François Fillon: conservatief, liberaal en pro-Rusland
Foto: Reuters
Een verrassende wending in de aanloop naar de Franse presidentsverkiezingen. De pro-Russische conservatieve oud-premier François Fillon kwam zondag bij de eerste voorverkiezing als favoriet uit de bus rollen als presidentskandidaat voor de centrumrechtse partij Les Républicains en gaat het nu opnemen tegen ex-premier Alain Juppé.

Met een grote meerderheid van de stemmen, 44,2 procent, werd zondag oud-premier François Fillon winnaar van de eerste voorverkiezing om presidentskandidaat voor de centrum-rechtse partij Les Républicains (het voormalige UMP) te worden. Partijgenoot Nicolas Sarkozy, oud-president van Frankrijk, deed ook mee maar haalde slechts 20,7 procent van de stemmen en is uitgeschakeld. Fillon neemt het in de tweede ronde op tegen ex-premier Alain Juppé die tijdens de eerste ronde 28,4 procent van de stemmen behaalde.

Pro-Russische conservatief
Fillon (62) wil Frankrijk wakker schudden 'met een shocktherapie' en staat te boek als een pro-Russische conservatief hoewel zijn economische plannen zeer liberaal zijn. Volgens Bruno Cautres, een politicoloog van Sciences Po in Parijs, is Fillon de typische conservatieve, rechtse kandidaat: 'Hij wil het Franse model vergaand hervormen: de rol van de staat verminderen en snijden in de verzorgingsstaat.' Fillon wil onder meer de Franse 35-urige werkweek afschaffen.

Fillon werd in 1981 parlementslid en was minister onder presidenten Mitterrand en Chirac. Zijn grote rolmodel is de conservatieve Britse oud-premier Margaret Thatcher. Fillon werkte vijf jaar als premier onder toenmalig president Sarkozy en zegt vaak waar het op staat, zonder de bombarie waarmee Sarkozy's optredens vaak gepaard gaan. In 2007, toen hij begon met zijn premierschap, kondigde Fillon aan dat de Franse staat 'failliet' was. Hij wist hiermee zelfs Sarkozy te choqueren. Hij kreeg overigens weinig ruimte onder Sarkozy die premier Fillon ooit als een 'medewerker' omschreef.

Sick man of Europe
Net als Thatcher, toen zij in 1979 begon als premier van het Verenigd Koninkrijk, doet Fillon nu de belofte om dit 'Franse faillissement' te gaan repareren. In zijn boek dat hij schreef in de aanloop naar de verkiezingen zegt Fillon: 'Thatcher werd verkozen na een lange periode vol zorgen waarin het land steeds verder achteruit ging. Maar toen zij haar post verliet was het Verenigd Koninkrijk niet langer de zieke man van Europa.'

Pro-Poetin
Maar ook de Russische president Vladimir Poetin wordt zeer gewaardeerd door Fillon en waarschijnlijk heeft hij tevens affiniteit met de aankomende Amerikaanse president Donald Trump. Volgens Fillon zou Frankrijk nauwer moeten samenwerken met Rusland en Poetin. Over de Russische bombardement in Syrië heeft Fillon gezegd dat deze 'koud maar pragmatisch' waren. Ook vindt hij dat er een einde moet komen aan de EU-sancties voor Rusland.

Le Pen
De peilingen voor de Franse presidentsverkiezingen, die plaatsvinden in mei, geven nu aan dat de presidentskandidaat van les Républicains waarschijnlijk de strijd aan moet met Marine Le Pen en haar anti-Europese Front National. De Socialisten, met huidig president François Hollande aan het roer, hebben nog nooit eerder in de Franse geschiedenis er zo slecht voorgestaan in de peilingen.

Toegewijde katholiek
Fillon is een toegewijde katholiek en samen met zijn vrouw Penelope, uit Wales, heeft hij vijf kinderen. Wat betreft sociale kwesties is de rustige Fillon wat conservatiever dan zijn rivaal in de tweede stemronde over het presidentskandidaatschap van les Républicains: oud-premier Alain Juppé.

Volgens Fillon moet de Franse overheid zich niet te aarzelend opstellen ten opzichte van zaken die maken hebben met de islam, omdat dit volgens hem 'de religie van terroristen' is. Hij is ook tegen kunstmatige inseminatie voor lesbische stellen of alleenstaande vrouwen om zo zwanger te worden en hij is tegenstander van het homohuwelijk.

Tweede ronde
Fillon en Juppé vechten zondag in een tweede ronde uit wie de presidentskandidaat voor de centrum-rechtse partij Les Républicains wordt. Volgens een eerste peiling bij 3.095 mensen die in de eerste ronde gingen stemmen, zou Fillon ook de tweede ronde winnen tegen Juppé, met 56 tegen 44 procent.