Ook opvang wilde dieren in geldnood
Foto: Sebastian Steveniers
De opvangcentra voor wilde dieren en vogels luiden de alarmbel. Het is overleven met de hulp van sponsors en de opbrengst van spaghetti-avonden. ‘Een aangeschoten duif, dat gaat nog. Maar een buizerd opereren, dat kost handenvol geld.’

‘We krijgen steeds meer dieren binnen. We krijgen ook  steeds meer opdrachten van  de overheid, maar de ­subsidies volgen niet’. Coör­­di­nator Bart Symons van Vogel­opvangcentrum Neteland in ­Herenthout zit met de handen in het haar. ‘Men vindt het vanzelfsprekend dat wij het allemaal blijven doen.’

Niet alleen de dierenasielen moeten  zich met weinig  beredderen. Dat geldt ook voor de tien erkende vogelopvangcentra (VOC’s) in Vlaanderen.  Die  vangen wilde dieren op – niet alleen vogels – die gewond of ziek zijn. Ze verzorgen de dieren en laten ze weer vrij.

Nu het jachtseizoen is begonnen,  brengen wandelaars geregeld aangeschoten duiven binnen. ‘Een duif, dat gaat nog’, zegt ­Symons. ‘Met een paar euro’s kun je die gedurende weken voederen. Maar als het om een buizerd vol hagel of een havik met een schedelbreuk gaat, ligt dat anders. We halen er een dierenarts bij, laten röntgenfoto’s nemen. En als we het dier kunnen redden, laten we het opereren. Dat kost  handenvol geld.’

Het zijn vooral bekommerde burgers die merels, egels of mussen binnenbrengen. Soms roept de politie of brandweer de hulp van de dierenasielen in voor grotere dieren, zoals een vos of ree die in het verkeer aangereden is. 

Niet vol te houden

‘We krijgen  ook de vraag om alert te zijn voor dierenziektes, zoals de vogelgriep die via wilde dieren verspreid kunnen worden. Nog een opdracht erbij. Als men van ons verwacht dat we dat professioneel aanpakken, hangt daar een prijskaartje aan vast.’
De overheidssteun aan de VOC’s maakt deel uit van de Vlaamse natuurwetgeving. Voor volgend jaar deden ze een aanvraag voor 620.300 euro. Daarvan werd 531.000 euro goedgekeurd. Daarin zitten ook personeelskosten.   

‘De werkingssteun dekt maar een vijfde van onze kosten. Die lopen tot 200.000 euro per jaar oplopen’, zegt Symons. ‘We moeten zelf tot 130.000 euro bijeenzoeken. Dus houden  we opendeurdagen en spaghetti-avonden.  Onze leden en sympathisanten dragen ook hun steentje bij.  We vragen niet om honderd procent gesubsidieerd te worden. Maar zoals het vandaag is geregeld, is dat niet vol te houden.’

Illegale dierenhandel

Vogelbescherming Vlaanderen bevestigt dat het aantal binnengebrachte dieren jaar na jaar toeneemt. De middelen daarentegen blijven gelijk. Vorig jaar registreerden de tien centra samen 30.000 wilde dieren. Daar komen nog eens zowat 20.000 niet-wilde dieren bij, zoals schildpadden, wasberen en andere exotische dieren uit de illegale handel die in beslag genomen werden. ‘De wettelijke regels over dieren worden strenger, wat we toejuichen,  maar het zijn de opvangcentra die opdraaien voor de gevolgen,’ zegt directeur Frederik Thoelen van Vogelbescherming Vlaanderen.

‘In enkele VOC’s dekken de subsidies maar een tiende van de kosten’, zegt Thoelen. ‘Sommige krijgen nog wat steun van de provincie of het gemeentebestuur, maar nooit genoeg. De medewerkers houden zich, meer dan hen lief is, bezig met fondsen binnen te rijven. Er zijn opvangcentra die een sponsor moeten zoeken om te overleven. Geen enkel centrum redt het zonder de inzet van vrijwilligers. We legden dit al op tafel bij de overheid, maar kregen  geen respons. Er bestaat nochtans wel een draagvlak bij de Vlamingen: de VOC’s hebben duizenden leden.’

Minister Joke Schauvliege (CD&V) zegt dat het ‘de eerste keer is dat de noodroep van de VOC’s haar persoonlijk bereikt’. Ze is bereid tot overleg.