Dossiers

Eind 1999 kwam de de moord op de eerste Congolese premier, Patrice Lumumba, opnieuw in de belangstelling door een publicatie van historicus Ludo De Witte. Zijn conclusies wezen op betrokkenheid van leidende Belgische kringen bij de moord op de Congolese politicus. De net aangetreden regering besliste tot de oprichting van een parlementaire onderzoekscommissie.

Redacteur Bart Beirlant volgt voor deze krant de discussies.

In dit dossier:

Ludo De Witte	De Commissie-Lumumba
Vier historici	Argenteuil
Het verslag van de experts	Het verslag van de Commissie

Leden van de Commissie	Artikels chronologisch

Ludo De Witte
	In september 1999 publiceerde historicus Ludo De Witte 'De moord op Lumumba'. Uit de conclusies van zijn werkstuk bleek dat de eerste Congolese premier in januari 1961 in Katanga werd vermoord met medeweten en zelfs actieve steun van leidende Belgische kringen. De studie veroorzaakte heel wat opschudding. Koop bij

Hoewel regeringskringen in eerste instantie lieten weten 'niet in te gaan op historische studies', begon de roep om een parlementaire onderzoekscommissie steeds luider te klinken.	Ludo De Witte werpt nieuw licht op Kongo-crisis - 03/10/1999
De Commissie-Lumumba
Op 29 december 1999 ging het parlement akkoord met de oprichting van een parlementaire onderzoekscommissie. Vooral de regeringspartijen waren daarvoor gewonnen, de CVP moest zich er node bij neerleggen. Het zou een Kamercommissie worden en de voorzittershamer werd toevertrouwd aan de Gentse Liberaal Geert Versnick.	Commissie-Lumumba komt er- 10/12/1999

Vier historici
	Versnick stelde in mei een commissie van experts aan die de documenten uit de betrokken periode zouden moeten onderzoeken.

De professoren Luc De Vos, Emmanuel Gerard, Philippe Raxhon en Jules Gerard-Libois moeten de commissie adviseren. Bij voorbaat staat vast dat hun conclusies zwaar zullen wegen op het uiteindelijke rapport.

Geen Afrikaan onder Lumumba-experts - 31/05/2000

Argenteuil

De onderzoekscommissie, van wie het mandaat al verscheidene keren is verlengd, lijkt vastbesloten de historici hun werk te laten doen. Om de relevante bronnen te kunnen bemachtigen neemt ze eind april een zeer ongebruikelijke stap. Op haar verzoek voert een magistraat een huiszoeking uit op het kasteel van Argenteuil, verblijfplaats van prinses Liliane, weduwe van Leopold III. Doel is het dagboek van haar vleugeladjudant, Guy Weber, in 1961 actief in Katanga.

Huiszoeking op koninklijk domein Argenteuil - 25/04/2001

Het verslag van de experts
	Het zwaartepunt van het onderzoek lag gedurende de volgende maanden bij de experts. Ze ontdekten dat leden van de regering-Eyskens al vroeg op de hoogte waren van de dood van Lumumba en dat het Hof een paralleldiplomatie voerde naast die van de regering.

Een rechtstreeks bevel tot 'fysieke eliminatie' van Lumumba konden de professoren echter niet ontdekken.

Experts Lumumba-commissie beleven moment van glorie - 19/10/2001

Het verslag van de commissie
	De Parlementaire Onderzoekscommissie presenteerde op 16 november 2001 haar bevindingen aan het publiek. Enkele Belgische ministers zijn ,,moreel verantwoordelijk'' voor de moord. Koning Boudewijn is zijn constitutionele bevoegdheden te buiten gegaan.

De onderzoekscommissie nodigde het parlement en de regering uit om ,passende conclusies' te trekken en ,actie te ondernemen'.

Deel regering ,moreel verantwoordelijk' - 17/11/2001

Leden van de Commissie-Lumumba

VLD: Geert Versnick (voorzitter), Ludo Van Campenhout, Jef Valkeniers
SP: Daan Schalck
Agalev: Leen Laenens
CVP: Herman Van Rompuy, Pieter De Crem
VU: Ferdy Willems (rapporteur)
Vlaams Blok: Francis Van den Eynde
PRL-FDF-MCC: Daniel Bacquelaine(rapporteur), Eric Van Weddingen
PS: Claude Eerdekens, Jacques Chabot
Ecolo: Marie-Thérèse Coenen (rapporteur)
PSC: Jacques Levèvre

Brondocumenten

Website van de Kamer van Voksvertegenwoordigers: Overzichtspagina met alle activiteiten van de Onderzoekscommissie-Lumumba
Het integrale Rapport van de onderzoekscommissie. (in PDF)