NEPAL - Architectuur
Foto: Benny Maes
Nepal is bekend om zijn prachtige pagoda's met decoratief houtsnijwerk. Vanaf de 16de tot 18de eeuwe kende de Newari kunst haar hoogdagen wat de drie toenmalige stadstaten -Kathmandu, Patan en Bhaktapur- een plaats op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO opleverde. En terecht ...

De Newars zijn de oorspronkelijke bewoners van de Kathmandu vallei met een eigen cultuur. Zij worden ook geacht verantwoordelijk te zijn voor het verbreiden
van de pagoda architectuur naar andere Aziatische landen.  Vandaag de dag vormen ze nog steeds een belangrijke kaste die de mooiste kunst in Nepal produceert: houtsnijwerk, architectuur, stoepa's, ceramiek, beelden,... 

Als u ooit Nepal bezocht, bent u zeker naar Patan, Kathmandu of Bhaktapur gegaan.  Pas in 1798 werd Nepal een ééngemaakt koninkrijk. Daarvoor bestond dit gebied uit verschillende onafhankelijke (stad)staatjes waarvan de bekendste de drie voorgaande zijn.  Ze zijn zo belangrijk omdat ze in vergelijking met de andere sublieme architectuur hebben nagelaten.  De drie stadstaten werden geleid door drie broers die zijn gaan concurreren betreffende hun kunstproductie. Heel barok: vele goden en godinnen met talloze armen tref je aan in elk gebouw. Soms ook erotisch houtsnijwerk.

Het centrale plein en de ruimtelijke ordening van de drie lijkt sterk op elkaar.  Het ging hier om puur machtsvertoon en verheelijking van hun eigen clan.  In Bhaktapur bestaat er een hoog-decoratief timpaan boven de ingang van een tempel waarvan verteld wordt, dat de koning na voltooiing van het kunstwerk een hand van de kunstenaar liet afhakken.  Zo was hij ervan verzekerd dat hij een pièce unique had.

Logeren in het historische centrum van één van deze stadstaten is magisch. Vooral 's avonds als de zon ondergaat en rode bakstenen straten een warme gloed door de kleine steegjes strooien, lijkt het alsof u in de tijd verdwaalt. Ook al zijn de drie nu opgeslokt door het uitdeinende Kathmandu, toch vind je hier nog schoonheid in een grootstad.  Voor de Gentenaars: het Patershol van Nepal.

Rijke Newars bouwen nog steeds hun huis in dezelfde stijl.  Maar de intrede van goedkoop beton, roosgeverfde muren en akelig TL-licht wordt fel gegeerd door andere kasten.  Tuinkabouters op crack die liever het Westen proberen te imiteren dan te kijken naar hun eigen geschiedenis. Jammer.