Bij het station van Leuven is zaterdag een trein ontspoord. Daarbij is één dode gevallen, meerdere mensen raakten gewond. Het treinverkeer blijft zwaar verstoord.

Wat is er gebeurd?

De trein met bestemming De Panne had 84 passagiers aan boord en bestond uit drie motorstellen. Om nog onbekende redenen ontspoorde de trein zaterdag rond 13.13 uur in een wisselzone net buiten het station.

'Het eerste voertuig kantelde en kwam in de berm terecht. De andere wagons staan nog op de sporen', aldus Marc Vranckx, commissaris van de politie Leuven.

Er zaten 85 mensen in de trein met nummer 3636. De trein passeerde ook langs de luchthaven, waardoor er heel wat toeristen aan boord waren. Bijna iedereen kon op eigen kracht uit de wagons klauteren.

Wat weten we over de gewonden?

'24 mensen raakten lichtgewond, en drie mensen zwaargewond', zegt urgentiearts Koen Bronselaer. Eén persoon had een diepe snijwonde aan de hals, de twee anderen liepen breuken op. 'We hebben heel veel geluk gehad. Het is een wonder dat er niet meer slachtoffers vielen', zegt kapitein Rolph Vanmassenhove van de Leuvense brandweer.

Ze werden met ondersteuning van de hulpdiensten wandelend geëvacueerd. Een deel werd met ziekenwagens afgevoerd naar drie ziekenhuizen. Ze worden verzorgd in het UZ Leuven (Gasthuisberg), het Leuvense Heilig Hart ziekenhuis en het ziekenhuis in Tienen.

Anderen werden opgevangen in een bus, waarin een arts en verzorgers van het Rode Kruis zaten. Zij werden overgebracht naar de Philipssite in Leuven, waar een opvangcentrum werd geïnstalleerd.

Wat weten we over de machinist?

De machinist moest worden bevrijd. 'We zagen hem zitten in de bestuurderscabine', zegt een passagier. 'We dachten eerst dat hij dood was. Het was een opluchting om te zien dat hij rechtop stond. Hij probeerde daarna met een brandblusapparaat de ruit te breken.'

De machinist raakte volgens de NMBS lichtgewond. 'De man is gistermiddag al ondervraagd' zegt Sarah Callewaert van het Leuvense parket. Wat zijn verklaringen waren, wil het parket niet kwijt.

Wat weten we over het dodelijke slachtoffer?

Eén man werd levenloos aangetroffen onder het treinstel. Lange tijd werd er vanuit gegaan dat het niet om een passagier ging. 'Maar verschillende experts hebben na hun onderzoek vastgesteld dat hij toch in de trein zat', zegt Callewaert.

Het lichaam van de jongeman is inmiddels weggehaald van de plaats van het ongeval. Hoe hij onder de wagon is terechtgekomen, is nog onduidelijk. Het parket geeft daarover geen commentaar.

Mogelijk stapte de 21-jarige jongeman uit Waals-Brabant net van de eerste wagon naar de tweede wagon toen het ongeval gebeurde. De eerste wagon werd losgescheurd, en draaide helemaal rond zijn as. 'En stond na het ongeval met de neus richting Leuven', legt Vranken uit.

Wat is de oorzaak?

Intussen staat vast dat het ongeval niet veroorzaakt werd door een spoorloper. Dat idee ontstond nadat de Leuvense burgemeester Louis Tobback (SP.A) verklaarde dat het overleden slachtoffer niet in de trein had gezeten.

Volgens verschillende inzittenden begon de trein te daveren net nadat die over een wissel was gereden en dus van spoor was veranderd. 'De trein bewoog heel hard naar links en rechts', vertelt passagier Siegfried Evens. 'Op zo’n wissel gebeurt dat normaal altijd een beetje, maar nooit zo hard. We vlogen van onze stoel. Ik kon nog net verhinderen dat mijn laptop op de grond viel.'

'De trein reed helemaal nog niet snel. We waren pas vertrokken uit het station van Leuven, en we moesten nog snelheid maken', vertelt Frederik Vranken, een passagier die in de tweede wagon zat. 'Het licht ging uit en alles werd door elkaar geschud. Toen we eindelijk stilstonden en ik door het raam naar buiten keek, zag ik dat de eerste wagon zich plots naast ons bevond. Hij lag op zijn zijkant.'

Het Leuvense parket wil geen verdere uitleg geven over de stand van het onderzoek. Ook de federale overheidsdienst Mobiliteit en Infrabel hebben een onderzoek geopend.

De hamvraag ‘hoe de trein kon ontsporen?’ blijft dus voorlopig een mysterie.

Is er nog treinhinder?

Infrabel wacht op toestemming van het parket om de plaats van het ongeval te betreden en de gekantelde trein weg te halen. 'Er zijn wel al voorbereidende werken begonnen', zegt Petit. "Zo wordt een tijdelijke weg aangelegd tussen de spoorwegberm en de Dijle. De berging belooft een hele klus te worden. We zullen ook een werkplatform moeten installeren voor hijskranen."

Infrabel kan nog niet vooruitlopen op de timing van de werken, maar het is nu al duidelijk dat er nog een tijdje grote hinder zal zijn op het spoor rond Leuven. De schade is immers groot.

Momenteel is de toestand ongewijzigd tegenover zaterdagavond. Van Leuven naar Brussel is tussen Leuven en Herent nu één spoor beschikbaar, normaal gezien zijn dat er vier. Vanaf Herent kan het verkeer richting Brussel wel over vier sporen. De treinen kunnen dus opnieuw naar Brussel en naar de luchthaven en in omgekeerde richting naar Tienen en Landen. Ook de hogesnelheidslijn Leuven-Luik is hernomen. De verbinding tussen Leuven en Aarschot en Leuven en Mechelen blijft echter onderbroken. De NMBS legt vervangbussen in.

'De schade is vooral groot aan de spoorinfrastructuur', stelt Frédéric Petit, woordvoerder van spoornetbeheerder Infrabel. 'De bovenleidingen zullen nog een tijd niet functioneren.' De hinder kan nog een groot deel van volgende week duren. Infrabel en de NMBS werken momenteel een aangepaste treindienst uit.