Waarom Formule 1 plots miljarden waard is

Dalende kijkcijfers, stagnerende winst en halflege tribunes. En toch betaalt kabel-cowboy John Malone - de Amerikaanse peetvader van Telenet - liefst 8 miljard dollar voor het Formule 1-circus van Bernie Ecclestone. Geniaal of waanzin?

Hoe kan een sport in verval zoveel waard zijn? Dat is de gedachte die vandaag bij veel buitenstaanders door het hoofd schiet. Want het even kleurrijke als lawaaierige Formule 1-circus kan dan wel nog altijd een zekere uitstraling hebben, de miljardenovername door Liberty Media komt op een moment dat de sport in een forse dip zit.

In vrijwel alle landen dalen de kijkcijfers en de toeschouwersaantallen bij heel wat races vallen ook tegen. Te traag, te stil, te makkelijk te besturen, te voorspelbaar en te saai, zijn de voornaamste klachten van steeds meer fans. Onder meer bij de Grand Prix van Duitsland en Oostenrijk waren er daardoor veel lege en halflege tribunes.

En hoewel de inkomstenstroom onder Bernie Ecclestone gestaag groeide - van 1 miljard tot 1,9 miljard euro - volgde de winst niet. Uit een recent intern rapport van F1-bestuurslid Jean Marc Huët (ex-financieel directeur van Unilever) blijkt dat de rendabiliteit van het commerciële circus stagneert.

Uitzendrechten

En toch legt de Amerikaanse mediamagnaat John C. Malone, bijgenaamd de ‘cablecowboy’, niet minder dan 8 miljard dollar op tafel. Zijn bedrijf, Liberty Media, koopt in eerste instantie 18,7 procent van de aandelen van het F1-circus en wordt later volledig eigenaar.

Malone is via zusterbedrijf Liberty Global ook eigenaar van diverse Europese kabelbedrijven waaronder Telenet in België. Zijn bedrijven hebben een totale beurswaarde van vele tientallen miljarden en zijn voortdurend op zoek naar geschikte ‘content’ om tegen betaling aan hun kijkers voor te schotelen.

De voornaamste reden waarom Liberty Media een belang in Formule 1 Group neemt, lijkt dan ook het verkrijgen van de controle van de uitzendrechten. Iedereen die in de toekomst wil uitzenden of online zetten, zal straks moeten aankloppen bij de Amerikaanse zuster van Telenet. Waarmee meteen ook duidelijk wordt dat voor de Belgische kijkers de Formule 1 in de toekomst enkel op datzelfde net - dat vandaag ook al de uitzendrechten heeft - live te bewonderen zal zijn.

Ondoorzichtig

Maar als Malone daar als investeerder echt geld wil mee verdienen, dan zal hij wel eerst de Formule 1 nieuw leven moeten inblazen. En dat is makkelijker gezegd, dan gedaan. Want volgens kenners is de huidige organisatie van de Formule 1 zeer ondoorzichtig.

Het is dan ook geen verrassing dat Malone de 85-jarige Bernie Ecclestone heeft gevraagd om nog drie jaar langer aan te blijven. Want als ‘supercapo’ weet alleen de flamboyante Brit de vaak tegenstrijdige belangen van de F1-teams telkens weer met elkaar te verzoenen. En alleen hij weet hoe de ingewikkelde aandeelhoudersstructuur in elkaar zit en hoe verdienmodel werkt.

Van buitenuit gezien lijkt de F1-sport te teren op drie inkomstenstromen: racepromotie, televisie en advertenties, en sponsoring. Met wisselend succes en vooral met het oog op de inkomsten op korte termijn. Zo verkocht Ecclestone de televisierechten wel aan tal van betaalzenders, maar daardoor kijken er vandaag ruim een derde minder fans naar de Formule 1 dan de 600 miljoen in 2008. En de marketingrechten voor vijf jaar en 150 miljoen euro verkopen aan biergigant Heineken bracht eveneens veel geld in kas. Maar het betekent wel dat de sport de marketingteugels niet langer zelf in handen heeft.

F1 moderniseren

Maar dat zal Malone en Liberty Media worst wezen. Zij hebben niet alleen grote plannen met de sport, ze hebben ook veel ervaring. In de VS zijn ze eigenaar van de baseballploeg uit Atlanta, de Braves. En een ander zusterbedrijf, Discovery (van onder meer de Eurosport-zenders), kocht vorig jaar nog de uitzendrechten van de Olympische Spelen.

Verwacht wordt dan ook dat de nieuwe Amerikaanse eigenaar de Formule 1 in sneltempo gaat moderniseren. Bijvoorbeeld door de teams (Mercedes, Ferrari, ....) iets terug te geven van de winst die de sport maakt, door ze aandeelhouder te maken van de sport. Wat volgens sommigen een eerste stap is naar een beursgang. Vandaag delen de F1-teams namelijk alleen mee in de opbrengsten van de televisierechten van de Formule 1. Sommige renstallen zouden zich volgens de nieuwe eigenaar al hebben gemeld.

Van Chase Carey, de nieuwe topman naast Ecclestone, wordt verwacht dat hij de positie van de Formule 1 in de digitale media en sociale media gaat uitbouwen. Hij kondigde vandaag al aan dat hij de racekalender gaat evalueren - waarbij het de vraag is Spa Francorchamps op de kalender zal blijven - en gaat onderhandelen met nieuwe sponsors over commerciële samenwerkingen. Misschien kan dat ervoor zorgen dat sommige traditionele racecircuits - die nu weggedrukt worden door de royaal betalende exotische circuits als Bahrein, Azerbeidjan - terug op de kalender kunnen verschijnen.

Etienne Davignon, voorzitter van het organisatiecomité van Spa Francorchamps, maakt zich voorlopig weinig zorgen. 'We hebben nog een contract lopen met Ecclestone tot en met 2018. Aangezien Bernie zeker nog drie jaar blijft, zullen we zoals altijd met hem onderhandelen over een verlenging daarvan.' Davignon hoopt wel dat de overname de Formule 1-sport zal dynamiseren. 'Ik hoop dat er nu zal gekeken worden hoe we bijvoorbeeld meer publiek en belangstelling kunnen wekken voor de dagen voor de koers - donderdag, vrijdag en zaterdag - wanneer onder meer de testritten worden gehouden.'

Amerika veroveren

Carey - afkomstig van 21st Century Fox en een vertrouweling van mediamagnaat Rupert Murdoch - wil voor de autosport niet alleen nieuwe geldbronnen aanboren en de sport op via digitale kanalen vermarkten. Hij wil de Formule 1 ook in thuisland Amerika op de kaart zetten - waar Liberty Media miljoenen klanten heeft. Want ondanks een bestaande Grand Prix die op 23 oktober wordt gereden in Austin, Texas, is de reputatie van de koningsklasse van de autosport bij de Amerikanen opvallend slecht.

Voor een deel heeft dat te maken met het incident in 2005, toen vlak voor de start van de Amerikaanse Grand Prix veertien van de twintig wagens uit veiligheidsoverwegingen in de pits verdwenen. Maar ook de Amerikaanse racewedstrijden als Nascar en de Indy 500 overschaduwen er sedert mensenheugenis de Formule 1. Ook omdat die vooral in Europa en Azië wordt verreden en dus op ongunstige tijden in de VS worden uitgezonden. Hoe Liberty dat wil veranderen, is vandaag nog niet duidelijk.

Sport
  1. Anthony Joshua behoudt bokstitels bij zwaargewichten
  2. Geen doelpunten in kelderkraker: Lokeren en Moeskroen blijven helemaal onderaan staan
  3. STVV stopt opmars Antwerp dankzij knappe goal en assist van jonge linksback De Norre
  4. KV Oostende komt top zes binnen dankzij zege bij Eupen
  5. Belgian Cats beginnen verschroeiend aan allereerste WK en winnen van ontzettend zwak Puerto Rico met 50 (!) punten verschil
  6. Malaise blijft duren bij OH Leuven: nu weer thuisverlies tegen Roeselare
  7. Video Eerste clean sheet voor Courtois bij Real, met dank aan deklat na afgrijselijke blunder van Ramos
  8. Waasland-Beveren kan ook tegen negen Charleroi-spelers niet winnen
  9. Thiam genomineerd voor titel van Europees Atlete van het Jaar
  10. IndyCar lonkt naar Stoffel Vandoorne
  11. Beerschot Wilrijk krijgt voetballes op eigen Kiel van promovendus Lommel SK, overleeft Vreven dit?
  12. Eerste competitiegoal Thorgan Hazard levert Mönchengladbach niets op
  13. Ai, ai, Mourinho: Manchester United lijdt alweer puntenverlies
  14. Boeman van Club Brugge scoort weer in slotfase en helpt Dortmund nog aan gelijkspel
  15. Belgian Cats voor het eerst op WK: “Japan top, Spanje favoriet. Puerto Rico moeten we kloppen”
  16. Ongeslagen Fury en Wilder boksen op 1 december om wereldtitel bij de zwaargewichten
  17. Sir Alex Ferguson krijgt staande ovatie bij terugkeer op Old Trafford na hersenoperatie
  18. Claire Michel 8e op WB triatlon in Weihai, Marten Van Riel 23e
  19. Wang Qiang pakt tweede WTA-titel in Guangzhou, Bertens tegen Tomljanovic in finale Seoel
  20. Dirk Van Tichelt sneuvelt in openingsronde van WK judo