Gratis Sinterklaasboek Unilever doet stof opwaaien
Foto: Unilever
Levens­middelengigant Unilever deelt een gratis Sinterklaasboek uit in lagere scholen, Geserveerd op een bedje van goodwill. Maar de vraag rijst of het niet gewoon subtiele reclame is.

Paniek om Amerigo. Zo heet het nieuwe boek van Unilever. In het prentenboek staat het stille en verdrietige paard van Sinterklaas centraal. De teksten zijn van de hand van acteur Louis ­Talpe, vooral bekend van zijn rol als Toby in Mega Mindy. De illustraties komen van Ann De Bode.

Wie goed kijkt, ziet ook de blauwe U van het Unilever-logo op de kaft prijken. Ook de begeleidende website van het boek bevat een overzichtje van alle merken die onder Unilever vallen. De tekeningen zelf en bijbehorende downloadbare letterspelletjes bevatten geen reclame.

Het boek wordt op 150.000 exemplaren gedrukt. Lagere scholen krijgen een gratis exemplaar. Dat mogen ze met een coupon afhalen bij een filiaal van Carrefour. De boeken zijn ook individueel verkrijgbaar in dezelfde keten, al moet dan wel voor 12 euro Unilever-producten gekocht worden.

De actie wringt bij Liselot Hudders, professor communicatiewetenschappen (UGent). ‘Enerzijds heeft het boek educatieve doeleinden, wat lovenswaardig is. Maar ze proberen ook kinderen op jonge leeftijd al subtiel vertrouwd te maken met hun merk. Door het verborgen karakter kan deze vorm van reclame als misleidend beschouwd worden, zeker omdat ze zich richten op zeer jonge kinderen die minder reclamewijs zijn.’

Sociale overweging

Unilever zelf wijst erop dat het idee van Sinterklaasboeken komt overgewaaid uit Nederland. ‘Uiteraard willen wij onze trouwe consumenten belonen, wie voor 12 euro producten koopt, krijgt meteen het boek. Maar wij doen dit ook vanuit een sociale overweging: kinderen aan het lezen krijgen. Een gemiddeld kinderboek verkoopt 2.500 tot 5.000 exemplaren, wij drukken er 150.000. Dat maakt het voor heel veel kinderen toegankelijk.’ Dat zegt woordvoerder Freek Bracke.

Het logo op de kaft? ‘Dat doen we om te vermijden dat het boek verkocht zou worden. Het is maar een halve centimeter groot.’ De logo’s op de website? ‘Omdat we veel vragen krijgen van consumenten bij welke producten ze het boek kunnen krijgen. Maar die site is echt niet voor kinderen bestemd. Ouders kunnen er enkel taalspelletjes downloaden.’

Unilever is een van de ondertekenaars van de Belgian Pledge. Daarin beloven bedrijven verantwoorde reclame en marketing te voeren voor kinderen. Bracke: ‘We houden ons aan die verklaring.’

Hudders ziet dat anders. ‘Bedrijven ondertekenen de Pledge om goodwill te creëren, maar zoeken tegelijk de grenzen op. Zo bleek enkele weken geleden nog dat Coca Cola – nog een ondertekenaar – Ketnet-presentatrice Charlotte Leysen had betaald om reclame te maken op haar Instagramaccount. Hoeveel waarde heeft die belofte dan nog?’

Ze vindt het Sinterklaasboek van Unilever alvast interessant lesmateriaal voor het project AdLit over reclame-wijsheid. ‘Om kinderen te laten begrijpen welke motieven een bedrijf heeft.’

Op de uitnodiging voor de persconferentie van het boek, die eind volgende maand plaatsvindt, staat dat minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) haar opwachting zou maken. Na een vraag van deze krant gisteren, bleek ze toch niet te gaan.

‘De minister steunt initiatieven tot leesbevordering zoals de Voorleesweek. In het kader van de leesbevordering was de minister bereid om de voorstelling van het boek bij te wonen. Bij de oorspronkelijke uitnodiging aan de minister was er geen sprake van de verplichte aankoop van producten’, laat haar kabinet weten. ‘Ze heeft daarom beslist niet aanwezig te zijn.’

Volgens Bracke van Unilever gaat het om een misverstand. ‘Op de uitnodiging stond niet vermeld dat het boek na 1 december gratis te lezen zal zijn op de website.’

Voor Brussel en Wallonië scholen schreef ex-Miss België ­Julie Taton een verhaal, genaamd Nicolaas en de geheime kist.