Reportage PRATEN OVER OVERLIJDEN IS NIET LANGER TABOE

Zuid-Afrika wil rust voor Nelson Mandela

Nelson Mandela ligt sinds vrijdagnacht in het ziekenhuis met een heropgeflakkerde longontsteking. Zuid-Afrika legt zich er langzaam bij neer dat hij oud, broos en ziek is.

In de Regina Mundi-kerk in de township Soweto wordt gebeden voor een snelle genezing van Nelson Mandela. Alexander Joe/afp

De winterzon schijnt door de glas-in-loodramen in de Regina Mundi-kerk in de township Soweto. Op één van de ramen is Mandela afgebeeld tijdens zijn vrijlating uit de gevangenis in 1990. Honderden parochianen bidden in de houten banken onder het raam voor de oud-president.

Parochiaan Dube staat met een rozenkrans in zijn hand en doet een schietgebedje. Hij wil dat Mandela snel weer beter wordt. De Zuid-Afrikaan wil zijn vrijheidsstrijder nog niet loslaten.

Veel Zuid-Afrikanen willen vasthouden aan wat Mandela symboliseert: vrijheid, verzoening en onbaatzuchtig leiderschap. Vooral in een land waar nog maar weinig politieke helden over zijn, geeft zijn aanwezigheid nog steeds hoop.

Kerkgangster Jeanette Molefe is genuanceerder dan Dube. Natuurlijk wensen we hem een eeuwig gezond leven, maar Mandela is ziek, zegt ze. ‘Hij heeft al zoveel geleden. Misschien is het tijd om hem te laten gaan.’

Lange tijd was het praten over een mogelijk overlijden van Mandela taboe. Niet alleen uit respect, maar ook uit angst dat, als je het hardop uitspreekt, je het afroept. ANC-woordvoerder Jackson Mthembu noemde het praten over het onvermijdelijke zelfs on-Afrikaans.

Maar nu de 94-jarige Mandela voor de derde keer in een halfjaar in het ziekenhuis ligt, is er een groeiend besef dat het einde ooit gaat komen.

Daar heeft ook president Jacob Zuma aan bijgedragen. Zo’n vijf weken geleden ging hij bij Mandela op bezoek in zijn huis in Johannesburg en nam hij een tv-ploeg met zich mee. Mandela oogde emotieloos en fragiel. Zijn hoofd werd rechtop gehouden door een kussen. Hij reageerde alleen toen iemand met een camera in zijn ogen flitste. Mediacircus

Zo wil Zuid-Afrika Mandela niet zien. De vader van het democratische Zuid-Afrika staat bekend als sociaal, charmant en humoristisch. En als een man die niet alleen oprecht is, maar ook berekend als het om zijn imago gaat. Mandela heeft op zijn oude dag de regie niet meer.

De informatie die naar buiten komt over zijn gezondheidstoestand is karig. De man die bericht over Mandela is de woordvoerder van president Zuma: Mac Maharaj, die zelf nog met Mandela gevangen heeft gezeten op Robbeneiland. Hij noemde Mandela zaterdagochtend een vechter die zich al verschillende keren door dezelfde kwaal heeft heengeslagen en zei dat zijn situatie ernstig is maar stabiel.

Zondagmiddag zorgde het uitblijven van een nieuwe verklaring voor veel speculatie. Terwijl de Zuid-Afrikaanse krant Mail & Guardian schreef dat geen nieuws goed nieuws is, ging het radiostation Jacaranda in Pretoria juist uit van het ergste.

In dit vacuüm bivakkeren journalisten voor de deur van Mandela’s huis en bij twee ziekenhuizen waar Mandela in het verleden heeft gelegen. Ze hopen bezoekende familieleden te kunnen vastgrijpen.

Op sociale netwerken is steeds meer kritiek op het mediacircus. Zuid-Afrika wenst Mandela rust toe. Rust om te vechten om beter te worden, of om vredig en pijnloos te gaan.

Jeanette Molefe:

‘Hij heeft al zoveel geleden. Misschien is het tijd om hem te laten gaan’

Binnenland
  1. Vlaanderen heeft 13.000 km lintbebouwing, en het stopt niet
  2. Gele hesjes bezetten opnieuw snelweg in Feluy (Henegouwen)
  3. Komeet vliegt redelijk dicht voorbij aarde
  4. Michel: 'Ik ga doen wat ik beloofd heb: het parlement raadplegen'
  5. Brussels Airlines scoort zwak in milieuranking van vliegmaatschappijen
  6. De Wever: ‘Democratie niet zomaar opzijschuiven’
  7. Voetganger overleden na aanrijding in Schaarbeek
  8. Eerste najaarsstorm laat zware sporen na op onze stranden
  9. Video Filmpje van Mechelse school verovert sociale media
  10. Eerste armworsteling is begonnen voor minderheidsregering-Michel
  11. ‘Je weet nooit precies wat er in iemands hoofd omgaat’
  12. Een blik op de groepsfoto: Michel I is helft van ministers kwijtgespeeld
  13. Video Woordvoerster Wegen en Verkeer zet Europarlementslid Open VLD op haar plaats
  14. Familie van overleden student: ‘Dit mag niet in de doofpot belanden’
  15. UZ Gent transplanteert voor het eerst in België baarmoeder
  16. Vijf leerlingen die dreigden met aanslag op klas nieuwkomers geschorst
  17. Asielzoekende mannen blijven in de kou staan aan Klein Kasteeltje
  18. Zware vertragingen door geblokkeerde trein op Noord-Zuid verbinding
  19. Theo Francken: ‘CD&V en Open VLD hebben alle frustraties over steile opmars N-VA in één keer uitgespuwd’
  20. Aantal kinderen dat wacht op pleeggezin met veertig procent gestegen