Hoe luider het gebrul, hoe kleiner de testikels
Foto: REUTERS

Het diepe gebulder van brulapen verbergt mogelijk reproductieve tekorten, zeggen biologen.

Weinig landdieren kunnen zo’n luide en diepe geluiden maken als de brulaap. De mannetjes gebruiken hun gebrul om vrouwtjes te verleiden en concurrenten te intimideren.

Maar wetenschappers hebben een merkwaardige paradox ontdekt: mannetjes die het laagst kunnen brullen, hebben minder voortplantingspotentieel. Ofwel hebben de apen een diepe stem, ofwel grote testikels. Nooit beide.

De resultaten suggereren dat zulke evolutionaire compromissen meer voorkomen dan gedacht.

Klankholte

Het onderzoek richtte zich op een komvormig tongbeen van de brulaap dat als klankholte voor het gebrul dient. De grootte van dat been bepaalt het gebrul van de aap. De onderzoekers ontdekten dat de grootte van het been sterk varieert bij negen soorten van de brulaap. ‘Het grootste is veertien keer groter dan het kleinste’, zegt onderzoeker Jake Dunn van de universiteit van Cambridge.

De verschillende groottes waren bovendien gelinkt met de grootte van de testikels. ‘We ontdekten dat de grootste tongbenen bij de soorten met de kleinste testikels voorkwamen, en andersom’, legt onderzoeker Leslie Knapp uit.

Voortplanting

Een verklaring is dat verschillende soorten brulapen investeren in ofwel de stem ofwel de testikels, afhankelijk van hun voortplantingssysteem. Bij soorten waar een mannetje een harem heeft en met soortgenoten moet wedijveren, hebben de mannetjes een dieper stemgeluid en kleinere testikels.

Soorten waarbij de mannetjes met verschillende beschikbare vrouwtjes leven hebben een mindere stem, maar grotere testikels. ‘Dat is waarschijnlijk omdat de vrouwtjes bij die soorten met verschillende mannetjes zal paren, en dus zijn de mannetjes geëvolueerd om meer sperma te produceren’, zegt Dunn. ‘Dat verhoogt hun kans om een eitje te bevruchten.’