerkorpsen hebben al die jaren de tijd en de middelen gekregen om dit te kunnen naleven', aldus Jambons woordvoerder.

Proximus stopt telegramdienst

Na meer dan 170 jaar stopt telecombedrijf Proximus definitief met de dienst voor verzending en ontvangst van telegrammen. Het telegram moest plaats ruimen voor modernere en goedkopere communicatiemiddelen. Proximus heeft de telegramdiensten geërfd van zijn voorganger, de Regie voor Telefonie en Telegrafie (RTT).

Billijke vergoeding vrije beroepen afgeschaft

Vanaf 1 januari 2018 moeten vrije beroepers, in tegenstelling tot commerciële ondernemers, geen ‘billijke vergoeding’ meer betalen als ze muziek spelen in hun wachtzaal.

De vrijstelling van het betalen van de ‘billijke vergoeding’ is wel gekoppeld aan vier voorwaarden. Zo mag het spelen van de muziek geen deel uitmaken van een bewuste (wervings)strategie. Ook moet er sprake zijn van een relatief stabiel (vast) patiënten-of cliëntenbestand. Bij een sterk wisselend bestand zou immers het vermoeden van ‘werving’ kunnen ontstaan. De regelgeving gaat hier ook uit van een wachtzaal met een relatief beperkt aantal aanwezigen tegelijk. En, last but not least, er mag geen sprake zijn van enig winstoogmerk bij het spelen van de muziek.

Dit betekent niet dat vrije beroepers ook worden vrijgesteld van de SABAM-bijdrage voor het spelen van muziek in hun wachtzaal en/of beroepspraktijk. Terwijl de ‘billijke vergoeding’ ten goede komt aan de uitvoerders van de muziek, gaan de SABAM-bijdragen naar de auteurs.

Zieke zelfstandigen hebben na twee weken recht op uitkering

Zelfstandigen die ziek vallen hebben vanaf 1 januari al na twee weken recht op een uitkering van hun ziekenfonds. Voorlopig hebben zelfstandigen en meewerkende echtgenoten pas na één maand recht op zo’n uitkering. Na een zogenaamde carensperiode van twee weken heeft een zelfstandige voortaan recht op een arbeidsongeschiktheidsuitkering.

De periode van een maand duurde volgens de regering te lang.