Even waren ze er, de vijf minuten
De Franstaligen verlaten de zaal. 'Miserie, miserie', liet Pieter De Crem (CD&V) zich ontvallen.Herman Ricour
© Herman Ricour
BRUSSEL - Brussel-Halle-Vilvoorde werd gisteren alweer niet gesplitst, maar het drama in de commissie Binnenlandse Zaken was er niet minder om.
Van onze redactrice
Bijna was het routine aan het worden, de wekelijkse sessie 'creatief met BHV', waarbij de parlementaire behandeling van de wetsvoorstellen wel moet opschieten maar geen eindpunt mag bereiken. Bij het begin van de zitting waren opnieuw alle ingrediënten aanwezig: procedurekwesties (er was er zelfs een over het feit of een tussenkomst wel een procedurekwestie was), een lange lijst met sprekers (vijf PS'ers, aangevuld met zowat elke Franstalige met wat naam en faam), twee extra wetsvoorstellen die aan de discussie werden toegevoegd (een terugkeer naar de kleine kieskringen, gevraagd door CDH en PS) en een dat niet werd toegevoegd (een volksraadpleging over de uitbreiding van het Brussels Gewest, gevraagd door de MR)...
Yvan Mayeur (PS) vatte de situatie samen als 'bezigheidstherapie'. 'Iedereen weet dat de beslissing over BHV hier niet genomen wordt', zei de Brusselaar. 'U houdt een revolver tegen het hoofd van de Franstalige onderhandelaars, maar als u de trekker overhaalt, schiet u zichzelf in de voet', hield hij commissievoorzitter Pieter De Crem voor. 'Als dit wetsvoorstel goedgekeurd wordt, dan wordt Yves Leterme nooit premier.'
De PS'er noemde de vertoning 'slecht theater'. Wat volgde, was echter theater van het hoogste niveau. Door het onhandige optreden van Pieter De Crem diende zich plots een moment aan waarop de Vlamingen de kans hadden om de splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde goed te keuren.
Daar had FDF-voorzitter Olivier Maingain met een opmerkelijke coup de théâtre voor gezorgd. Maingain zag een versnelling in De Crems aankondiging dat de artikelsgewijze bespreking gisteren afgerond zou worden. Toen de CD&V'er diezelfde stelling, verwoord door Vlaams Belanger Filip De Man, ook nog eens liet goedkeuren, met uitsluitend Vlaamse stemmen, was de maat voor de FDF-voorzitter vol. Hij riep de Franstaligen op de zaal te verlaten. Wat prompt gebeurde. Dat was niet voorzien, zo bleek onder meer uit de woorden 'miserie, miserie' die De Crem ontsnapten.
'Hier zijn ze nu', riep Ludwig Vandenhove (SP.A) vervolgens uit. 'Hier zijn die vijf minuten waar ik voor de verkiezingen zo veel van hoorde. CD&V/N-VA heeft zaken beloofd over BHV die ze niet kan waarmaken. Maak ze nu waar, hier zijn uw vijf minuten.'
Het mocht niet baten, de zitting werd geschorst. Weg waren de vijf minuten.
In de wandelgangen genoten de Franstalige parlementsleden van hun moment: in de commissie die de Vlamingen hadden bijeengeroepen om de druk op de Franstaligen hoog te houden, waren ze erin geslaagd de druk opnieuw bij de Vlamingen te leggen.
Toch wel opmerkelijk hoe De Crem Leterme in nesten werkt, gniffelde Mayeur. Ik bood hem zelfs een uitweg aan, met mijn wetsvoorstel, stelde de Franstalige liberaal François-Xavier de Donnea. Vreemd hoe er geen enkel verband lijkt tussen dit en de formatiegesprekken waar ik net vandaan kom, merkte Clotilde Nyssens (CDH) op.
Oranje-blauw topoverleg zocht - en vond - een uitweg. Na de schorsing dienden Daniel Bacquelaine (MR) en Melchior Wathelet (CDH) een pak amendementen in, onder meer over een terugkeer naar de oude kieskring Brabant, over het opnieuw invoeren van arrondissementele kieskringen en over de volksraadpleging in de rand. In één ruk vroegen ze ook een advies van de Raad van State hierover - en in afwachting een schorsing van de commissie.
Commissievoorzitter De Crem weigerde te schorsen. Dat was ook niet meer nodig. Spoedadvies van de Raad van State laat vijf dagen op zich wachten, zodat de stemming alweer met minstens een week uitgesteld is. De Crem beloofde, met het kamerreglement in de hand, de kamervoorzitter 'ten spoedigste' om het advies te vragen.
Aan Vlaamse kant wond de (toekomstige) oppositie zich nog behoorlijk op over deze gang van zaken. Gerolf Annemans (Vlaams Belang) vond het niet kunnen dat Herman Van Rompuy, ook federaal onderhandelaar, bij de procedure betrokken werd. 'Dit wordt een eerste klasse begrafenis.' Hans Bonte (SP.A) beloofde nog dezelfde truc, advies van de Raad van State, te vragen telkens als hij de bespreking van een voorstel wil vertragen.
Bij gebrek aan Franstalige sprekers werd de artikelsgewijze bespreking vervolgens op een drafje afgehandeld. Of toch bijna. Conclusie van De Crem: 'Alweer een belangrijke stap vooruit in de procedure.'