May maakt startdatum Brexit bekend
Foto: Photo News

Therese May zal op 29 maart het artikel 50 van het Europese verdrag van Lissabon inroepen. Dat is de officiële start van de gesprekken met de EU over de Britse uitstap uit de Unie.

De uitstapprocedure wordt op 29 maart formeel in gang gezet. Dat laat premier Theresa May weten. Op die dag wordt officieel ‘artikel 50’ geactiveerd, het artikel uit het Verdrag van Lissabon dat regelt hoe een lidstaat uit de Unie kan stappen. Dat is het startsein voor de officiële uitstapprocedure.

De Europese Commissie laat weten dat ze ‘klaar zijn om de onderhandelingen over de Brexit te beginnen.’ May heeft nu twee jaar tijd om te onderhandelen over de voorwaarden voor de uitstap. Is er na twee jaar geen akkoord bereikt, dan eindigt het lidmaatschap van de EU automatisch.

Vorige week zette het Britse parlement het licht op groen voor de Brexit en ook de Queen plaatste haar handtekening onder de tekst.

Hard

May schiet dus voor eind deze maand de onderhandelingen met de EU op gang en ze wil dat spel hard spelen. Hoewel het Hogerhuis haar met aandrang vroeg de Europese werknemers die nu al in het VK wonen, zekerheid te geven dat al hun rechten behouden blijven, wil May daar niet van weten. Zij wil die rechten gebruiken tijdens de onderhandelingen, als pasmunt voor de rechten van de Britten die in de EU wonen en werken.

Maar de Brexit kan ook hard bijten. Dat voelt May bijvoorbeeld bij de Schotten. De Schotse nationalisten hielden afgelopen weekeinde hun jaarlijkse congres. Dat stond helemaal in het teken van een nieuw referendum. Premier Nicola Sturgeon kondigde vorige week aan dat ze de Schotten volgend jaar al wil laten kiezen. May zegt dat daar geen sprake van kan zijn.

Tussenakkoord

Sturgeon liet gisteren verstaan dat ze wil discussiëren over het precieze tijdstip, maar dat het referendum er moet komen voor de Brexit een feit is. Als May het helemaal wil tegenhouden, zal ze ‘de constitutionele structuren van het VK onherstelbaar beschadigen’, aldus Sturgeon. Daarmee raakt ze een gevoelige snaar. May is er als de dood voor dat de Brexit het VK uit elkaar doet vallen. Het risico daarop neemt zeker toe.

Deze krachten maken dat steeds meer waarnemers waarschuwen voor een mislukking van de Brexit-onderhandelingen, waardoor het VK over twee jaar met lege handen achterblijft. Volgens Politico zouden Britse onderhandelaars daarom toch al werken aan een soort tussenakkoord, waardoor het VK tien jaar toegang kan blijven hebben tot de Europese eengemaakte markt. Daarmee gaan ze in tegen May, die blijft zeggen dat ze zeker uit die eengemaakte markt stapt.