Moeten massahoorcolleges afgeschaft worden?
Foto: BELGA

In een opiniestuk in De Tijd pleit Joep Konings, professor Economie (KU Leuven), ervoor om hoorcolleges met grote groepen studenten af te schaffen. Meer individuele vormen van lesgeven zijn aangewezen, zegt hij. ‘Financieel en praktisch gewoon onmogelijk’, gelooft Johan Braeckman, professor Wijsbegeerte (UGent).

Het is geweten: de slaagcijfers van eerstejaarsstudenten liggen niet hoog. Voor een kernvak economie aan de Katholieke Universiteit Leuven schommelen ze tussen 25 en 30 procent, aldus professor Joep Konings. Volgens hem moet de oorzaak gezocht worden bij de manier waarop de hoorcolleges van dergelijke algemene vakken georganiseerd wordt, schrijft hij in De Tijd.

‘Stop met deze waanzinnige vorm van universitair massatoerisme’, klinkt het. ‘In de gedigitaliseerde samenleving zijn er interessante alternatieven.’ Zoals online lessen, chatsessies tussen prof en student en oefeningen en taken waarvan de studenten dan later zelf de resultaten moeten uitleggen aan de lesgever.

‘De studenten kunnen flexibel inspelen op het onderwijsaanbod, waardoor ze een efficiëntere en zinvollere tijdsbesteding kunnen organiseren. Bovendien pragmatische vaardigheden en probleemoplossend denken meer gestimuleerd’, luiden de argumenten.

‘Akkoord, maar...’

Johan Braeckman, professor Wijsbegeerte aan de Universiteit Gent, heeft zijn twijfels bij dergelijke voorstellen. ‘Ik ben zeker niet tegen, laat dat duidelijk zijn. Maar over de haalbaarheid stel ik me vragen’, klinkt het.

‘Alles kan altijd beter, dat ga ik niet ontkennen. Maar het probleem van de lage slaagcijfers is volgens mij niet te wijten aan de grote groepen in onze hoorcolleges’, aldus Braeckman. ‘Waar het wel aan ligt, is aan de houding van de student zelf. Studenten die buizen voor mijn vak, komen vaak achteraf naar mij en geven dan toe dat ze er niet genoeg tijd in hebben gestoken.’

Individuele begeleiding van de student zal niet meteen helpen, gelooft hij. ‘Ik kan ze niks beter uitleggen dan hoe ik dat deed tijdens de hoorcolleges. Ze mogen altijd langskomen bij mij als ze iets niet begrijpen, maar ik zie bijna niemand.’

Tien assistenten

En wat met het voorstel om studenten zelf de les te laten geven? Voor gespecialiseerde vakken perfect mogelijk, voor algemene vakken niet, denkt Braeckman. ‘Dan is er gewoon veel meer personeel nodig. En financieel wordt dat zeer moeilijk. Als ik per 100 studenten 1 assistent inschakel - wat al veel te ruim gerekend is - dan heb ik al meteen 10 assistenten nodig.’

Bovendien doen de voorstellen van Konings het studiepuntensysteem wankelen. ‘Elk vak heeft een bepaald aantal studiepunten, die berekend worden op basis van de last die een vak met zich meedraagt. Meer begeleiding en lessen zou de last en de duur van het vak drastisch verhogen’, zegt hij. En dat zou ervoor zorgen dat niet alle nodige vakken in één academiejaar passen.

Studenten waarschuwen

Elke faculteit heeft studiebegeleiders. Studenten kunnen bij hen terecht als ze problemen hebben of studietips willen, geeft Braeckman aan.

‘En wat ik ook altijd doe, is aan het begin van het academiejaar de studenten waarschuwen. Ik zeg hen altijd dat ze veel moeten lezen en studeren en dat ze zich niet moeten mispakken aan mijn cursus, omdat het "maar” een algemeen vak is.’

Dat de studenten niets doen met deze raad, ligt niet aan het tekort aan interactie of de organisatie van de hoorcolleges.