Interview met Montasser AlDe’emeh

'IS polariseert en lacht: dit gaat escaleren'

Vlak na de crash van het Russische passagiersvliegtuig in de Sinaïwoestijn afgelopen zaterdag, eiste Islamitische Staat de aanslag op. 'Of jihadisten een bom in dat vliegtuig hebben gelegd of niet, doet er niet toe. Het kwaad is al geschied', zegt Jihad-expert Montasser AlDe’emeh. 'Egypte heeft de situatie niet meer onder controle.'

Klik op de kaart om de verschillende toeristische locaties te bekijken, die getroffen werden door terreur.

Scroll naar beneden om de analyse van Jihad-expert Montasser AlDe’emeh te lezen.


Egypte en Rusland ontkennen zes dagen na de crash van het Russische passagiersvliegtuig in de Sinaïwoestijn nog steeds met klem dat Islamitische Staat mee aan de oorzaak van de ramp ligt: 'Al die insinuaties over terreurdaden en de betrokkenheid van IS zijn pure speculatie', aldus het Kremlin in een persbericht op donderdag. Toch schrapt ook Rusland alle vluchten boven de Egyptische Sinaïwoestijn.

Honderden strijders op kilometers van badgasten

'Egypte heeft de situatie niet meer onder controle. Het wordt tijd dat iedereen dat beseft', zegt Jihad-expert Montasser AlDe’emeh (Radboud Universiteit Nijmegen). 'De Egyptische overheid heeft grote delen van de Sinaïwoestijn niet meer onder controle. In ontoegankelijke gebieden nestelt zich al jarenlang een militie, Ansar Bayt al-Maqdis, die in november 2014 een eed van trouw heeft gezworen aan Islamitische Staat. IS beschouwt dat gebied in de woestijn dus als een provincie van het Kalifaat, waar zo'n 1.000 strijders klaarstaan om IS "te vertegenwoordigen" in Egypte. Ook in Libië en in de westelijke bergen van Tunesië zijn zulke milities actief, die in dienst staan van IS.'

'Of die strijders dicht tegen Sharm-el-Sheikh opereren? Enkele tientallen kilometers van waar iedereen met zijn badhanddoekje aan het zwembad ligt, zijn honderden strijders van IS actief. Maar die zullen nooit zomaar Sharm-el-Sheikh binnenvallen. Daarvoor is er te veel legerbewaking en lopen er te veel gewapende agenten op straat.'

Waarom IS toeristen viseert

Ook al werd Sharm-el-Sheikh niet rechtstreeks getroffen door IS en is het nog niet zeker of de terreurgroep een hand had in de vliegtuigcrash van afgelopen zaterdag: volgens AlDe’emeh is het doel van de jihadi's al deels bereikt: 'Ze viseren de toeristische sector. Ten eerste vinden ze het niet kunnen dat mensen zich ontkleden in het openbaar. Dat strookt niet met hun denkbeeld. Daarnaast hebben landen als Egypte en Tunesië de inkomsten van het toerisme broodnodig. Als IS die kan kelderen, zal de werkloosheid nog hoger oplopen, zal er druk uitgeoefend worden op de overheid én zal dat tot een hele berg frustraties leiden bij arme jongeren.'

'Toch is het doel van IS nog niet helemaal bereikt. Uiteindelijk willen ze natuurlijk een totale oorlog ontketenen met Egypte, Libië, Tunesië, enz. om nog meer controle en macht te krijgen', aldus AlDe’emeh. 

'Dit gaat escaleren'

De milities die zich aansluiten bij IS, zijn volgens AlDe’emeh vaak ex-aanhangers van de Moslimbroeders, die nadat generaal al-Sisi de macht greep in Egypte, geen been meer hadden om op te staan.

'Zij geloofden in democratie, maar hebben nu enkel de keuze tussen een dictatuur of IS. En dan weten ze wel wat ze gaan kiezen. Zo creëer je vreemde situaties waarbij mensen die in hun land geloofden nu het Egyptische leger aanvallen in naam van Islamtische Staat. IS polariseert en lacht: "Wat ga je doen? Je democratische ideeën worden toch niet geaccepteerd." Intussen doet de overheid in Egypte alsof het allemaal wel in orde komt, terwijl het net op ontploffen staat. Ik zeg het: dit gaat escaleren.'

Auteur: Sylvie Van Ginneken