Britten nog niet verlost van Europese rechters
Foto: AP

Europese rechters kunnen, ook na de Brexit, invloed uitoefenen bij rechtszaken in het Verenigd Koninkrijk. Maakt Theresa May opnieuw een bocht in de onderhandelingen met de EU?

‘Taking back control.’ Dat was de centrale zin in het Brexit-debat. Hét argument om uit de EU te stappen, was de belofte dat de Britten opnieuw controle zouden krijgen over hun eigen grenzen en hun eigen wetten. En dus beloofde de Britse premier, Theresa May, dat het Verenigd Koninkrijk onmiddellijk na de Brexit – in maart 2019 – uit het Europees Hof voor Justitie zou stappen.

De Britten zouden niet meer moeten luisteren naar de Europese rechters in Luxemburg. Ook de Europese burgers die na de Brexit nog op het eiland wonen en werken, zouden niet meer naar het Europees Hof kunnen stappen om hun rechten verdedigd te zien.

Dit was meteen een van de grootste struikelblokken bij de exitonderhandelingen die volgende week opnieuw beginnen. De 27 EU-lidstaten willen immers dat hun burgers – ook al wonen ze in Engeland – naar Luxemburg kunnen stappen.

Maar gaan de Britten het werkelijk zo hard spelen? Vandaag kwam Londen opnieuw naar buiten met een onderhandelingsnota. Die ging specifiek over het Europees Hof van Justitie. En wat blijkt? De Britten gaan ervan uit dat de Europese rechters in de eerste jaren na de Brexit wel degelijk nog ‘invloed’ kunnen hebben in eventuele rechtszaken. Er wordt een aantal scenario’s opgelijst over hoe die invloed uitgeoefend kan worden.

Harde Brexiteers steigeren

Uit de nota blijkt dat de Britten het conflict met de EU niet op de spits willen drijven. Maar de verzoenende toon doet de harde Brexiteers opnieuw steigeren. Zij zien May opnieuw een bocht maken. Vorige week raakte bekend dat Londen streeft naar een tijdelijke douane-unie met de EU, zodat het vrij verkeer van goederen voorlopig onverkort behouden blijft. ook dat was helemaal niet naar de zin van de hardliners.

May zag zich in elk geval genoodzaakt om opnieuw te beklemtonen dat het VK wel degelijk uit het Europees Hof van Justitie zal stappen.

Toch maakt deze nota opnieuw duidelijk hoe gespleten de positie van de Britse regering is. Iets wat de Europese onderhandelaars steeds meer op de zenuwen werkt. Het team van Michel Barnier, de Europese hoofdonderhandelaar, eist van Londen meer duidelijkheid. Ook over de openstaande factuur. Als Londen daarover niet snel klare wijn schenkt, zouden de onderhandelingen wel eens helemaal kunnen vastlopen, klinkt het.