Buitenland

'Betogingen in Iran draaien om vrijheid'

vrijdag 19 juni 2009
Auteur: (ivm)

Reza Farnoud (l.) met collega's-ballingen: 'Iran moet een eigen vorm van democratie creëren.'Bart Dewaele

BRUSSEL - INTERVIEW Iraanse ballingen in Brussel over het oproer in hun land 'De verkiezingen in Iran verliepen van meet af aan frauduleus. Alle oorspronkelijke kandidaten waren aanhangers van het bestaande regime', zegt een Iraanse in Brussel. Volgens de Iraanse ballingen in België is de inzet van de betogingen in hun thuisland al lang niet meer rechtstreeks gelinkt aan de uitslag van de verkiezingen. Het straatprotest biedt de bevolking een platform om nog maar eens te strijden voor meer democratie en vrijheid, zeggen zij.

De 26-jarige Reza Farnoud lijkt ouder dan hij in werkelijkheid is. De leeftijd zit hem niet zozeer in zijn voorkomen, maar wel in de rijpheid waarmee hij vertelt over de problematiek in Iran. Hij werd er ook al van jongs af mee geconfronteerd, toen het regime zijn beide ouders ombracht toen hij nog een kleuter was.

Reza behaalde in Iran een master in de rechten, maar belandde door zijn linkse acties op de zwarte lijst. Hij en zijn vriendin wonen sinds twee jaar in België. Samen met vrienden die ook niet meer naar huis terug kunnen of willen, organiseren ze in België allerlei acties en betogingen, om hun landgenoten te steunen.

Reza, die in september ook in België een masteropleiding rechten zal aanvangen, heeft in Brussel afgesproken met enkele oudere Iraniërs, die in hun studententijd ook al streden voor vrijheid in Iran. Zij willen liever anoniem blijven, bang voor represailles.

De huidige toestand in Iran baart hen duidelijk zorgen. 'We zijn niet enkel ongerust over onze familie en vrienden, maar over alle inwoners van Iran', zegt één van de mannen. 'Normaal blijven we altijd in contact met de mensen daar, maar sedert een paar dagen is het internet afgesloten en kunnen we heel moeilijk bellen. We weten niet precies meer wat er gebeurt.'

Een handelaar uit Gent vertrouwt vooral op de verhalen van zijn broers en zussen die in Iran zijn gebleven. 'Eerder deze week heb ik contact gehad met mijn zus via het internet', zegt hij, 'en zo heb ik vernomen dat één van haar jongens bij een betoging is opgepakt. Maar in Iran wordt iedereen opgepakt. Ik ben vroeger ook opgepakt geweest, toen ik als 15-jarige jongen een boek had gelezen over de Russische Revolutie. Al wie het boek had gelezen, had kennis vergaard en werd dus opgepakt. Ze zullen de zoon van mijn zus niet vermoorden, maar hij zal wel een hele tijd vastzitten.'

De Iraanse ballingen in België zijn het er allemaal over eens dat het oproer dat op dit moment in Iran heerst, niet langer draait om de verkiezingen. 'Het aantal stemmen voor de ene of voor de andere doet er uiteindelijk niet toe. Dat is niets meer dan een getal', zegt een Iraanse, die lesgeeft in Brussel. 'Het gaat om het feit dat mensen opkomen voor meer democratie, voor vrouwenrechten en vakbondsvrijheid.'

'De mensen weten ook niet echt waarom ze voor Mousavi zouden moeten stemmen', zegt Reza. 'In de jaren tachtig heeft hij tijdens zijn premierschap ook heel wat fout gedaan. Maar hij is wel voorstander van een meer seculiere staat, en dat is een heel belangrijk punt.' Volgens Reza zou Mousavi wel de weg naar meer democratie kunnen openleggen, maar moet Iran een eigen vorm van democratie creëren: 'De westerse democratie zou er nooit werken.'

Het vijftal gaat alvast niet terug naar Iran zolang er niets verandert. 'De kern van de zaak is het machtsevenwicht. Hoe georganiseerder het volk tewerk gaat, hoe meer het regime verplicht zal zijn om toe te geven', vindt de lerares. Reza vreest echter dat de troepen zullen ingrijpen als de betogingen in Iran nog een week aanhouden. Op de vraag wat ze hopen voor de toekomst, volgt een unaniem antwoord: vrijheid. (ivm)