Doodsbedreigingen voor de komiek
Bart Cannaerts Foto: DBA
‘Het is behoorlijk heftig, tot doodsbedreigingen toe. Mails waarin ze mij en mijn ouders een wrede dood wensen.' Toch heeft Bart Cannaerts geen spijt van het filmpje dat hij vorige week lanceerde voor 11.11.11.

Vergeleken met Sandy was het klein bier, maar ook Bart Cannaerts (32) kwam afgelopen week plots in een storm(pje) terecht. Het filmpje dat hij vorig jaar voor 11.11.11 opnam, over het klimaat, is zowat 15.000 keer bekeken. Het filmpje dat deze week werd voorgesteld – en de storm op gang bracht – had na één dag al 150.000 hits.

‘11.11.11 is tevreden, ja’, zegt Cannaerts niet zonder ironie. Voor cynisme heeft hij weinig aanleg, maar geschrokken van de felle reacties is hij wel.

‘Het is behoorlijk heftig, tot doodsbedreigingen toe. Mails waarin ze mij en mijn ouders een wrede dood wensen. Of: “als ik je tegenkom, maak ik je kapot”. Misschien heb ik het zelf gezocht, ik weet het niet. Ik ben een vat vol goede bedoelingen – dacht ik. Maar het hoort er blijkbaar bij als je de controverse zoekt.’

Voor wie níét bij die (intussen al meer dan) 150.000 kijkers zou zijn, het gaat hierom: in opdracht van 11.11.11 nam Cannaerts een filmpje over de klimaatverandering op. Een stukje uit zijn show, zo lijkt het, waarin hij plots een Afrikaanse toeschouwer op de korrel neemt. Eerst nog vrij ludiek: de man is gevlucht voor de weersomstandigheden in Afrika – ‘en jij komt naar België’, antwoordt Cannaerts.

Maar de commentaar wordt steeds grover en het publiek lacht gul mee, tot op het einde een korte mededeling – of beter: een vraag – verschijnt: ‘Wanneer nemen we de klimaatverandering eindelijk serieus?’ Gevolgd door het logo van 11.11.11.

Subliem, vonden sommigen; schandalig, volgens vele anderen. Het filmpje zou zijn doel voorbijschieten, niet door iedereen begrepen zijn, de ophef boven de inhoud verkiezen. Maar wat bij Cannaerts écht aankwam: dat de hele actie racistisch zou zijn.

‘Je kunt me niet harder kwetsen dan door me een racist te noemen. Ik vind het zelf nog altijd moeilijk om het filmpje uit te kijken. De mensen in de zaal, allemaal 11.11.11-sympathisanten, hadden de grootste moeite om te lachen. Dit zijn grappen die ik in het echt nooit zou maken. Maar ik vind het wel een straffe metafoor: er is een groot probleem in het zuiden, maar wij doen niets, we lachen ermee.'

' Bovendien: een beetje sensatie kun je als ngo wel gebruiken om je boodschap te brengen. Op een persconferentie van 11.11.11 zit gemiddeld drie man. We zijn op elke zender geweest, in elke krant: je moet al van slechte wil zijn om onze boodschap niet gehoord te hebben.’

En toch is net dát een veelgehoorde kritiek: dat de boodschap in de controverse verloren gaat.

‘Die discussie wil ik best aangaan: moet je echt zo grof zijn om de aandacht te trekken? Ik respecteer dat mensen moeite hebben met onze communicatie. En ze mogen me voortaan een absolute lul vinden. Ik zal hun mails één voor één beantwoorden. Om duidelijk te maken dat ik hen niet wou kwetsen. Maar ook in de hoop dat ze de boodschap toch nog oppikken.’

‘Vorig jaar had ik het gevoel vooral voor eigen parochie te preken. Het filmpje toen was veeleer educatief; dit jaar mocht het snediger, harder desnoods. We zijn beginnen brainstormen en al snel werd duidelijk dat ik niet veel kan, behalve comedy. Ik ben beginnen schrijven, in samenspraak met 11.11.11 én met Idri, de Senegalese acteur die de vluchteling speelt: wat moet er zeker in, wat niet, hoe gaan we het verwoorden?’

Was het moeilijk om de tekst gespeeld te krijgen?’

‘Ik ben een comedian, ik maak snel die klik. Een foute grap maken is niet zo moeilijk. En het klinkt erg verkeerd, maar binnen de context zijn het best wel goed gevonden grappen. Totaal ongepast, maar de situatie die we aanklagen, is dat ook.’

  Dit is een deeltje uit een langer interview met Bart Cannaerts dat u dit weekend in DS Weekblad vindt.