Havenhuis en roze ‘pussy hats’ bij beste designs
Foto: BELGA

De genomineerde ontwerpen voor de Beazley design awards zijn politieker en sociaal geëngageerder dan ooit. Thema’s als Brexit, activisme, gendergelijkheid en de vluchtelingencrisis sieren de shortlist.

Brexit shmexit staat te lezen op één van de protestpostkaarten, die Nathan Smith en Sam T Smith ontwierpen om in post-Brexit tijden verbonden te blijven met de Europeanen. De ontwerpers staan in een lijstje van 62 genomineerden die kans maken op een Beazley design awards. Sommige ontwerpen komen van voorspelbare merken als Nike en Google, maar ook vele kleine start-ups haalden de lijst.

Het is de tiende keer dat Design Museum Londen de prijs uitreikt. Naast grafisch werk wordt in januari 2018 ook het beste product design en de strafste ontwerpen uit architectuur, mode, transport en de digitale wereld bekroond. Wat te denken van Olli, de eerste zelfrijdende bus die tot 12 passagiers kan vervoeren, of Gita, de robot die als geautomatiseerde hulpje in je voetsporen de boodschappen meezeult?

Design tegen genderclichés

Al komen de meest opmerkelijke designs niet uit innovatieve of praktische hoek. Activisme en protest blijken de sterkst aanwezige thema’s in de shortlist. De roze Pussy hats, wereldwijd gedragen door tienduizenden betogers in de Woman March tegen de onhandige uitspraken van Trump, werden een internationaal symbool voor gendergelijkheid. De muts sierde ook het hoofd van Manneke Pis.

Gendercliché’s werden ook op de kaart gezet door de Google-designs van vrouwelijke emoji’s in verschillende beroepen. In tegenstelling tot de mannelijke politieman, fietser of bouwvakker bleven de keuzes voor vrouwelijke professionele emoji’s tot dan namelijk beperkt tot bruiden en pin-up vrouwen met bunny oren. Het Japanse bureau IC4 design ontwierp dan weer een serie posters geïnspireerd op Waar is Wally?. Wally is voor de gelegenheid een vrouw en werkt in een Egyptische bedrijf. In Egypte zijn slechts 23% van de vrouwen aan het werk.

Refugee Nations Flag

In de categorie product design vind je de Avy-drone terug, ontworpen om vluchtelingen te redden van het massagraf op de Middelandse zee. De drone herkent de boten en dropt reddingsvesten, voedselpakketten, medicatie en communicatiemiddelen.

De Refugee Nation-vlag, ontworpen door de Syrische vluchteling Yara Said voor het eerste Olympische team van vluchtelingen, staat ook in de lijst. Zijn simpele oranje ontwerp met zwarte streep doet denken aan een reddingsvest. Meer mensonwaardige praktijken als gevolg van de oorlog in Syrië kwamen aan het licht door een revolutionair digitaal 3D-ontwerp van een Syrische foltergevangenis.

Design is luxe af

Geen luxemeubels of 3D-geprinte fantasieën te bespeuren in de lijst. Al staat het Antwerpse Havenhuis van Zaha Brits-Irakese architecte Zaha Hadid er wel te blinken. Design staat steeds verder af van zijn luxestatus van weleer, dat tonen ook de ecologisch geïnspireerde ontwerpen aan. Straks schrijven we met inkt geproduceerd van luchtpollutie en uitlaatgassen. Noteer alvast 18 oktober, want dan worden alle ontwerpen op de shortlist voorgesteld op een expo in het Londense design museum. De winnaars in elke categorie worden gekozen op 25 januari 2018.