Raad van Europa buist België voor corruptiepreventie
Er is te weinig controle op de giften die parlementsleden krijgen, zegt de Groep van Staten tegen Corruptie (Greco). Foto: Bart Dewaele

Maatregelen om corruptie bij parlementsleden en het gerecht te voorkomen, zijn niet of te weinig doorgevoerd. Ons land krijgt een herkansing, ten laatste tegen oktober.

Te weinig controle op de giften die parlementsleden krijgen. Onduidelijkheid over hun vermogens en bezittingen, hier en in het buitenland. Geen openbaarheid over die vermogens. Onvoldoende toezicht op de naleving van deontologische regels en te weinig transparantie over eventuele bestraffing als parlementsleden die regels overtreden.

Het is maar een greep uit de Europese aanbevelingen waarvoor ons land een onvoldoende scoort in een nieuwe doorlichting van de Greco. Die ‘Groep van Staten tegen Corruptie’ is een onderdeel van de Raad van Europa dat moet nagaan of veertig landen die beloofden inspanningen te leveren tegen corruptie hun verbintenissen wel nakomen.

Deze evaluatie gaat over de inspanningen tegen corruptie onder parlementsleden, rechters en procureurs, die verdachten in strafzaken voor de rechter moeten brengen.

Van de vijftien aanbevelingen die twee jaar geleden zijn gelanceerd, heeft België er geen enkel voldoende in de praktijk gebracht. Slechts vier keer is dat gedeeltelijk gebeurd, in de overige gevallen helemaal niet, meent de Greco.

Achter slot en grendel

Sommige van die aanbevelingen lijken misschien verregaand, zoals de publieke bekendmaking van de vermogensaangifte van parlementsleden.

In een reactie verweert ons land zich met het argument dat de mandaten van parlementsleden al helemaal publiek worden gemaakt en dat de aangiftes van de vermogens ‘onder gesloten omslag altijd in veiligheid worden gebracht, zonder te worden geopend’, in een daartoe bestemd beveiligd lokaal.

Nieuw verslag

Ook op de onpartijdigheid van rechters die bijvoorbeeld zetelen bij de Raad van State bestaat te weinig toezicht. En de Raad van Europa stelt zich vragen bij de plaatsvervangende rechters in alle rechtbanken. Dat zijn personen (vaak advocaten) die geen rechter zijn, maar even inspringen wanneer dat nodig is. De voorwaarden om zo’n plaatsvervangend rechter te mogen zijn, had ons land moeten veranderen, maar dat is niet gebeurd.