Banken willen einde aan gratis geldafhaling
Foto: BELGA

De discussie over welke basisdiensten de Belgische banken moeten aanbieden is weer heropend. Door de lage rente zijn banken aan het bekijken hoe ze kunnen snoeien in gratis diensten. Het gaat om zaken als geld afhalen bij bankautomaten, of het vragen van advies over woonleningen.

Door de lage rente halen de banken momenteel minder geld uit zaken als woonleningen, of commissie op beleggingen. Daarom zoeken ze naar een alternatief. Dat is niet verrassend: de Nationale Bank van België (NBB) waarschuwt al langer dat banken hun tarieven moeten aanpassen.

De rente op spaarboekjes nog veel verder verlagen is door wettelijke beperkingen geen optie. Maar het verhogen van een aantal kosten is dat wel. Er zijn weliswaar afspraken met de overheid over het aanbieden van een aantal diensten aan klanten, zoals gratis cash afhalen. Maar een bankier zegt anoniem in De Tijd dat die overeenkomst herzien moeten worden. Mensen halen nu immers vaker geld af dan tien jaar terug, en ook de kosten voor het beheer van de automaten zijn toegenomen.

Klanten niet afschrikken

‘Banken zullen sommige diensten die ze nu gratis leveren, tariferen’, zegt Belfius-voorzitter Jos Clijsters ook in De Tijd. ‘Zo worden ze onafhankelijk van de rentemarge. Anders wordt de situatie onhoudbaar.’ Of dat op korte termijn al mogelijk zal zijn zonder klanten af te schrikken is een andere kwestie. ‘De vraag is of de klanten daar klaar voor zijn’, zegt hij.

Luc Versele, de CEO van Crelan, voegt daar aan toe dat het voor hem een optie is om klanten te laten betalen voor ‘goed advies’. Maar hij is niet bereid om als eerste bank die stap te zetten, omdat Crelan daarvoor een te kleine speler is. Toch gaat het die kant op: ‘We moeten daar vroeg of laat naartoe, wij alleszins en ik denk de hele sector ook.’

Echte kosten aanrekenen

De Nationale Bank van België gaf in het jaarverslag van 2014 al aan dat de banken voor elk financieel product de ware kostprijs moeten gaan aanrekenen. Nu gebeurt dat vaak niet of onvoldoende.

De Belgische banken doen namelijk aan kruisfinanciering. Ze lokken de klanten met gratis geldafhalingen of goedkope woonkredieten en compenseren dat door kunstmatig hoge winstmarges aan te rekenen op andere financiële diensten of producten. Daar moet een einde aan komen, zei de NBB vorig jaar al.

Vorig jaar bloedde de discussie al snel dood. Zowel de politiek als de handelaars verzetten zich toen sterk tegen de plannen. Het is afwachten of er nu wel een bank durft doorzetten.

Minister van Economie en Consumentenzaken Kris Peeters (CD&V) gaat niet akkoord met de intenties van de banken en wil niet dat getornd wordt aan het gentleman’s agreement dat banken de eerste 24 geldafhalingen gratis houden.