Vlak voor de Libische kust heeft het Belgische fregat Louise-Marie donderdag 118 migranten gered. Ze werden overgedragen aan een schip van Frontex. Het fregat blijft waarschijnlijk nog enkele dagen in de reddingszone varen.

Small ship, this is the European warship Foxtrot 931. Stop your motor. We will help you. I say again, stop the boat.’ Het is 11.52 uur wanneer de seiner op de brug van de Louise-Marie in het Engels en Frans door de luidsprekers aan een naderend rubberbootje vraagt om de motor stil te leggen. De reddingsoperatie begint.

Nadat de Louise-Marie vier dagen lang in de Golf van Sirte in de strijd tegen wapensmokkel een verdachte boot had geschaduwd, kreeg het fregat van de Belgische marine woensdag de opdracht om meer naar het westen te varen. Daar werden de voorbije dagen duizenden migranten op zee gered, alleen al op maandag meer dan 5.000.

De meeste migranten en vluchtelingen worden door ngo’s en Italiaanse marineschepen gered. Maar nadat een ander schip dat onder de vlag van Operatie Sophia vaart dinsdag met 907 migranten naar Italië moest terugkeren, lag er geen enkel Europees militair schip meer in de reddingszone voor de Libische kust. De Louise-Marie moest het gat opvullen.

Donderdagmiddag moet het Belgische fregat meteen in actie komen. Een militair patrouillevliegtuig van Operatie Sophia heeft om iets na 7 ‘s ochtends een rubberbootje met naar schatting 120 migranten gespot op ongeveer 10 mijl van de Libische wateren of 40 kilometer van de Libische kust. Het bootje heeft een motor en kan nog zelfstandig varen. Het dreigt niet te zinken. De passagiers zijn kalm. Dat geeft de Louise-Marie de tijd om de reddingsoperatie goed voor te bereiden en uit te voeren. Iedereen op het dek weet welke taak hij heeft.

Papfles voor baby

Louise-Marie redt 118 migranten voor Libische kust
Foto: yd

Een voor een brengen de twee reddingssloepen de migranten - allemaal jonge zwart-Afrikanen - in kleine groepjes aan boord, de kleinste kinderen eerst: drie meisjes en een baby van een week oud. Een van de soldaten houdt de baby, die in een dekentje is gewikkeld, stevig in zijn armen. De papfles staat op het dek klaar.

Nadien volgen zes vrouwen. Twee van hen lijken danig verzwakt, een van hen is bovendien zwanger. De ‘doc’ had eerder al gezegd te vrezen voor een stressbevalling aan boord.

Eén man moet met de brancard aan boord worden gehesen omdat hij te zwak is om op eigen benen te staan. Maar voor het overige lijken de migranten - vooral jonge mannen en tieners - in goede gezondheid. Ze kunnen allemaal via de ‘statietrap’ zelfstandig aan boord komen. Terwijl ze in een dubbele rij op het voordek wachten om te worden geregistreerd, krijgen ze een bekertje water en worden ze af en toe natgespoten. Van op de brug staat de opluchting op hun gezicht te lezen. Sommigen geven elkaar een high five, anderen spreiden hun armen in een gebed.

Niet lang op zee

Volgens de eerste informatie van de migranten zouden ze al twee dagen op zee zijn, maar dat betwijfelt commandant Guy Schotte: ‘In dat geval zouden meer mensen verzwakt zijn, zeker in deze hitte. Sommigen hadden ook nog brood bij zich om te eten.’ Hij denkt dat het bootje de vorige avond of nacht is vertrokken en dat de migranten ook duur hebben betaald voor de reis. ‘Ze hebben redelijk veel brandstof aan boord.’

De hele reddingsoperatie loopt gesmeerd en duurt uiteindelijk drie uur. Om 14 uur is de laatste migrant al aan boord gebracht, iets meer dan een uur later is zo goed als iedereen geregistreerd. ‘Hiervoor hebben de mannen getraind. Dit zal hen deugd doen’, zegt Schotte.

Op het helidek kunnen de migranten rusten. Intussen wordt de rubberboot doorzocht op waardevolle informatie die kan helpen om eventuele smokkelaars te identificeren. De boot wordt niet vernield, maar aan boord gehesen, voor de veiligheid van andere scheepvaart.

In de loop van de avond draagt de Louise-Marie de migranten over aan een Frontex-schip dat onder de vlag van Operatie Triton de Europese grenzen bewaakt (en minder ver op zee patrouilleert dan de schepen van Operatie Sophia). Om ervoor te zorgen dat beide schepen hun zone niet te ver hoeven te verlaten, varen ze naar elkaar toe.

De Louise-Marie blijft waarschijnlijk nog enkele dagen in de reddingszone voor de Libische kust patrouilleren. Over enkele dagen vaart ze normaal een haven op Kreta binnen.

Bij twee eerdere operaties op 29 november vorig jaar redde de Louise-Marie ook al 172 migranten. De voorbije twee jaar hebben Belgische marineschepen in totaal meer dan 2.000 migranten en vluchtelingen gered en naar Italië overgebracht.