Duizenden Vlamingen verslaafd aan neusspray
Foto: ss

Duizenden Vlamingen zijn verslaafd aan neussprays. Dat zegt viroloog Marc Van Ranst. ‘Na tien dagen puffen kunnen veel patiënten niet meer zonder.’ Nu Maggie De Block (Open VLD) de medicatie - bedoeld om allergieën en verkoudheden te verdrijven - niet meer terugbetaalt vanaf 1 januari, vreest hij dat er meer mensen naar goedkopere en ook verslavende alternatieven zullen grijpen.

‘Een bedrieglijk probleem’, noemt Marc Van Ranst de neussprayverslaving in Het Nieuwsblad. Duizenden Vlamingen zijn volgens de bekende viroloog echte junkies die niet meer zonder hun verstuiver kunnen. ‘Neem dat flesje af en ze gaan gekke dingen doen. Ze raken geagiteerd en geïrriteerd.’ Huisarts Patrik Vankrunkelsven bevestigt de aantallen en ziet regelmatig verslaafden in zijn praktijk. ‘Na tien dagen puffen kunnen velen niet meer zonder’, zeggen ze.

De middeltjes worden meestal gebruikt tegen een verkoudheid of een allergie. Maar ze zijn niet allemaal even onschuldig. De ontstekingsremmende sprays, die werken op basis van cortisone, hebben een beperkte impact op het lichaam. Alleen de verstuivers waar xylometazoline in zit - o.a. in Nesivine en Otrivin - hebben een verslavend effect.

‘Ze werken té goed’, zegt Vankrunkelsven. ‘Alsof er een bommetje in je neus ontploft. Xylometazoline zorgt ervoor dat de gezwollen slijmvliezen in de neus meteen krimpen en de bloedvaatjes vernauwen. Waardoor je weer vrijer kan ademen. Wanneer je stopt met spuiten verwijden die bloedvaatjes weer, worden de slijmen opnieuw dikker en moet je weer gaan puffen.’

Vicieuze cirkel

Een vicieuze cirkel dus. En daarin schuilt het gevaar. ‘Je zult er niet aan sterven, maar het slijmvlies kan zo ernstig beschadigd raken dat je chronisch verkouden blijft’, weet Vankrunkelsven. Voor mensen die elke dag spuiten heeft Van Krunkelsven één raad: stoppen. ‘Je mag zo’n spray maximaal vijf dagen na mekaar gebruiken. Als je echt niet zonder kan is fysiologisch water een goed alternatief. Zo’n zoutoplossing zuivert en kan hoegenaamd geen kwaad.’

Van Krunkelsven en Van Ranst vrezen nog meer verslaafden nu Maggie De Block (Open VLD) besloten heeft de ontstekingsremmende neussprays - Nasonex, Flixonase Aqua of Avamys- vanaf 1 januari niet meer terug te betalen. ‘Omdat deze onschadelijke sprays negen keer duurder gaan uitvallen zullen mensen naar goedkopere meer verslavende varianten als Nesivine en Otrivin grijpen’, aldus Van Ranst. ‘Voor mijn part mogen al die middelen alleen onder begeleiding en onder voorschrift toegediend mogen worden. Want eerlijk, ze betekenen een gevaar voor de volksgezondheid.’