Op deze nationale feestdag heeft koning Albert II na twintig jaar de macht overgedragen aan zijn zoon Filip. Voor de leden van de koninklijke familie was het een emotionele dag die zonder noemenswaardige incidenten is verlopen. Bij het bezoek van koning Filip aan het graf van de Onbekende Soldaat riep een toeschouwer wel even 'Vive la République'.

Te Deum

Vanmorgen rond negen uur kwam de koninklijke familie samen voor het Te Deum in de Sint-Michiels- en Sint-Goedelekathedraal, een traditie op de nationale feestdag. Door de troonswisseling was de koninklijke familie uitzonderljk voltallig aanwezig. Buiten de kathedraal en ook binnen werd ze met applaus onthaald. Ook dat is uitzonderlijk, meestal is het stil in de kathedraal als de koning binnenkomt. Tijdens het Te Deum pinkte koningin Paola voor het eerst vandaag een traantje weg.

Koning Albert II geeft de scepter door aan Filip

Vandaar ging het naar het koninklijk paleis waar koning Albert na twintig jaar koningschap de akte van zijn troonsafstand ondertekende. De koning was zichtbaar opgelucht dat hij de last van het koningsschap aan zijn zoon kon overdragen. In een emotionele speechbedankte hij ook koningin Paola voor haar steun de voorbije jaren. Opnieuw pinkte zij een traantje weg.

Ook premier Elio Di Rupo nam in de troonzaal van het paleis het woord. Hij noemde de koning een groot staatshoofd, en richtte zich ook tot Filip. 'We weten allemaal dat uw functie zal veeleisend zijn en u zal u voortdurend afstandelijk moeten opstellen.'

Filip legt de eed af als nieuwe koning

Dan brak het grote moment aan waar prins Filip al jaren op voorbereid werd. Voor de Verenigde Kamers legde hij de grondwettelijke eed af, gevolgd door een toespraak die hij rustig en vastberaden afwisselend in de drie landstalen voorlas. Daarin riep hij onder meer op tot dialoog en hij zei ook dat hij constructieve contacten met de deelstaten wil onderhouden. De nieuwe koning kreeg een luid applaus van de aanwezigen, ook prinses Mathilde en de rest van de koninklijke familie applaudisseerden trots.

Enkele parlementsleden, onder wie die van de grootste oppositiepartij N-VA, applaudisseerden niet.  'Een applaus houdt een ondersteuning in. Dat heb ik niet... Je moet consequent blijven', verklaarde N-VA-Kamerfractieleider Jan Jambon. Maar niemand verstoorde de eedaflegging zoals Jean-Pierre Van Rossem dat twintig jaar geleden heeft gedaan.

Bescheiden kus op het balkon

Na de eedaflegging volgde voor vele monarchisten die naar Brussel waren afgezakt het hoogtepunt van de dag. Velen hadden uren in de zon gewacht op de balkonscène. Om 13 uur verscheen het nieuwe koningspaar op het balkon van het paleis in Brussel. Voor het publiek kon er een bescheiden kus van af. Ook de rest van de koninklijke familie kwam op het balkon de toeschouwers groeten.

Een dissonant geluid: 'vive la république'

Daarna volbracht Filip zijn eerste taak als koning: hij bracht de traditionele hulde aan de onbekende soldaat. Daar ontstond even commotie toen een toeschouwer 'Vive la république' riep. Anders omstanders reageerden woedend en riepen daarop 'Vive le roi' en 'Vive la Belgique'.

Militair defilé en feest in het Warandepark

Op zijn eerste dag als koning heeft Filip ook voor de eerste keer de troepen geschouwd en als opperbevelhebber het militair defilé bekeken. Honderden kijklustigen hadden postgevat langs het parcours.

Na het militaire defilé nam het nieuwe vorstenpaar rond 19.00 uur deel aan het feest in het Warandepark, een traditie sinds 1983 op de nationale feestdag. Nadien woonden het nieuwe vorstenpaar en de koninklijke familie ook het vuurwerk bij. Dat stond dit jaar in het teken van 20 jaar koningschap en van de eedaflegging van onze nieuwe koning.

Koning Filip verrast met onverwachte speech

Omstreeks 22u20 verschenen koning Filip en koningin Mathilde als verrassing nog eens op het balkon van het Koninklijk Paleis. Het koningspaar had opnieuw van kleren gewisseld en kwam vrij spontaan voor de dag. Alvorens koning Filip het land toesprak, kuste hij zijn koningin dat het een lieve lust was.

Toen stak hij van wal in de twee landstalen: 'Dank u voor uw aanwezigheid. Dank u om samen met ons te vieren, wij hebben een prachtige dag gehad. Dank u voor uw steun en uw vertrouwen. Laat ons fier zijn op ons mooi land. We wensen u nog een mooi feest, laat ons samen genieten van het vuurwerk. Leve België.'

Vuurwerk boven het paleis

De festiviteiten van deze historische Nationale Feestdag werden bezegeld met het grootste 21 juli-vuurwerk in jaren. Zo'n 450.000 sterren afkomstig van 7.000 vuurpijlen zorgden voor een fenomenaal spektakel. Even voordien was het vuurwerk ingeleid door een al even indrukwekkende lichtshow.