vrijdag 31 maart 2017 - Cultuur en Media
camera closecorrect Verwijs ds2 facebook gplus nextprevshare twitter video

De diepe tijd

Geoloog Salomon Kroo­nenberg vertelt in Spiegelzee het verhaal van de aarde en haar menselijke bewoners aan de hand van de fluctuaties van het zeeoppervlak. Dat is in de loop van millennia gestegen en gedaald op de maat van kosmische ritmen, gestuurd door het ongelijkmatige traject van de aarde om de zon, waarbij de planeet om haar eigen as wiebelt. Daardoor schommelt de gemiddelde temperatuur van onze planeet. Die schommeling slaat de maat voor de vorming van ijsmassa’s aan de polen en de gletsjers in de bergen. De zeespiegel daalt en stijgt mee. Honderdtwintigduizend jaar geleden leefden de neanderthalers in onze streken in een mediterraan klimaat, de zeespiegel stond zes meter hoger dan nu. De ijskappen van de voorgaande ijstijd waren net gesmolten. Daardoor kwam een grote hoeveelheid water vrij die de vlakte van Dogger deed vollopen en de plas water vormt die we nu de Noordzee noemen. De bewoners van Doggerland hadden de zee zien opkomen en uiteindelijk de laatste hoogte (nu de Doggerbank) moeten verlaten.

De weg van beterschap

Het gedeelde globaal besef van de samenhang der dingen op wereldschaal is nieuw en opent een nieuw hoofdstuk in de geschiedenis van de menselijke soort. Die lange geschiedenis is geworteld in de diepe tijd die Kroonenberg beschrijft maar werd de laatste tienduizend jaar mee gestuurd door het menselijk intellect. Econoom en historicus Johan Norberg stelt in Vooruitgang vast dat het daarmee de goede richting uitgaat. Hij gaat in tegen de intuïtie van wie denkt dat het slecht gaat met de wereld.

De maakbare planeet

Wetenschapsschrijver Oliver Morton schetst hoe het lot van mensheid en planeet verweven zijn. De toestand van de dunne atmosferische schil rond de aarde is daarbij cruciaal. Hij beschrijft de aarde als één groot ecosysteem waarin geologie, dampkring, leven en zon met elkaar samenhangen. Morton verstaat de kunst om de energiebalans van onze samenleving als onderdeel van de klimatologische werkelijkheid op een elegante manier inzichtelijk te maken. De vraag is dan niet meer of het klimaat verandert maar wel of het risico op een catastrofale klimaatverandering groot genoeg is om ingrijpende acties te verantwoorden.

Binnenland
  1. Gezin vrijgelaten uit gesloten centrum wegens psychologische problemen bij de kinderen
  2. Veiligheidskorps legt werk neer in Brussel
  3. De werklast van de leraar nageteld: tot 49 uren per week
  4. N-VA Gent: ‘Verschillende vervoersmodi zo veel mogelijk scheiden’
  5. Onderzoek naar racistische beledigingen aan RTBF-weervrouw
  6. Genieten van de laatste zomerdagen
  7. Onvrede bij Leef&Groen over gebrek aan aanplakborden in Herzele
  8. Open VLD Lichtervelde heeft ook oog voor 60-plussers
  9. Met vervanger S&V-sympathisant wil N-VA Lubbeek coalitie graag voortzetten
  10. SP.A en Groen Harelbeke: “50 kilometer per uur wordt uitzondering”
  11. Burgemeester Dewaele gaat niet op reis: ‘Lendelede laat mij nooit los’
  12. Groen Waregem wil subsidie voor wie niet met wagen rijdt
  13. N-VA Diksmuide wil sneller rijden
  14. N-VA-kopman hoopt meerderheid te breken in Kapelle-op-den-Bos
  15. Pepingenaar Mong Blok kiest voor de liberalen
  16. Soap om secretarisfunctie draait uit op wisselmeerderheid in Landen
  17. Groen Oudenaarde stuurt drie tieners naar verkiezingsfront: “Ik heb getwijfeld omdat mijn vrienden geen politiek volgen”
  18. Afscheidnemend burgemeester van Bever zat dertig jaar in de politiek: “Ik heb nog de tijd meegemaakt van de gloeilamp als openbare verlichting”
  19. Vilvoordse burgerpartij stapt bij schrapping naar rechter
  20. Hoogleeds gezin Olivier Seurinck is terug in zijn geboortedorp, maar aan tafel wordt nog steeds Afrikaans gesproken
Sport
  1. "Extreme levensstijl belet Lewis Hamilton niet van iedereen weg te blazen"
  2. Mitchelton-Scott strikt jonge Italiaanse tijdritspecialist
  3. Konrad (Oostenrijk), Fuglsang (Denemarken) en Roglic (Slovenië) voeren hun land aan tijdens WK
  4. Lukasz Wisniowski trekt naar nieuwe ploeg van Greg Van Avermaet
  5. Rode Duivels zijn donderdag opnieuw de nummer 1 van de wereld
  6. Duitse pers looft Brugse ‘Dynamik’ tegen Dortmund, dat won dankzij ‘Duseltor’
  7. Video Oud-wielrenster breekt wereldrecord en fietst 295 km/uur
  8. Quick Step verliest Duits talent Maximilian Schachmann aan de ploeg van Peter Sagan
  9. Flipkens sneuvelt in tweede ronde WTA Seoel
  10. Tielemans na nederlaag met Monaco tegen Atlético Madrid: “Hadden slimmer moeten spelen”
  11. Red Dragons worden tweede in hun groep op WK volley
  12. Verdienstelijk Club Brugge ongelukkig onderuit tegen Dortmund
  13. Meunier scoort knappe eerste Belgische goal in groepsfase Champions League
  14. Tennisumpire krijgt schorsing omdat hij vedette in nood ‘peptalk’ gaf
  15. Uniek record voor Casillas: al twintigste Champions League-seizoen op rij onder de lat
  16. Jordan Remacle (31) stopt als profvoetballer: “Met een klein hartje”
  17. Juventus-speler Douglas Costa komt weg met vier duels schorsing voor elleboog, kopstoot en spuwen
  18. Nainggolan klopt met Inter het Tottenham van Vertonghen en Dembélé, Messi scoort meteen hattrick
  19. U19 Club Brugge speelt gelijk tegen Dortmund in UEFA Youth League
  20. Blijft Courtois ook in Champions League in doel? Real-coach Lopetegui spuit opnieuw mist