1.200 vroegtijdige doden door Duitse sjoemelwagens
archiefbeeld Foto: rtr
Alleen al de VW-sjoemelauto’s in Duitsland veroorzaken 13.000 verloren levensjaren, ook in België. ‘Er moet haast gemaakt worden met de terugroepactie.’

Meer dan 10 miljoen wagens waren wereldwijd betrokken bij het schandaal met sjoemelsoftware bij de autoconstructeur Volkswagen. Onderzoekers van het MIT en Harvard, met onder anderen Robert Malina, een milieu-econoom van UHasselt, hebben nu de gezondheidsschade berekend van de 2,6 miljoen wagens die in Duitsland rondrijden. En die is niet min: de Duitse sjoemelwagens veroorzaken naar schatting 1.200 vroegtijdige overlijdens. Dat zijn 13.000 verloren levensjaren, of 1,9 miljard euro kosten voor de gezondheidszorg.

Wat betekent dat, vroegtijdige doden? ‘Dat wil niet zeggen dat die mensen nu al overleden zijn’, legt Malina uit. ‘Dat is het aantal mensen dat vroegtijdig zal overlijden door de extra emissies die de wagens al hebben uitgestoten. Zieken en mensen die op andere manieren verzwakt zijn, lopen een groter risico.’

De uitstoot van stikstofoxiden (NOx) van de sjoemelwagens bleek vier keer hoger te liggen dan de wettelijke limiet. Stikstofoxiden zijn schadelijk voor de gezondheid en worden in verband gebracht met allerlei aandoeningen, van onvruchtbaarheid over longziekten tot kanker. 

Eerder kwam er al een studie uit die de gevolgen van de extra schadelijke uitstoot in de Verenigde Staten probeerde te becijferen. ‘Volkswagen argumenteerde toen dat er geen link tussen hun uitstoot en overlijdens gelegd kon worden. Maar de link tussen meer uitstoot, meer ziektes en hogere sterfte is wel degelijk bewezen.’

Ook buurlanden slikken de vervuiling van de Duitse wagens. Meer dan 60 procent van de kosten in de gezondheidszorg wordt buiten Duitsland gemaakt. Ook in België zouden de Duitse wagens verantwoordelijk zijn voor 23 vroegtijdige overlijdens. 

Daarnaast rijden er ook in ons land enkele honderdduizenden sjoemelwagens rond. D’Ieteren, de VW-importeur in ons land, is bezig aan een terugroepactie om de wagens conform de norm te brengen, maar nog lang niet alle auto's hebben al een garagist gezien. Een maand geleden, bijna anderhalf jaar na Dieselgate, was nog maar een kwart van de wagens hersteld.

Een update is nochtans belangrijk om verdere schade te voorkomen, zegt Malina. ‘Als de Duitse wagens eind 2017 allemaal een update krijgen en daarna de Europese norm wel halen, kan dat 29.000 verloren levensjaren en 4,1 miljard euro ziektekosten voorkomen. Die wagens kunnen immers nog jaren rondrijden en zo te veel vervuilende stoffen blijven uitstoten.’

Malina wijst er ook op dat het om meer gaat dan alleen de uitstoot van de sjoemeldiesels van Volkswagen. Sinds Dieselgate heeft studie na studie erop gewezen dat de Duitse constructeur niet de enige is die wagens met een veel te hoge uitstoot de baan opstuurde. ‘De algemene schade van de diesels op de gezondheid is dus een veelvoud van deze resultaten’, zegt Malina.