Lottowinnaars stemmen rechtser
Foto: Photo News

Hoe meer geld een mens wint in de loterij, hoe minder solidair met anderen hij zich gaan voelen.

Een rechtse politieke partij die aan de macht komt, doet er verstandig aan de loterij niet af te schaffen. Want van winst bij de loterij gaan mensen flink rechtser stemmen en gaan ze zich een stuk minder egalitair opstellen, hebben Britse economen becijferd.

‘We weten niet precies wat er omgaat in de hoofden van de mensen,’ zegt Nick Powdthavee van de London School of Economics, ‘maar het ziet ernaar uit dat geld een rechts-conservatief gedachtegoed bevordert. Loterijwinnaars gaan nogal soepel om met de ethiek.’

Powdthavee en zijn collega van de universiteit van Warwick, Andrew Oswald, gebruikten de gegevens van het British Household Panel Survey, een langetermijnbevraging van 5.500 Britse huishoudens die inmiddels twintig jaar bezig is. Zo konden ze de verschuivingen in politieke voorkeur van duizenden grote en kleine lottowinnaars vergelijken met die van niet-winnaars.

Het effect bleek aanzienlijk. Een paar duizend euro winnen doet iemands denken half zoveel meer naar rechts opschuiven als het behalen van een middelbareschooldiploma. Mannen schuiven meer op dan vrouwen.

Het geeft te denken over de werking van de democratie, vinden Powdthavee en Oswald. Oswald is er niet zo zeker meer van dat moreel gedrag een weloverwogen objectieve keuze is, zegt hij in een persmededeling van zijn universiteit. ‘In het stemhokje werpen financiële belangen hun schaduw ver vooruit, ook al zeggen mensen dat ze inhoudelijke redenen hebben om voor belastingverlaging te stemmen.’

In de studie had niemand meer dan (omgerekend) 240.000 euro in de loterij gewonnen. De onderzoekers hopen van de Britse loterijen contactgegevens van de grote winnaars te krijgen.