Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA) herhaalt in zijn 11 juli-toespraak, zijn vraag naar een zevende staatshervorming. Er moeten extra bevoegdheden worden overgeheveld naar de deelstaten, en Vlaanderen moet een eigen grondwet krijgen.

'De opeenvolgende staatshervormingen hebben ons ruime beleidsautonomie gegeven', zei Bourgeois tijdens zijn jaarlijkse toespraak op de Groeningekouter in Kortrijk. 'Ruim, maar nog niet voldoende.' Hij wijst drie concrete domeinen aan waar meer hefbomen nodig zijn op fiscaal vlak: de arbeidsmarkt, gezondheidszorg en fiscale autonomie.

Bourgeois verwees daarbij naar eerdere uitspraken van VDAB-topman Fons Leroy, die ook aangaf dat Vlaanderen beter de volle bevoegdheid krijgt voor het arbeidsmarktbeleid. 'Het lijkt me de logica zelve dat, samen met de bevoegdheden, ook de budgetten van de federale Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening aan de deelstaten worden overgedragen', aldus de minister-president. Hij volgt dezelfde redenering voor de gezondheidszorg. 'Ook hier vraagt de logica dat, samen met de bevoegdheden, de overeenstemmende budgetten van de ziekteverzekering naar de deelstaten gaan. Alleen op die manier kan elke deelstaat de vruchten plukken van zijn beleid. '

Voor zijn vraag om meer fiscale autonomie van de deelstaten verwees Bourgeois naar een resolutie uit 1999, die voorschrijft dat die in de eerste plaats via de volledige overdracht van de personenbelasting moet gebeuren. 'Hoewel voor mij persoonlijk de hele bevoegdheid over de vennootschapsbelasting geregionaliseerd mag worden, lijkt de twintigste verjaardag, in 2019, me een uitstekende gelegenheid te zijn om alvast en minstens werk te maken van de uitvoering van de resolutie. Een uitstekende gelegenheid om Vlaanderen en Wallonië eindelijk substantiële fiscale autonomie te geven.'

Grondwet

Bourgeois vindt ook dat het vijftig jaar na de Nederlandse vertaling van de grondwet tijd is voor een eigen Vlaamse grondwet. 'In bijna alle federale staten hebben de deelstaten een eigen grondwet. Vlaanderen heeft niet eens grondwetgevende bevoegdheid. Haast alle fundamentele regels voor de inrichting en de werking van onze politieke instellingen staan in de Belgische Grondwet en de Bijzondere Wet tot Hervorming der Instellingen.'

'Ook dat is – naast de verdere bevoegdheidsoverdracht en versterking van de fiscale autonomie – een reden waarom de federale grondwet in 2019 voor herziening moet worden opengesteld. Vlaanderen kan dan eindelijk werk maken van een eigen grondwet. '

Confederalisme

In een gesprek het programma Matin Première op RTBF had Bourgeois al herinnerd aan de N-VA voorstander is van confederalisme. ‘We moeten beslissen wat de Franstaligen en de Vlamingen nog samen willen doen. Dat zou veel beter zijn.’

De Vlaamse minister-president argumenteerde op de RTBF ook dat er wat hem betreft ‘twee democratieën bestaan in België’. Volgens Bourgeois stemt 70 procent van de Walen links of extreemlinks - hij verwijst naar de steile klim van de PVDA in de peilingen - terwijl ‘dat in Vlaanderen met minder dan 30 procent precies omgekeerd is’.