Turtelboom roept iedereen op om klacht in te dienen
Foto: BELGA
Minister van Justitie Annemie Turtelboom (Open VLD) roept iedereen die te maken heeft of had met seksuele intimidatie of misbruik op om een klacht in te dienen. Ook als de feiten verjaard zijn. 'Sommige zaken kan je toch niet meten in tijd en geld?'

Annemie Turtelboom:  'Er wordt hard gewerkt om dat aantal aangiftes te verhogen. De nultolerantie voor intrafamiliaal geweld die Laurette Onkelinx (PS) destijds ingevoerd heeft, was al een belangrijke stap. Op gegeven moment is beslist om elke keer dat de politie opgeroepen wordt, daar ook automatisch een melding van te maken. Het gebeurde te vaak dat de politie een telefoontje kreeg, maar dat ze, als ze een kwartier of twintig minuten later arriveerde, al te horen kreeg: “'t Is al in orde, het was niet zo bedoeld, hij is overwerkt.'

'Maar wat niet gemeten is, is niet geweten. Je hebt een tastbaar beeld van het probleem nodig. Hoe beter je de problematiek kunt omschrijven, hoe beter je de mensen er kunt uit trekken. Dat is niet alleen voor de bestraffing belangrijk, maar ook voor de hulpverlening. Want de schade die zoiets aanricht, is eigenlijk niet meetbaar in een straf. Het gaat om de verwoesting van het meest persoonlijke dat je hebt.'

U staat dus voluit achter de oproep van Ingrid Lieten (SP.A) dat iedereen ermee naar buiten moet komen?

'We moeten zelfs nog een stap verder gaan. Ik roep alle slachtoffers, van Marie-Anne Wilssens, Ireen Houben en Tine Hens tot al degenen die nog zwijgen, op om ook een klacht in te dienen - zelfs al zijn de feiten verjaard.'

Wat voor zin heeft dat als de feiten verjaard zijn? Dan kost zo'n klacht de maatschappij toch gewoon tijd en geld?

'Maar allez. Sommige zaken kan je toch niet meten in geld en tijd? Sommige dingen moet je nu eenmaal doen. Alleen zo kunnen we op systemen stuiten en eruit leren. Als mensen klacht indienen, dan gaat het niet alleen meer om hen. Daarmee helpen ze ook anderen, want het geeft ons een zicht op de omvang van het probleem. Anders varen we blind.'

'Akkoord, de bewijsvoering is veel moeilijker als de feiten lang geleden gebeurd zijn. Maar op zo'n zaken zou geen verjaringstermijn mogen staan. De straffen bestáán, dat is het probleem niet. Het komt erop aan goede dossiers te kunnen maken, waarmee procureurs naar de rechtbank kunnen trekken om een dader schuldig te laten verklaren. Problemen melden is daarom cruciaal. Lichamelijke onderzoeken zijn eveneens elementair, maar die moeten dan wel op het moment van de feiten gebeuren. Bij de politie is de voorbije jaren al veel geïnvesteerd in opleidingen. Ze weten nu dat ze dergelijke getuigenissen meteen serieus moeten nemen, dat ze moeten luisteren. Laagdrempeligheid is heel belangrijk.'

Hebt u zelf ooit te maken gehad met seksuele intimidatie?

'Eén keer, ja. Eén keer heb ik heel expliciet “neen, moeten zeggen. Als je voelt dat iemand op weg is om een bepaalde grens te overschrijden, als je voelt dat dingen opschuiven naar iets wat je niet wil, dan moet je dat onmiddellijk een halt toeroepen. Bij mij speelde het zich af in het politieke milieu, onder gelijken. Het is ook geen trauma voor mij. Maar in gezagsrelaties, bij het begin van een loopbaan, of als je heel jong bent, kan het zeer moeilijk zijn om aan zoiets een einde te maken.'

Volstaat de huidige wetgeving? Of moeten we, zoals Joëlle Milquet (CDH) voorstelt ook seksistische uitlatingen strafbaar maken?

'Natuurlijk moet dat. En dat gaan we ook doen.'

Wringt dat niet voor een liberale politica? Om wat kort door de bocht te gaan: straks mogen we niks meer?

(rolt met de ogen) 'Daar zitten we nog mijlenver vanaf, hoor. Bij de vrijheid van meningsuiting horen ook grenzen. En als maatschappij moet je regelmatig eens herbekijken waar die grenzen liggen. Het is nu de tijd om te herijken. Waarom zou één bevolkingsgroep meer moeten tolereren dan een andere? We hebben dringend nood aan dit debat.'

(...)

Het kan niet gemakkelijk zijn geweest voor de feministe Annemie Turtelboom om straal genegeerd te worden door de premier van Marokko. Mensen vragen zich af waar uw verontwaardiging blijft.

'Vrolijk ben ik daar niet van geworden, dat kan ik u verzekeren Maar op dat moment moet ik de persoon Annemie Turtelboom aan de kant schuiven, en ben ik alleen nog maar de minister. En die minister wilde niet dat de relaties met Marokko problematisch worden. Maar bon, al mijn andere contacten ginder zijn zeer goed geweest. Met de minister van Cultuur heb ik zelfs een heel open gesprek gehad over de islam.'

 

Dit is slechts een stukje uit een langer interview met minister Turtelboom dat u dit weekend in De Standaard vindt, of hier in de e-krant.